Mehmed Sâî'nin İbn Meşîş Salavâtı şerhi: Metin-inceleme
Mehmed Sāī and his commentary on the Salat al-Mashīshiyya: Textual analysis and study
- Tez No: 968716
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MUHAMMET NEDİM TAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tasavvuf Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Abdüsselâm b. Meşîş el-Hasenî'nin (ö. 625/1228) salavâtı üzerine Mehmed Sâî b. İsmâil'in yazdığı şerhi konu almaktadır. XIX. yüzyıl Osmanlı Anadolu'sunda Manisa çevresinde yaşamış olan Sâî'nin Şerh-i Salavât-ı Meşîşiyye isimli eserini ve tasavvuf literatüründeki yerini inceleyen çalışma üç bölümden oluşmaktadır.“Mehmed Sâî'nin Hayatı ve Eserleri”başlıklı birinci bölümde Sâî'nin hayatına ve çevresine ilişkin veriler değerlendirilmiş, İbn Meşîş salavâtıyla hac maksadıyla gittiği Hicaz'da karşılaşması üzerinde durulmuştur.“Şerh-i Salavât-ı Meşîşiyye'nin İçeriği”başlıklı ikinci bölümün ilk kısmında Sâî'nin şerhinde kullandığı kaynaklar doğrudan ve dolaylı olarak sınıflandırılarak incelenmiş ve şerhte XIX. yüzyıl matbûâtının etkisi gösterilmiştir. İkinci kısımda ise İsmail Hakkı Bursevî'nin (ö. 1137/1725) eserleriyle kurduğu ilişki, XVIII. yüzyıl İbn Meşîş salavâtı şârihlerinden Mustafa b. Kemâleddin el- Bekrî (ö. 1162/1749) ile Abdullah b. İbrâhim el-Mîrganî'nin (ö. 1207/1793) eserlerinin etkisi ve Nakşibendî âdâb metinlerinin eser üzerindeki izleri incelenmiştir. Ardından metnin nüsha bilgileri ve neşir ilkeleri üzerinde durulmuş ve“Şerh-i Salavât-ı Meşîşiyye –Metin–”başlıklı üçüncü bölümde şerhin çeviri yazısı sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
This study explores the commentary composed by Mehmed Sāī b. Ismāīl on the Salawāt of Abd al-Salām b. Mashīsh al-Ḥasanī (d. 625/1228). Centering on Sāī's work, Sharh-i Salawāt-i Mashīshiyya, and its place within the broader Sufi intellectual and literary tradition, the study is organized into three main chapters. The first chapter,“The Life and Works of Mehmed Sāī,”offers a biographical overview of Sāī, a nineteenth- century Ottoman scholar active in the Manisa region of Anatolia. It situates him within his historical and cultural milieu and discusses his encounter with Ibn Mashīsh's salawāt during his pilgrimage to the Hijaz. The second chapter,“The Content of Sharh-i Salawāt- i Mashīshiyya,”opens with an examination of the sources Sāī draws upon, distinguishing between direct and indirect influences, and highlighting the impact of nineteenth-century Ottoman print culture on his work. The chapter then analyzes Sāī's intellectual engagement with the writings of Ismāīl Haqqī Bursevī (d. 1137/1725), traces the influence of earlier eighteenth-century commentators on Ibn Mashīsh's ṣalawāt —notably Mustafā b. Kamāleddīn al-Bakrī (d. 1162/1749) and Abd Allāh b. Ibrāhīm al-Mīrghanī (d. 1207/1793)— and identifies the presence of Naqshbandī ādāb (spiritual etiquette) traditions within the commentary. The final chapter outlines the manuscript tradition and editorial methodology employed in preparing the text. Under the title“Sharh-i Salawāt-i Mashīshiyya– Text –,”it presents the transliterated edition of Sāī's commentary, offering scholars a critical resource for further study of Ottoman Sufi exegetical literature.
Benzer Tezler
- Karşılaştırmalı olarak islam siyasi düşüncesinde otorite kavramı
Başlık çevirisi yok
HALUK ALKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1994
Siyasal Bilimlerİstanbul ÜniversitesiSiyaset ve Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET NİYAZİ ÖKTEM
- Hasırizade Mehmed Elif Efendi' nin hayatı, eserleri ve tasavvufi görüşleri
The life, works and sufi way of Hasırizade Mehmed Elif Efendi
HÜSEYİN KURT
Doktora
Türkçe
2003
DinAnkara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ETHEM CEBECİOĞLU
- Abdulkadir Meragi: Hayatı, eserlerinin usul ve güfte açısından incelenmesi
Başlık çevirisi yok
SEDA KENT
Yüksek Lisans
Türkçe
1995
Müzikİstanbul Teknik ÜniversitesiTürk Sanat Müziği Ana Sanat Dalı
DOÇ. CAHİT ATASOY
- Kastamonu kent tarihi (Fiziksel gelişimi, anıtsal yapıları ve konutları)
L'evolution de la structure urbanie de Kastamonu
KEMAL KUTGÜN EYÜPGİLLER
- Şa`rani ve hadisleri değerlendirmede Mizan yöntemi
Sha`rani and the method of Mizan in evaluation of hadiths
FERHAT GÖKÇE
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
DinAnkara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET GÖRMEZ