Geri Dön

Okul yöneticilerinin dağıtımcı liderlik davranışları ile öğretmenlerin stres düzeyleri arasındaki ilişki

Researching the relationship between distributed leadership behaviors of school principals and stress levels of teachers

PDF İndir

  1. Tez No: 966215
  2. Yazar: MERVE GÜLÇİN ARIKAN
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. ZEYNEP MERAL TANRIÖĞEN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
  6. Anahtar Kelimeler: Dağıtımcı liderlik, Liderlik, Öğretmen stresi, Stres, Eğitim yönetimi, Distributed Leadership, Leadership, Stress, Teacher Stress, Distributor leadership, Educational administration
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Pamukkale Üniversitesi
  10. Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırmanın temel amacı, ilkokul ve ortaokul öğretmenlerinin görüşlerine dayanarak, okul müdürlerinin dağıtımcı liderlik davranışları ile öğretmenlerin stres düzeyleri arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Araştırmanın evrenini, Gaziantep ili Şehitkamil ilçesindeki resmi ilkokul ve ortaokullarda görev yapan toplam 6748 öğretmen oluşturmaktadır. Örneklem, uygun örnekleme ve ölçüt örnekleme yöntemiyle belirlenmiş olup araştırmaya 411 öğretmen katılmıştır. Veri toplama sürecinde; öğretmenlerin kişisel ve mesleki bilgilerini içeren“Kişisel Bilgi Formu”, Özdemir'in (2012) Türkçeye uyarladığı“Dağıtımcı Liderlik Envanteri”ve Baltaş ve Baltaş'ın (2006) geliştirdiği“İş Stresi Ölçeği”olmak üzere üç farklı veri toplama aracı kullanılmıştır. Verilerin analizinde, t-testi (Independent sample t-testi) ve Tek yönlü Varyans Analizi (Oneway ANOVA) yapılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre; öğretmenlerin görev yaptıkları okullardaki okul yöneticilerinin dağıtımcı liderlik davranışlarına ve stres düzeylerine ilişkin algılarının orta düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Öğretmenlerin algılarına dayalı olarak yapılan değerlendirmelerde, okul yöneticilerinin dağıtımcı liderlik davranışları ile öğretmenlerin stres düzeylerinin; öğretmenlerin cinsiyeti, mesleki kıdemi, eğitim düzeyi, görev yaptıkları okulda geçirdikleri süre ve mevcut yöneticileriyle çalışma süreleri değişkenleri açısından anlamlı bir farklılık göstermediği belirlenmiştir. Yapılan analizler sonucunda, öğretmenlerin algıladığı okul yöneticilerinin dağıtımcı liderlik davranışları ile öğretmenlerin yaşadığı stres düzeyi arasında zayıf fakat negatif yönlü bir ilişki olduğu ortaya konmuştur. Böylece öğretmenlerin okul yöneticilerinin dağıtımcı liderlik davranışlarına yönelik algıları yükseldikçe iş stresi düzeylerinin azaldığı anlaşılmaktadır. Okul yöneticilerinin dağıtımcı liderlik davranışlarının öğretmenlerin stres düzeylerini anlamlı düzeyde yordamadığı sonucuna varılmıştır. Bu çerçevede, dağıtımcı liderlik tek başına öğretmen stresinin belirleyicisi olarak görülmemektedir.

Özet (Çeviri)

The main purpose of this study is to reveal the relationship between the distributed leadership behaviors of school principals and the stress levels of teachers, based on the opinions of teachers working in primary and secondary schools. The population of the study consists of a total of 6,748 teachers working in public primary and secondary schools in the Şehitkamil district of Gaziantep province. The sample was determined by convenience sampling and criterion sampling methods, and 411 teachers participated in the study. Three different data collection tools were used in the data collection process: the“Personal Information Form”containing teachers' personal and professional information; the“Distributed Leadership Inventory,”adapted into Turkish by Özdemir (2012); and the“Job Stress Scale,”developed by Baltaş and Baltaş (2006). An Independent Samples t-test and One-Way ANOVA were used for the analysis of the data. According to the findings of the study, teachers' perceptions of the distributed leadership behaviors of school administrators and their levels of stress were found to be at a moderate level. Based on teachers' perceptions, it was determined that there was no significant difference between the distributed leadership behaviors of school administrators and the stress levels of teachers in terms of the variables of teachers' gender, professional seniority, education level, time spent at the school they work at and time working with their current administrators. The analysis revealed a weak but negative correlation between teachers' perceptions of the distributed leadership behaviors of their school principals and the stress levels they experienced. This indicates that as teachers' perceptions of distributed leadership behaviors increase, their job stress levels tend to decrease. However, it was concluded that distributed leadership behaviors do not significantly predict teachers' stress levels. In this context, distributed leadership is not seen as the sole determinant of teacher stress.

Geri Dön