Lise öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığının sınır kişilik özellikleri ile sahte benlik algısı açısından incelenmesi
An examination of social media addiction among high school students in terms of borderline personality traits and false self-perception
- Tez No: 964585
- Danışmanlar: PROF. DR. HÜR HASSOY, DOÇ. DR. OYA MORTAN SEVİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Halk Sağlığı, Eğitim ve Öğretim, Psychology, Public Health, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Sosyal medya bağımlılığı, sahte benlik algısı, sınır kişilik özellikleri, ergenler, Social media addiction, false self-perception, borderline personality traits, adolescents.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ege Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Madde Bağımlılığı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Madde Bağımlılığı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Lise Öğrencilerinde Sosyal Medya Bağımlılığının Sınır Kişilik Özellikleri ile Sahte Benlik Algısı Açısından İncelenmesi Sosyal medya bağımlılığı, insanın sosyal medya kullanımı konusunda denetimini yitirmesi ve bu durumun sosyal, akademik ve duygusal işlevselliği olumsuz yönde etkilemesiyle tanımlanan bir davranışsal bağımlılık türüdür. Bu çalışma, lise kademesindeki öğrencilerin sosyal medya bağımlılığı düzeyini belirlemeyi ve sosyal medya bağımlılığının sahte benlik algısı, sınır kişilik özellikleri ve sosyodemografik değişkenlerle olan ilişkisini incelemeyi amaçlamaktadır. 2023–2024 eğitim-öğretim yılı içinde İzmir ili Çiğli ilçesindeki liselerde öğrenim gören 10.784 öğrenci araştırma evrenini oluşturmaktadır. Epi Info programı ile %50 prevalans, %4'lük hata payı ve desen etkisi 2 kabul edilerek belirlenen 1136 kişi minimum örnek büyüklüğü olarak belirlenmiştir ve okullara göre tabakalı küme örnekleme yöntemiyle bu örnekleme ulaşılmıştır. Sosyal medya bağımlılığı bu çalışmanın bağımlı değişkeni olarak ele alınmış, bağımsız değişkenler ise sahte benlik algısı, sınır kişilik özellikleri, cinsiyet, yaş, okul türü ve akademik başarı düzeyidir. Veriler Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği, Sahte Benlik Algısı Ölçeği, Sınır Kişilik Özellikleri Formu ve Kişisel Bilgi Formu ile toplanmıştır. Analizlerde SPSS 22.0 programından yararlanılmış ve anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak alınmıştır. Tanımlayıcı istatistiklere ek olarak, iki değişkenli analizlerde Kruskal-Wallis ve Mann-Whitney U testleri; çok değişkenli analizlerde ise çoklu lineer regresyon analizi uygulanmıştır. 1215 kişiden analiz yapılabilir veri toplanmıştır (%97,3 kapsayıcılık). Katılımcıların yaş ortalaması 15,83±1,07 olup %54,7'si kız ve %45,3'ü erkektir. Regresyon bulgularına göre, sahte benlik algısının yüksek olması (B=0,002; %95 GA; p<0,001), sınır kişilik özelliklerinin yüksek olması (B=0,004; %95 GA; p<0,001), okul başarı düzeyinin düşük olması (B=-0,0012; %95 GA; p<0,001) ve cinsiyetin kız olması (B=-0,024; %95 GA; p=0,004) sosyal medya bağımlılığı puanlarının anlamlı yordayıcılarıdır. Bulgular, sosyal medya bağımlılığının benlik gelişimi ve kişilik yapılanmalarıyla ilişkili çok boyutlu bir olgu olduğunu göstermektedir. Bu nedenle okul temelli psikoeğitim programları ve önleyici ruh sağlığı çalışmaları teşvik edilmelidir.
Özet (Çeviri)
An Examination of Social Media Addiction Among High School Students in Terms of Borderline Personality Traits and False Self-Perception Social media addiction is a type of behavioral addiction characterized by an individual's loss of control over social media use, which negatively affects social, academic, and emotional functioning. This study aims to determine the level of social media addiction among high school students and to examine its relationship with false self-perception, borderline personality traits, and various sociodemographic variables. The study population consists of 10,784 students enrolled in high schools in the Çiğli district of İzmir province during the 2023–2024 academic year. Based on a 50% prevalence rate, a 4% margin of error, and a design effect of 2 using the Epi Info program, the minimum sample size was calculated as 1136. A stratified cluster sampling method was employed according to schools. Social media addiction was considered the dependent variable in this study, while the independent variables included false self-perception, borderline personality traits, gender, age, school type, and academic achievement. Data were collected using the Social Media Addiction Scale, False Self-Perception Scale, Borderline Personality Traits Form, and Personal Information Form. Data analysis was conducted using SPSS 22.0 software, with a significance level set at p<0.05. In addition to descriptive statistics, Kruskal-Wallis and Mann-Whitney U tests were used for bivariate analyses, and multiple linear regression was used for multivariate analyses. Usable data were obtained from 1215 participants (97,3% coverage). The mean age of participants was 15.83 ± 1.07, with 54.7% female and 45.3% male. According to the regression findings, higher levels of false self-perception (B=0.002; 95% CI; p<0.001), higher borderline personality traits (B=0.004; 95% CI; p<0.001), lower academic achievement (B=-0.0012; 95% CI; p<0.001), and being female (B=-0.024; 95% CI; p=0.004) were significant predictors of social media addiction scores. These findings indicate that social media addiction is a multidimensional phenomenon associated with self-development and personality structure. Therefore, school-based psychoeducation programs and preventive mental health efforts should be encouraged.
Benzer Tezler
- 18-25 yaş enaz lise mezunu Türk erkekleri için geliştirilen denklemin geçerliliğinin tespiti
Başlık çevirisi yok
ERDAL ZORBA
- Öğretim dalı dersliği yönteminin ortaöğretim kuruluşlarında uygulanması ve sınıf dersliği yöntemi ile karşılaştırılması
Başlık çevirisi yok
MEHMET SOYLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. UMUR ERKMAN
- Hazır giyim sanayiinde nitelikli insangücü ihtiyacı
Başlık çevirisi yok
HANDAN SEZER
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiGazi ÜniversitesiGiyim Endüstrisi ve Giyim Sanatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYŞEGÜL ATAMAN