E7 ülkelerinde finansal derinlik göstergesi olarak piyasa kapitalizasyonu teorik temeller ve ampirik bulgular
Market capitalization as an indicator of financial depth in E7 countries: Theoretical foundations and empirical findings
- Tez No: 963622
- Danışmanlar: PROF. DR. HALİL TUNALI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, dünya ekonomisinde giderek artan ağırlıklarıyla dikkat çeken E7 ülkelerinde (Çin, Hindistan, Endonezya, Meksika, Rusya, Türkiye ve Brezilya) piyasa kapitalizasyonunu etkileyen makroekonomik, parasal ve kurumsal faktörleri 2002-2022 dönemi verileriyle ampirik olarak incelemektedir. Çalışmanın temel amacı, gelişmekte olan sermaye piyasalarında piyasa kapitalizasyonunu belirleyen dinamiklerin çok değişkenli yapısını analiz ederek yatırımcı davranışlarını, finansal derinliği ve yapısal reform ihtiyaçlarını ortaya koymaktır. Bu kapsamda, panel veri yöntemiyle üç aşamalı modelleme yapılmış; ilk modelde temel makroekonomik değişkenler (GSYİH, enflasyon, döviz kuru, faiz oranı, kurumlar vergisi), ikinci modelde parasal değişkenler (para arzı, kredi/mevduat oranı) dâhil edilmiş; üçüncü modelde ise yönetişim göstergeleri (hukukun üstünlüğü, yolsuzluk kontrolü, düzenleyici kalite) eklenerek kurumsal yapıların etkisi analiz edilmiştir. Ekonometrik analizde Driscoll-Kraay standart hataları ile zamanlar arası bağımlılık dikkate alınmış, model varsayımları istatistiksel testlerle doğrulanmıştır. Bulgular, ekonomik büyüme, para arzı ve yönetim kalitesinin piyasa kapitalizasyonunu pozitif yönde etkilediğini; döviz kuru oynaklıkların ve yüksek enflasyonun ise negatif etkiler yarattığını göstermektedir. Ayrıca, yönetişim değişkenlerinin modele eklenmesi modelin açıklayıcılığını anlamlı biçimde artırmıştır. Elde edilen sonuçlar, finansal derinliğin sadece ekonomik büyüme değil, aynı zamanda kurumsal yapı ve siyasi istikrarla da yakından ilişkili olduğunu ortaya koymaktadır. Çalışmanın özgün katkısı, hem ampirik düzeyde çok boyutlu bir modellemenin sunulması hem de E7 ülkeleri gibi heterojen yapıya sahip ekonomilerde sermaye piyasalarının farklı tepkilerinin karşılaştırmalı olarak ortaya konmasıdır. Çalışma, politika yapıcılar için yönetişim reformlarının piyasa kapitalizasyonu üzerindeki etkisine dikkat çekerken; yatırımcılar açısından ise ülke risklerini değerlendirmede sadece ekonomik göstergelerin değil, kurumsal yapının da dikkate alınması gerektiğini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
This study empirically examines the macroeconomic, monetary, and institutional factors affecting market capitalisation in E7 countries (China, India, Indonesia, Mexico, Russia, Türkiye, and Brazil), which have been drawing increasing attention with their growing weight in the global economy, using the data from the period 2002–2022. The study's primary aim is to analyse the multidimensional structure of the dynamics determining market capitalisation in emerging capital markets, and to reveal investor behaviour, financial depth, and the need for structural reforms. Within this scope, a three-stage modelling was employed implementing the panel data method: in the first model, the main macroeconomic variables (GDP, inflation, exchange rate, interest rate, corporate tax); in the second model, monetary variables (money supply, loan/ deposit ratio) were included; and in the third model, the impact of institutional structures was analysed adding the governance indicators (rule of law, control of corruption, regulatory quality). In the econometric analysis, Driscoll–Kraay standard errors and cross-sectional dependence were taken into consideration, and the model assumptions were verified through statistical tests. The findings indicate that economic growth, money supply, and governance quality impact market capitalisation positively, while exchange rate volatility and high inflation exert adverse effects. Besides, including governance variables enhanced the model's explanatory power significantly. The results reveal that financial depth is closely related to economic growth, institutional structure, and political stability. The study's original contribution lies in presenting a multidimensional model at the empirical level and comparatively revealing the diverse reactions of capital markets in heterogeneous economies, such as the E7. For policymakers, the study attracts attention to the influence of governance reforms on market capitalisation, while for investors, it highlights the significance of considering not only the economic indicators but also the institutional structure when assessing country risks.
Benzer Tezler
- Assessment of urbanization history of Addis Ababa city, Ethiopia
Addıs Ababa cıty, Ethıopıa'nın kentleşme tarihinin değerlendirilmesi
ABDURAHMAN HUSSEN YIMER
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Şehircilik ve Bölge PlanlamaMersin ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ CENAP YOLOĞLU
- Entegre bir karar verme modeline dayalı olarak E7 ülkelerinde bankacılık endüstrisinde çok kriterli kurumsal finansal performans analizi
Multi-criteria corporate financial performance analysis in the banking industry based on an integrated decision-making model
BETÜL MERVE SAFA GÜNAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
MaliyeSivas Cumhuriyet Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEVAL ELDEN ÜRGÜP
- Finansal serbestleşme süreci ile birlikte para arzının makroekonomik büyüklüklerle ilişkisinin analizi: E7 ülkeleri örneği
Analysis of the relationship between money supply and macroeconomic sizez with the financial liberalization process: The case of E7
FATMA KİMYA AVCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
EkonomiVan Yüzüncü Yıl Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA TORUSDAĞ
- Doğrudan yabancı yatırımlar ve finansal piyasa gelişmelerinin küreselleşme bağlamında ekonomik büyümeye etkileri
The effects of foreign direct investment and financial markets developments on economic growth in the context of globalization
BURHAN ALTINÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
EkonomiNevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SERAP ÇOBAN
- Karbon emisyonu, risk primi ve finansal göstergelerin dış ticaret üzerindeki etkilerinin incelenmesine yönelik ampirik araştırmalar
Empirical studies on the examination of the effects of carbon emissions, risk premiums, and financial indicators on foreign trade
FATİH SELAMCI
Doktora
Türkçe
2026
Uluslararası Ticaretİstanbul Ticaret ÜniversitesiUluslararası Ticaret Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GENCAY KARAKAYA