Üniversite öğrencilerinin besin neofobisi ve gıda tiksinmesi durumları ile beden algısı ve yeme tutumları arasındaki ilişki
The relationship between food neurophobia and food aversion and body image and eating attitudes of university students
- Tez No: 960640
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ÖZLEM ÖZPAK AKKUŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Toros Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İnsan yaşamının sağlıklı bir şekilde sürdürülmesinde beslenmenin hayati bir önemi bulunmaktadır. Beslenme davranışı üzerinde etkili olan birçok farklı etmen içerisinde olan gıda tiksinmesi ve yeni yiyecekleri deneme korkusu; beslenme tercihlerimiz ve besin seçimlerimiz üzerinde etkisi vardır. Bu çalışmada, üniversite öğrencilerinde besin neofobisi ve gıda tiksinmesinin, beden algısı, beslenme bilgi düzeyi ve yeme tutumu ile ilişkisini incelemeyi amacıyla yapılmıştır. Araştırma, 1 Kasım 2024- 1 Mart 2025 tarihleri arasında Toros Üniversitesi Sağlık Meslek Yüksekokulu ve Sağlık Bilimleri Fakültesinde okuyan 600 gönüllü ön lisans ve lisans öğrencileri ile yapılmıştır. Çalışmanın başlangıcında bireylerin demografik özellikleri, beslenme alışkanlıkları ve antropometrik ölçümleri ile ilgili sorular yüz yüze görüşülerek anket formuyla elde edilmiştir. Fiziksel aktivite durumlarını saptamak için Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (IPAQ-SF), bireylerin besin korkusunu saptamak için Besin Neofobisi Ölçeği (BNÖ), bireylerin besinden iğrenme düzeylerini ölçmek için Gıda Tiksinme Ölçeği (GTÖ), bireylerin beden algılarını saptamak için Bedeni Beğenme Ölçeği (BBÖ), bireylerin beslenme bilgi düzeylerini saptamak için Yetişkinler İçin Beslenme Bilgi Düzeyi Ölçeği (YETBİD) ve bireylerin yeme tutumlarını saptamak için Yeme Tutum Testi (YTT-26) bireylere uygulanmıştır. Bireylerin GTÖ ile BBÖ arasında zayıf düzeyde pozitif bir ilişki bulunmuştur (p<0,001). Bireylerin BNÖ ile GTÖ arasında da zayıf pozitif bir ilişki saptanmıştır (p<0,01). Bireylerin BNÖ ile BBÖ arasında zayıf düzeyde negatif bir ilişki bulunmuştur (p<0,05). Gıda tiksinme düzeyi ile YTT-26 arasında zayıf düzeyde pozitif bir ilişki belirlenmiştir (p<0,05). Gıda tiksinme düzeyi ile BKİ arasında zayıf negatif bir ilişki vardır (p<0,05). Gıda tiksinme düzeyi ile vücut ağırlığı arasında da zayıf düzeyde negatif bir ilişki bulunmuştur (p<0,001). Beden kütle indeksi ile BBÖ arasında zayıf düzeyde negatif bir ilişki saptanmıştır (p<0,001). Beden kütle indeksi ile vücut ağırlığı arasında orta düzeyde pozitif bir ilişki bulunmuştur (p<0,001). Son olarak, IPAQ-SF ile yemekle ilişkili tetikleyiciler arasında zayıf düzeyde negatif bir ilişki gözlenmiştir (p<0,05). Elde edilen bulgular, besin neofobisi ve gıda tiksinmesinin, üniversite öğrencilerinin beden algısı, beslenme bilgisi ve yeme tutumu üzerinde anlamlı etkileri olduğunu ortaya koyarak, sağlıklı beslenme davranışlarının geliştirilmesinde bu psikolojik etmenlerin dikkate alınması gerektiğini göstermektedir. Bu araştırmanın bulguları doğrultusunda üniversite öğrencilerinin besin neofobisi, gıda tiksinmesi, beden algısı, beslenme bilgi düzeyi ve yeme tutumları ile ilgili çok yönlü çalışmalara ihtiyaç vardır.
Özet (Çeviri)
Food has a vital importance in maintaining human life in a healthy way. Food aversion and fear of trying new foods, which are among many different factors that affect nutritional behavior. It has an impact on our dietary and food choices. In this study, it was carried out to examine the relationship between food neophobia and food aversion in university students with body perception, nutritional knowledge level and eating attitude The research was conducted with 600 volunteer associate and undergraduate degree students studying at Toros University Vocational School of Health and Faculty of Health between November 1, 2024 and March 1, 2025. At the beginning of the study, questions about demographic characteristics, eating habits and anthropometric measurements of individuals were obtained by face-to-face interview and questionnaire form. International Physical Activity Questionnaire (IPAQ-SF) was used to determine physical activity status, Food Neophobia Scale (FNS) to determine individuals' fear of food, Food Disgust Scale (FDS) was used to to measure individuals' food aversion levels, Body Appreciation Scale (BAS) to determine individuals' body perceptions, Nutrition Knowledge Level Scale for Adults (YETBID) to determine individuals' nutritional knowledge levels, and finally Eating Attitude Test (YTT-26) to determine individuals' eating attitudes.A weak positive correlation was found between the FDS and BAS of the individuals (p<0,001). A weak positive correlation was also found between the FNS and the FDS of the individuals (p<0.01). A weak negative correlation was found between the FNS and BAS of the individuals (p<0,05). A weak positive correlation was found between food aversion level and YTT-26 (p<0,05). There is a weak negative correlation between food aversion level and BMI (p<0,05). A weak negative correlation was also found between food aversion level and body weight (p<0,001). A weak negative correlation was found between body mass index and BAS (p<0,001). A middle positive correlation was found between body mass index and body weight (p<0,001). Finally, a weak negative correlation was observed between IPAQ-SF and food-related triggers (p<0,05). The findings show that food neophobia and food aversion have significant effects on university students' body perception, nutritional knowledge and eating attitudes, and that these psychological factors should be taken into account in the development of healthy eating behaviors.In line with the findings of this study, it has been found that there is a need for multifaceted approaches regarding food neophobia, food aversion, body perception, nutritional knowledge level and eating attitudes of university students.
Benzer Tezler
- Uluslararası öğrencilerde gıda neofobi düzeyinin karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi
Comparative assessment of food neophobia levels in international students
MERVE SEVİM
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikBiruni ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEMET YUSUF ÇELİK
- Üniversite öğrencilerinin beslenme alışkanlıkları, besin neofobisi ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
An assessment of the association between nutritional habits, food neophobia, and quality of life in university students
BENGİSU KARAGÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikLokman Hekim ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYHAN DAĞ
- Sağlık eğitimi alan üniversite öğrencilerinde yazılı ve görsel alternatif protein kaynaklarının tüketim isteğine olan etkisi ve besin neofobisi ilişkisi
The effect of written and visual alternative protein sources on consumption intent and food neophobia in health-educated university students
MAKBULE ÖZER
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikÜsküdar ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVAN ÇETİN ÖZBEK
- Üniversite öğrencilerinde yeni besin korkusu ile ortoreksiya nervozanın ve etkili etmenlerin araştırılması
Investigation of food neophobia and orthorexia nervosa and effective factors in university students
ŞEYMANUR KAHVECİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Beslenme ve DiyetetikHasan Kalyoncu ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SUPHİYE MİNE YURTTAGÜL
- Üniversite öğrencilerinde diyet kalitesi ile nomofobi, kronotip ve uyku kalitesi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
The determination of the relationship between diet quality and nomophobia, chronotype and sleep quality in university students
ÖYKÜM ALTAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikBaşkent ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİNEM BAYRAM