Çok kriterli karar verme yöntemleriyle finansal performansın değerlendirilmesi: Borsa İstanbul'da bir uygulama
Financial performance evaluation through multi-criteria decision-making methods: an application in Borsa İstanbul
- Tez No: 959417
- Danışmanlar: PROF. DR. HASAN AYAYDIN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Finansal performans, Gıda sektörü, Çok kriterli karar verme, İşletme performansı, Financial performance, Food sector, Multi criteria decision making, Business performance
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gümüşhane Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, finansal performans analizinde kullanılan ÇKKV yöntemlerini paradigma ve kriter seçimi boyutlarıyla karşılaştırmalı olarak değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, Borsa İstanbul'da Gıda, İçecek ve Tütün sektöründe faaliyet gösteren şirketlere ait 2021-2023 dönemi verileri esas alınmış; muhasebe ve değer temelli göstergelerden oluşan üç farklı kriter seti kullanılmıştır. Kriterler, Entropi yöntemiyle ağırlıklandırılmış; finansal performans düzeyleri ARAS, WASPAS, VIKOR, TOPSIS ve EDAS yöntemleri kullanılarak belirlenmiştir. Bulgular, istatistiksel yöntemlerle analiz edilmiş ve farklı boyutlarıyla karşılaştırılarak değerlendirilmiştir. Çalışma sonucunda, tercih paradigmalarının ÇKKV yöntemleri arasındaki benzerlik veya farklılığı açıklamakta yeterli olmadığı; ÇKKV yöntemlerinin kriter seti değişimine farklı düzeylerde duyarlılık gösterdiği; şirketlerin muhasebe ve değer bazlı finansal performans düzeylerinin farklılaşabildiği ve şirketlerin finansal performans düzeyini ayırt etmekte değer bazlı performans göstergelerinin güçlü bir araç olarak kullanılabileceği sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to comparatively evaluate the MCDM methods used in financial performance analysis in terms of paradigm and criterion selection. In the study, data from 2021-2023 for companies operating in the Food, Beverage and Tobacco sector on the Borsa İstanbul were used as a basis, and three different criteria sets consisting of accounting and value-based indicators were used. The criteria were weighted using the Entropy method, and financial performance levels were determined using the ARAS, WASPAS, VIKOR, TOPSIS, and EDAS methods. The findings were analysed using statistical methods and evaluated by comparing them in different dimensions. The study concluded that preference paradigms are insufficient to explain the similarities or differences between MCDM methods; MCDM methods exhibit varying degrees of sensitivity to changes in the set of criteria; companies' accounting and value-based financial performance levels can differ; and value-based performance indicators can be used as a powerful tool to distinguish between companies' financial performance levels.
Benzer Tezler
- Türk bankacılık sektörünün finansal performansının klasik ve bulanık çok kriterli karar verme yöntemleri ile değerlendirilmesi: BİST'te bir uygulama
Evaluation of the financial performance of the Turkish banking sector with classical and fuzzy multi-criteria decision-making methods: An application in BIST
ÖKKEŞ YILMAZ
Doktora
Türkçe
2020
İşletmeOsmaniye Korkut Ata Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRE YAKUT
- İmalat sektöründe yer alan firmaların performanslarının çok kriterli karar verme yöntemleriyle değerlendirilmesi
Evaluating the performance of companies in the manufacturing sector with multi-criteria decision making
SEDA ABACIOĞLU
- Türkiye'de illerin katılım bankacılığının performans analizi
Performance analysis of participation banking in Turkish provinces
AYSEL ÖZBEY
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
BankacılıkSüleyman Demirel Üniversitesiİslam İktisadı ve Finansı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MAHMUT SAMİ ÖZTÜRK
- BIST Geri Alım Endeksi işletmelerinin finansal performanslarının çok kriterli karar verme yöntemleriyle değerlendirilmesi
Evaluation of financial performance of BIST Buyback Index companies by multi-criteria decision making methods
İSKENDER YILMAZ
- BIST'e kayıtlı bankaların çok kriterli karar verme yöntemlerine göre finansal performanslarının değerlendirilmesi
Evaluation of the financial performances of banksregistered on BIST according to the multi-criteriadecision- making method
GÜRSES ÖMER KARADAVUT
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
İşletmeIsparta Uygulamalı Bilimler ÜniversitesiEkonomi ve Yönetim Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. HASAN ŞENOL
DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM KAYA