Kadınlarda algılanan stres düzeyi ve vücut algısının depresyon, anksiyete ve duygusal yeme üzerindeki etkileri
The effects of perceived stress levels and body image on depression, anxiety and emotional eating in women
- Tez No: 955558
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ SELCEN YETKİN ÖZDEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Anksiyete bozuklukları, Beden algısı, Depresyon, Duygusal yeme, Kadınlar, Stres, Anxiety disorders, Body image, Depression, Emotional eating, Women, Stress
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Gelişim Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, kadınlarda algılanan stres düzeyi ve vücut algısının; depresyon, anksiyete ve duygusal yeme davranışı üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Ayrıca, yaş grubu, eğitim düzeyi, beden kitle indeksi (BKİ), medeni durum ve sosyoekonomik durum gibi demografik değişkenlerin bu ilişkiler üzerindeki rolü de araştırılmıştır. İlişkisel tarama modeliyle yürütülen araştırmanın örneklemini, İstanbul Bağcılar ilçesinde yer alan iki sağlıklı hayat merkezine başvuran, 18 yaş üstü, okur yazar, bedensel ve zihinsel engeli bulunmayan 505 kadın oluşturmaktadır. Veriler, geçerlilik ve güvenirliği sağlanmış altı ölçek aracılığıyla toplanmıştır. Bunlar Sosyodemografik Bilgi Formu, Algılanan Stres Ölçeği, Vücut Algısı Ölçeği, Beck Depresyon Ölçeği, Hamilton Anksiyete Değerlendirme Ölçeği ve Salzburg Duygusal Yeme Ölçeğidir. Anketler aracılığıyla elde edilen verilerin analizi için IBM SPSS 30 versiyonu kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, kadınlarda algılanan stres düzeyi ile depresyon ve anksiyete düzeyleri arasında anlamlı pozitif korelasyonlar bulunduğunu, ancak stresin duygusal yeme üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığını göstermektedir. Benzer şekilde, olumsuz vücut algısı ile depresyon ve anksiyete düzeyleri arasında negatif yönde anlamlı ilişkiler saptanmıştır; fakat vücut algısının da duygusal yeme davranışıyla anlamlı bir ilişkisi bulunmamıştır. Regresyon analizleri, algılanan stres ve vücut algısının özellikle depresyon ve anksiyete üzerinde anlamlı yordayıcılar olduğunu göstermiştir. Sosyodemografik değişkenlerin bazı psikolojik değişkenler üzerinde anlamlı farklılıklara yol açtığı görülmüştür; örneğin 18–25 yaş grubundaki kadınlar, daha yüksek depresyon düzeyine sahiptir. Araştırma sonuçları, stres ve vücut algısının psikolojik iyi oluş üzerinde belirleyici etkilere sahip olduğunu ve demografik faktörlerin bu etkilerde farklılaşma yarattığını ortaya koymaktadır. Bulgular literatür çerçevesinde tartışılmış, araştırmanın sonuçları, sınırlılıkları ve bazı öneriler sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the effects of perceived stress levels and body image on depression, anxiety, and emotional eating behaviors among women. Additionally, it investigates the role of demographic variables such as age group, educational level, body mass index (BMI), marital status, and socioeconomic status in these relationships. The research was conducted using a relational screening model. The sample consisted of 505 women over the age of 18 who were literate, without any physical or mental disabilities, and applied to two healthy life centers located in the Bağcılar district of Istanbul. Data were collected through six validated and reliable instruments: the Sociodemographic Information Form, the Perceived Stress Scale, the Body Image Scale, the Beck Depression Inventory, the Hamilton Anxiety Rating Scale, and the Salzburg Emotional Eating Scale. Data were analyzed using IBM SPSS version 30. The findings revealed significant positive correlations between perceived stress and both depression and anxiety levels, although stress did not have a significant effect on emotional eating. Similarly, negative body image was significantly associated with higher levels of depression and anxiety but showed no significant relationship with emotional eating behavior. Regression analyses indicated that perceived stress and body image were significant predictors of depression and anxiety. Some sociodemographic variables were found to cause significant differences in psychological variables; for instance, women in the 18–25 age group exhibited higher levels of depression. The results of the study highlight the influential roles of stress and body image on psychological well-being and suggest that demographic factors contribute to variations in these effects. The findings are discussed within the framework of the existing literature, and the study concludes with limitations and practical recommendations.
Benzer Tezler
- Çalışan ve çalışmayan kadınlarda yeme bozukluğu, diyet kalitesi ve stres düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between eating disorders, diet quality and stress level in working and non-working women
YÜSRA KAPLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Beslenme ve Diyetetikİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF EDE ÇİNTESUN
- Çalışan ve çalışmayan kadınlarda sezgisel yeme, stres düzeyi ve uyku kalitesi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
An evaluation of the relationship between intuitive eating, stress levels, and sleep quality among employed and unemployed women
MERVE ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikHaliç ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NURAY ESRA AKSAKAL
- Kadın tüketicilerin ultra işlenmiş besin tüketimi, sürdürülebilir beslenme durumu, stres düzeyi ve gastrointestinal semptomları arasındaki ilişki
The relationship between ultra-processed food consumption and sustainable nutrition patterns with obesity in women
BEGÜM ONSUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Beslenme ve DiyetetikAnkara Medipol ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SÜMEYRA SEVİM KARACİF
- Irak'ın Bakuba şehrindeki birinci basamak sağlık merkezlerine başvuran primigravid kadınlarda gebelikle ilişkili kaygı düzeyinin belirlenmesi belirlenmesi
Determination of pregnancy-related stress levels in primigravid women applying to primary HEALTH center in bakuba district, İRAK
KHALIDAH KHALEEL HABEEB HABEEB
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Kadın Hastalıkları ve DoğumÇankırı Karatekin ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLCİHAN YILDIRIM
- Kadınlarda zumba egzersizinin psikolojik iyi oluşa etkisi
Effect of zumba exercise on psychological well-being in women
MİHRİMAH SARIKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
SporOndokuz Mayıs ÜniversitesiAntrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OSMAN İMAMOĞLU