Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) ve Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) tanısı almış çocukların annelerinin depresyon, tükenmişlik ve umutsuzluk düzeylerinin karşılaştırılması
A comparative study of depression, burnout, and hopelessness levels in mothers of children diagnosed with Autism Spectrum Disorder (ASD) and Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD)
- Tez No: 952943
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BAHAR AKOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Nişantaşı Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) ve Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) tanısı almış çocukların annelerinde görülen depresyon, tükenmişlik ve umutsuzluk düzeylerini karşılaştırmalı olarak incelemeyi amaçlamaktadır. OSB ve DEHB gibi nörogelişimsel bozuklukların yalnızca çocukların gelişimini değil, aynı zamanda birincil bakım veren olarak annelerin ruh sağlığını da etkilediği bilinmektedir. SPSS 25 programı ile analizler yapılmıştır. İlişkisel model kullanılmıştır. Yapılan çalışmada nicel araştırma yöntemi benimsenmiş; veri toplama aracı olarak Depresyon Ölçeği, Tükenmişlik Ölçeği ve Umutsuzluk Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, otizm tanısı almış annelerin hem umutsuzluk hem de tükenmişlik düzeylerinin diğer gruplara kıyasla daha yüksek olduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca, DEHB tanısı almış çocukların anneleri de depresyon ve tükenmişlik açısından tanısı olmayan çocukların annelerine göre daha yüksek puanlar almıştır. Bu doğrultuda, nörogelişimsel bozuklukların yalnızca çocuklar üzerinde değil, bakım veren bireyler üzerinde de derin ve çok boyutlu etkiler yarattığı göz önünde bulundurularak, annelerin psikolojik ihtiyaçlarına yönelik bütüncül ve destekleyici müdahalelerin geliştirilmesi önem taşımaktadır. Anahtar Kelimeler Otizm, dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu, anne ruh sağlığı, depresyon, tükenmişlik, umutsuzluk
Özet (Çeviri)
This study aims to comparatively examine the levels of depression, burnout, and hopelessness seen in mothers of children diagnosed with Autism Spectrum Disorder (ASD) and Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD). It is known that neurodevelopmental disorders such as ASD and ADHD affect not only the development of children but also the mental health of mothers as primary caregivers. Analyses were conducted with the SPSS 25 program. The relational model was used. Quantitative research method was adopted in the study; Depression Scale, Burnout Scale, and Hopelessness Scale were used as data collection tools. The findings revealed that both hopelessness and burnout levels of mothers diagnosed with autism were higher compared to the other groups. In addition, mothers of children diagnosed with ADHD also scored higher in terms of depression and burnout than mothers of children without the diagnosis. In this regard, considering that neurodevelopmental disorders create profound and multidimensional effects not only on children but also on caregivers, it is important to develop holistic and supportive interventions for the psychological needs of mothers. Keywords Autism, attention deficit hyperactivity disorder, maternal mental health, depression, burnout, hopelessness
Benzer Tezler
- Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu ve otizm spektrum bozukluğu olan hastalarda glial ve miyelin belirteçlerinin araştırılması
Investigation of glial and myelin markers in patients with attention deficit hyperactivity disorder and autism spectrum disorder
ÖZGE NUR YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Tıbbi BiyolojiErciyes ÜniversitesiTıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ELİF FUNDA ŞENER
- Otizm spektrum bozukluğu ve dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu gibi nörogelişimsel bozukluklarda CRP ve prokalsitonin düzeylerinin değerlendirilmesi
Investigation of CRP and procalcitonin levels as inflammation markers in neurodevelopmental disorders such as autism spectrum disorders and attention deficit-hyperactivity disorders
ÖZNUR ADIGÜZEL AKMAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıOrdu ÜniversitesiÇocuk Psikiyatrisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERMAN ESNAFOĞLU
- Okul öncesi çocuklarda psikolojik sağlamlık ve mizacın otizm spektrum bozukluğu ve dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu tanılarındaki hastalık şiddeti ve yaşam kalitesine etkisinin incelenmesi
An investigation of the impact of psycological resiliance and temperament on the severity and quality of life in preschool children with attention deficit hyperactivity disorder and autism spectrum disorder
SEDA ERBAŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PsikiyatriEge ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NAZLI BURCU ÖZBARAN
- Otizm spektrum bozukluğu ve dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu tanılı çocukların annelerinin gebelik dönemine ait periferal inflamatuar parametrelerinin değerlendirilmesi
Evaluation of peripheral inflammatory parameters during pregnancy in mothers of children diagnosed with autism spectrum disorder and attention-deficit/hyperactivity disorder
ESRA EKİZ GÜLER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
PsikiyatriOrdu ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERMAN ESNAFOĞLU
- Otizm spektrum bozukluğu, dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu olan ve normal çocukların ana-babalarında zihin kuramı ve yürütücü işlevlerin karşılaştırılması
The comparison of the autism spectrum disorder (ASD) and attention deficit hyperactivity disorder (ADHD) symptoms and theoey of mind and executive functions in parents of ADHD, ASD and control children
SÜMEYRA ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
PsikolojiHasan Kalyoncu ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞAZİYE SENEM BAŞGÜL