Geri Dön

Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniklerine başvuran 18-65 yaş arası kişilerde boğaz ağrısında öz yönetim ve sağlık hizmeti arama davranışı

Self-management and health care seeking behavior in sore throat among people between the ages of 18-65 applying to family medicine polyclinics of Ankara Training and Research Hospital

  1. Tez No: 947889
  2. Yazar: EMRE KARAKAVAK
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA ÇELİK
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Aile Hekimliği, Boğaz ağrısı, Öz Yönetim, Birinci Basamak Sağlık Hizmetleri, Antibiyotik, Antibiyotikler, Family Medicine, Sore throat, Self-Management, Primary Health Care, Antibiotics, Family practice
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Aile Hekimliği Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Bu çalışmada, Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi aile hekimliği polikliniklerine başvuran 18-65 yaş arası kişilerde boğaz ağrısında öz yönetim ve sağlık hizmeti arama davranışını araştırmayı amaçlamıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği polikliniklerine 03.10.2024-28.02.2025 tarihleri arasında son 1 yıl içinde boğaz ağrısı şikâyeti olan 18-65 yaş arası gönüllülerin katılımı ile yapıldı. Çalışmada; sosyodemografik özellikleri, boğaz ağrısı deneyimleri, bilinen veya tahmin edilen nedenleri, tedavi aramak için harekete geçmelerinde davranış ve tutumları, hangi tedavileri kullandıkları, başvurdukları tavsiye kaynakları ve tutumları, antibiyotik davranış ve tutumları yer aldığı anket yüz yüze görüşme tekniği ile uygulandı. Çalışmada elde edilen bulgular değerlendirilirken, istatistiksel analizler için IBM SPSS 27.0 programı kullanıldı ve p<0,05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Bulgular: Çalışmaya 400 kişi katıldı ve katılanların yaş ortalaması 38,92±13,92 yıldı. Katılımcıların 237'si (%59,25) kadın, 163' ü (%40,75) erkekti. Katılımcıların 142'si (%35,5) bekar, 237'si (%59,25) evli, 21 (%5,25) kişi ise boşanmış veya dul. Katılımcıların gelir durumu; gelirim giderimden az 119 (%29,75), gelirim giderime denk 202 (%50,5), gelirim giderimden fazla 79 (%19,75). Katılımcıların eğitim düzeyi; 15'i (%3,75) okur-yazar değil, 74'ü (%18,5) ilkokul veya ortaokul mezunu, 102'si (%25,5) lise mezunu, 209'u (%52,25) lisans veya lisansüstü mezunu. Katılımcıların 235'i (%58,5) son boğaz ağrısında tedavi için yardım aradı ve 183 kişi (%45,75) doktora başvurdu. Tedavi arayan katılımcıların en sık nedenleri belirtilerinin kötüleşmesini istememeleri (%51,06), günlük yaşamı kötü etkilemesi (%38,72) ve acı verici olmasada çok rahatsız edici olmasıydı (%30,21). Tedavi arayan 235 katılımcı tedavi olarak en çok reçeteli boğaz ağrısı ilaçları (%60,85), su içme veya ılık sıvı tüketimi (%59,15) ve ev yapımı tedaviler (%55,32) kullandı. Tedavi arayan 235 katılımcının 107'si (%45,53) antibiyotik kullandı ve 82'si (%34,89) ana tedavisinin antibiyotik olduğunu düşündü. Doktora başvuran 183 katılımcının (%45,75) gitme nedenlerinde antibiyotik istemek diğer nedenlere göre daha az derecelendirildi. Antibiyotik kullanımına ilişkin tutumlar sosyodemografik özelliklere göre 18-65 yaş arasında yaş ilerledikçe (genç erişkinden, geç orta yaş ve yaşlılık öncesi döneme doğru) antibiyotiklerin kullanımına yönelik olumlu tutum artarken, doktor kontrolünde ve doğru kullanım tutumu azaldığı gözlendi (sırasıyla p=0,017 ve p=0,026). Ayrıca düşük eğitim düzeyine sahip katılımcılarda, antibiyotiklerin kullanımına yönelik olumlu tutumlar daha belirgin bulundu (p<0,001). Sonuç: Boğaz ağrısının süresi, sıklığı ve şiddeti bireylerin sağlık hizmeti arama davranışlarını doğrudan etkilemektedir. Boğaz ağrısı ile birlikte görülen ek belirtilerin bireylerin sağlık hizmeti arama davranışlarını etkilemekte ve ek belirtilere göre kullanılan tedavilerde farklılık görülmektedir. Boğaz ağrısı nedeniyle sağlık hizmeti aramanın en sık nedeni belirtilerinin kötüleşmesini istememek olduğu, aramayanların ise boğaz ağrılarını gidecek kadar ciddi bulmamalarıydı. Boğaz ağrısında en çok tercih ettikleri bilgi kaynağının doktorlar olduğu ve doktora başvurmadaki beklenti öncelikle, tıbbi değerlendirme olduğu görüldü. Antibiyotik kullanma tutumlarında sosyodemografik özelliklerin etkileri görüldü. Antibiyotiklerin boğaz ağrısı tedavisindeki rolüne ilişkin bir olumlu tutum oluşmuştur ve bu durum doktordan antibiyotik reçetesi talebini etkilemektedir.

Özet (Çeviri)

Aim: This study aimed to investigate self-management and health care seeking behaviors in sore throats among individuals aged 18-65 who applied to the family medicine clinics of Ankara Education and Research Hospital. Materials and Methods: Our study was conducted at the Family Medicine outpatient clinics of Ankara Education and Research Hospital between October 3, 2024, and February 28, 2025, with the participation of volunteers aged 18-65 who had complained of sore throat within the past year. A face-to-face interview was conducted to assess sociodemographic characteristics, sore throat experiences, known or suspected causes, behaviors and attitudes regarding seeking treatment, treatments used, sources of advice sought and their attitudes, and antibiotic behaviors and attitudes. IBM SPSS 27.0 was used for statistical analysis when evaluating the findings of the study, and a p value of <0.05 was considered statistically significant. Results: 400 people participated in the study, and the mean age of the participants was 38.92±13.92 years. 237 (59.25%) of the participants were female and 163 (40.75%) were male. 142 (35.5%) of the participants were single, 237 (59.25%) were married, and 21 (5.25%) were divorced or widowed. Income status of the participants; 119 (29.75%) had“income less than my expenses,”202 (50.5%) had“income equal to my expenses,”and 79 (19.75%) had“income more than my expenses.”The level of education of the participants; 15 (3.75%) were illiterate, 74 (18.5%) were primary or secondary school graduates, 102 (25.5%) were high school graduates, and 209 (52.25%) had a bachelor's or master's degree. Of the participants, 235 (58.5%) sought help for their recent sore throat, and 183 (45.75%) consulted a doctor. The most common reasons for seeking treatment were not wanting their symptoms to worsen (51.06%), negatively impacting daily life (38.72%), and being very bothersome (30.21%), even if not painful. The 235 participants who sought treatment most frequently used prescription sore throat medications (60.85%), drinking water or warm liquids (59.15%), and homemade remedies (55.32%). Of the 235 participants who sought treatment, 107 (45.53%) used antibiotics, and 82 (34.89%) considered antibiotics their primary treatment. Among the 183 participants who consulted a doctor (45.75%), seeking antibiotics was ranked less frequently than other reasons. Attitudes toward antibiotic use were determined by sociodemographic characteristics between the ages of 18 and 65 (from young adulthood to late middle age and pre-senile age). Positive attitudes toward antibiotic use increased with increasing age, while attitudes toward proper and appropriate use under medical supervision decreased (p=0.017 and p=0.026, respectively). Furthermore, positive attitudes toward antibiotic use were found to be more pronounced in participants with lower levels of education (p<0.001). Conclusion: The duration, frequency, and severity of sore throat directly affect individuals' healthcare-seeking behavior. Additional symptoms associated with sore throats influence individuals' healthcare-seeking behavior, and the treatments used differ based on these symptoms. The most common reason for seeking healthcare for sore throats was not wanting to worsen their symptoms, while those who did not reported their sore throats because they did not consider their sore throats severe enough to resolve. Doctors were the most preferred source of information for sore throats, and the primary expectation for medical evaluation was a medical evaluation. Sociodemographic characteristics were found to influence attitudes toward antibiotic use. A positive attitude towards the role of antibiotics in the treatment of sore throat has developed, and this influences the request for antibiotic prescription from the doctor.

Benzer Tezler

  1. Ankara Eğitim Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniklerine başvuran 18 yaş üstü bireylerin geleneksel ve tamamlayıcı tıp uygulamaları ile ilgili bilgi ve tutumlarının incelenmesi

    Investigation of knowledge and attitudes of individuals over 18 years old who applied to Family Medicine out Patient Clinics of Ankara Education and Research Hospital about traditional and complementary medicine applications

    ZÜLFÜYE BENGİN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUSTAFA ÇELİK

  2. Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği polikliniklerine başvuran 18-65 yaş arası hastalarda internet bağımlılık sıklığı ve ilişkili faktörlerin incelenmesi

    Investigation of internet addiction frequency and related factors in patients aged 18-65 years who applied to Ankara Training and Research Hospital Family Medicine Polyclinics

    MUSTAFA YILMAZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. İSMAİL ARSLAN

  3. Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği polikliniklerine başvuran 18-65 yaş arası hastalarda siberkondri ile algılanan stres düzeyi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

    Evaluation of the relationship between cyberchondria and perceived stress level in patients between 18-65 years of age appliing to Ankara training and research Hospital Family Medicine polyclinics

    OĞUZHAN KAYA

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. DUYGU YENGİL TACİ

  4. Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği polikliniklerine başvuran 18-65 yaş arası kişilerde beyin sisi sıklığı ve ilişkili faktörlerin incelenmesi

    Investigation of the frequency of brain fog and associated factors in individuals aged 18-65 who apply to family medicine outpatient clinics at Ankara training and research Hospital

    MUHAMMET HAZAR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. DUYGU YENGİL TACİ

  5. Ankara eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği polikliniklerine başvuran 18-45 yaş arasındaki kadın hastalarda COVİD-19 pandemi sürecindeki menstruasyon değişikliklerinin incelenmesi

    Evaluation of menstruation changes during the COVİD-19 pandemic in female patients between 18-45 years who applied to Ankara education and Research Hospital Family medicine polyclinic

    ESMA ÖZTÜRK TAPSIZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    PROF. MUSTAFA ÇELİK