Geri Dön

Robotik cerrahi uygulamalarına dair hekimlerin deneyimleri üzerine bir araştırma

A study on the experiences of physicians on robotic surgery applications

  1. Tez No: 947673
  2. Yazar: HİLAL DEMİRHAN KELEŞ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. ERDAL EKE
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Sağlık Yönetimi, Sağlık Kurumları Yönetimi, Healthcare Management, Health Care Management
  6. Anahtar Kelimeler: Bilim teknolojisi, Hastane yönetimi, Sağlık kurumları, Science technology, Hospital administration
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Süleyman Demirel Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Sağlık Yönetimi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Günümüz sağlık hizmetleri, teknolojinin hızla gelişimiyle birlikte radikal bir dönüşüm sürecine girmiştir. Bu dönüşümün en çarpıcı örneklerinden biri ise cerrahi uygulamalarda robot teknolojisinin kullanımıdır. Robotik cerrahi, yalnızca teknik bir yenilik olmanın ötesinde, sağlık sistemlerinin işleyişinden cerrahların mesleki pratiklerine, hasta güvenliğinden sağlık ekonomisine kadar pek çok alanda yapısal değişiklikleri beraberinde getirmektedir. Bu doğrultuda robotik cerrahinin cerrah deneyimleri üzerinden Türkiye'deki mevcut durum ortaya konulmaya çalışılmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın katılımcıları amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örneklemeye göre seçilmiştir. Bu çerçevede 8'i üroloji, 5'i genel cerrahi, 3'ü göğüs cerrahisi, 3'ü jinekoloji, 2'si kalp damar cerrahisi, 2'si gastroentoloji ve 1'i de beyin ve sinir cerrahisi uzmanı olmak üzere toplam 24 kişi ile görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Araştırmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Derinlemesine görüşme tekniğinden yararlanılarak, yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Görüşme formunda robotik cerrahiye karar verme nedenleri ve etkileyen unsurlar, robotik cerrahi deneyimleri, robotik cerrahinin avantaj ve dezavantajları, gelecekte olası senaryolar, daha iyisi için öneriler ve diğer cerrahi yöntemlerle karşılaştırılmasının sorgulandığı sorulara yer verilmiştir. Araştırma yorumlayıcı fenomenolojik analiz yaklaşımıyla tasarlanmış ve analiz tekniği olarak da tematik veri analiz yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen bulgular; cerrahların robotik cerrahiye yöneliminde bireysel, kurumsal ve sistemsel faktörlerin, maliyet-etkililik tartışmalarının, eğitim süreçlerindeki yetersizliklerin, etik kaygıların ve politik ihtiyaçların rol oynadığı yönündedir. Araştırmanın sonucunda, cerrahların robotik cerrahiye yöneliminde bireysel, kurumsal ve sistemsel faktörlerin etkili olduğunu göstermektedir. Yönelimi artıran unsurlar arasında yalnızca teknik beceriler değil; akademik prestij, hasta talebi, kurumsal teşvik ve rekabet baskısı da öne çıkmaktadır. Yüksek maliyet, sağlık hizmetlerinde eşitsizlik yarattığı gerekçesiyle eleştirilmiş; eğitim süreçlerindeki belirsizlikler ve sertifikasyon eksiklikleri, teknolojinin yaygınlaşmasını sınırlayan başlıca engeller olarak belirtilmiştir. Robotik cerrahinin sadece teknik bir yenilik değil, mesleki kimliği dönüştüren bir unsur olduğu vurgulanmış; yapay zekâ ile birleştiğinde etik kaygıların arttığı ifade edilmiştir. Bu bağlamda, sistemin sürdürülebilirliği için eğitim altyapısının güçlendirilmesi, kamu-özel iş birliklerinin artırılması, maliyet-etkililik analizlerinin yapılması ve etik denetimlerin sağlanması önerilmiştir.

Özet (Çeviri)

Today's healthcare services have entered a period of radical transformation due to the rapid development of technology. One of the most striking examples of this transformation is the use of robotic technologies in surgical practices. Robotic surgery, beyond being a mere technical innovation, brings about structural changes in many areas ranging from the functioning of healthcare systems to the professional practices of surgeons, from patient safety to healthcare economics. In this context, the present study aims to reveal the current state of robotic surgery in Turkey through the experiences of surgeons. The qualitative research method was used in the study. The participants were selected using criterion sampling, one of the purposive sampling methods. Within this framework, interviews were conducted with a total of 24 participants, including 8 urologists, 5 general surgeons, 3 thoracic surgeons, 3 gynecologists, 2 cardiovascular surgeons, 2 gastroenterologists, and 1 neurosurgeon. A qualitative research approach was adopted, and in-depth interview technique was utilized with a semi-structured interview form. The interview form included questions addressing the reasons for choosing robotic surgery and influencing factors, experiences with robotic surgery, its advantages and disadvantages, potential future scenarios, suggestions for improvement, and comparisons with other surgical methods. The research was designed using the interpretative phenomenological analysis approach, and thematic data analysis was employed as the analysis technique. The findings indicate that individual, institutional, and systemic factors, as well as cost-effectiveness discussions, educational deficiencies, ethical concerns, and policy needs play a role in surgeons' orientation toward robotic surgery. Factors such as academic prestige, patient demand, institutional incentives, and competitive pressure were identified as key motivators. High costs were criticized for creating inequalities in healthcare access, while unclear training processes and lack of standard certification were seen as major barriers to widespread implementation. Robotic surgery was emphasized not only as a technical innovation but also as a transformative element of professional identity, with ethical concerns growing in parallel with artificial intelligence integration. To ensure sustainability, recommendations were made to enhance training infrastructure, strengthen public-private cooperation, conduct cost-effectiveness analyses, and establish ethical oversight mechanisms.