Kanser olan bireylerle olmayan bireyler arasında akdeniz diyet uyumunun karşılaştırılması
Comparison of mediterranean diet adherence between individuals with and without cancer
- Tez No: 945453
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HASAN HÜSEYİN AVCI, PROF. DR. MELAHAT AKDENİZ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Kanser, Akdeniz diyeti, beslenme, yaşam tarzı, Cancer, The Mediterranean diet, life style
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kanser Olan Bireylerle Olmayan Bireyler Arasında Akdeniz Diyet Uyumunun Karşılaştırılması Amaç: Çalışmamıza, Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi polikliniklerine başvuran, çalışmayı kabul eden ve onam veren yeni tanı kanser hastalarıyla, özgeçmişinde kanser tanısı olmayan sağlıklı bireyler dahil edilmiştir. Akdeniz diyet uyumu ile kansere yakalanma riski arasındaki ilişki ve bunları etkileyen faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel çalışma olan araştırmamız, anket yoluyla yüz yüze uygulanmıştır. Çalışmaya katılmayı kabul eden katılımcılara sosyodemografik özellikleri, Akdeniz diyet uyumlarını belirlemek amacıyla Akdeniz Diyeti Bağlılık Ölçeği yüz yüze görüşme tekniği ile uygulanmıştır. Veriler SPSS 23.0 ve JAMOVİ 2.3 paket programları kullanılarak analiz edilmiştir. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Araştırmamıza, 100 kanser hastası ve 100 sağlıklı kontrol grubu olmak üzere toplam 200 yetişkin katılımcı dahil edilmiştir. Hasta grubunun %59'u kadın, %41'i erkek, kontrol grubunun %57'si kadın, %43'ü erkektir. Vaka grubunun yaş ortalaması 62,5±11,8 yıl, kontrol grubunun yaş ortalaması ise 60,8±8,1 yıldır. Hasta grubunun %48'inin, kontrol grubunun ise %49'unun yakınlarında herhangi bir kanser öyküsü vardır. Gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde bir farklılık saptanmamıştır (p=0,887). Hasta grubun katılımcılarında sırasıyla en çok görülen 3 kanser tanısı; meme kanseri (%14), akciğer kanseri (%12) ve kolon kanseri (%11)'dir. Hastaların %12'si aktif sigara kullanırken, %59'u daha önce sigara kullanmamıştır. Sağlıklı kontrol grubunun ise %17'si aktif sigara kullanırken, %60'ı daha önce sigara kullanmamıştır. Hasta grubunun %10'u alkol kullanırken, %90'ı alkol kullanmamaktadır. Sağlıklı kontrol grubunun %12'si alkol kullanırken, %88'i ise alkol kullanmamaktadır. Hastaların %35'i düzenli egzersiz yapmazken kontrol grubunun ise %14'ü hiç egzersiz yapmamaktadır. Hastaların %50'si düzenli sağlık kontrolüne giderken kontrol grubunun %65'i düzenli sağlık kontrollerine gittiğini belirtmiştir. Düzenli sağlık kontrolleri açısından karşılaştırıldığında gruplar arasından istatiksel olarak anlamlı farklılık saptanmıştır (p=0,032). Katılımcıların VKİ'leri ile MEDAS skorları arasında negatif yönde istatiksel olarak anlamlı bir korelasyon olduğu görülmüştür (p=0,003). Kontrol grubunun Akdeniz diyetine uyum ölçeği skorunun hasta grubuna göre istatiksel olarak anlamlı bir düzeyde yüksek olduğu saptanmıştır (p<0,001). Sonuç ve Öneriler: Kanser, dünya genelinde yaygınlığı ve tedavisindeki zorluklar nedeniyle en önemli halk sağlığı sorunlarından birisidir. Bu yüzden, kanserin oluşumunda rol oynayan risk faktörlerinin belirlenmesi ve görülme sıklığının azaltılmasına yönelik çalışmaların yapılması büyük öneme sahiptir. Sağlıklı diyet modelleri de kanserin önlenmesinde bu bağlamda önemli yer tutmaktadır. Bizim çalışmamızda Akdeniz diyet uyumunun kanserden korumada anlamlı bir farklılık oluşturduğu saptanmıştır. Kanserin önlenmesi ve daha sağlıklı bir yaşam için, Akdeniz diyetinin toplum tarafından daha iyi tanınması ve uygulanabilmesi adına beslenme danışmanlığı sağlanması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Comparison of Mediterranean Diet Adherence Between Individuals With and Without Cancer Objective: Our study included newly diagnosed cancer patients ands healthy individuals with no prior cancer diagnosis who visited the outpatient clinics of Akdeniz University Faculty of Medicine Hospital, agreed to participate, and provided informed consent. The objective was to determine the relationship between Mediterranean diet adherence and cancer risk and to identify factors influencing this association. Method: Our study, a descriptive and cross-sectional design, was conducted through face-to-face surveys. The Mediterranean Diet Adherence Scale was administered in face-to-face interviews to participants who agreed to join the study, aiming to assess their sociodemographic characteristics and adherence to the Mediterranean diet. Data were analyzed using SPSS 23.0 and JAMOVI 2.3 software packages. Statistical significance level was accepted as p<0.05. Results: Our study included a total of 200 adult participants, consisting of 100 cancer patients and 100 healthy control group members. Of the patient group, 59% were women and 41% were men, while in the control group, 57% were women and 43% were men. The mean age of the case group was 62.5±11.8 years, while the mean age of the control group was 60.8±8.1 years. In the patient group, 48% had a family history of cancer, while 49% of the control group reported a similar family history. No statistically significant difference was found between the groups (p=0.887). The three most common cancer diagnoses in the patient group were breast cancer (14%), lung cancer (12%), and colon cancer (11%). In the patient group, 12% were current smokers, while 59% had never smoked. In the healthy control group, 17% were current smokers, while 60% had never smoked. In the patient group, 10% consumed alcohol, whereas 90% did not. In the healthy control group, 12% consumed alcohol, and 88% did not. While 35% of the patients reported not exercising regularly, this figure was 14% for the control group. Additionally, 50% of the patients reported attending regular health check-ups, compared to 65% of the control group. A statistically significant difference was found between the groups in terms of regular health check-ups (p=0.032). A statistically significant negative correlation was found between participants' BMI and MEDAS scores (p=0.003). The control group's Mediterranean Diet Adherence Scale score was significantly higher than that of the patient group (p<0.001). Conclusion and Recommendations: Cancer is one of the most significant public health issues worldwide due to its prevalence and the challenges involved in its treatment. Therefore, identifying the risk factors that contribute to cancer development and conducting studies aimed at reducing its incidence are of great importance. Healthy dietary models also play a crucial role in cancer prevention in this context. Our study found that adherence to the Mediterranean diet has a significant protective effect against cancer. For the prevention of cancer and promotion of a healthier lifestyle, it is recommended that nutritional counseling be provided to increase public awareness and adherence to the Mediterranean diet.
Benzer Tezler
- Prostat kanserli bireylerde tümör baskılayıcı (GSTP1, PTEN ve NKX3.1) genlerin ekspresyonu ile beslenme ve yaşam tarzı belirleyicilerinin ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the association between expression of tumor suppressor (GSTP1, PTEN and NKX3.1) genes and nutrition and lifestyle determinants in individuals with prostate cancer
TEVFİK KOÇAK
Doktora
Türkçe
2023
Beslenme ve DiyetetikGazi ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİLÜFER TEK
- Prostat kanserli bireylerde tümör baskılayıcı (GSTP1, PTEN ve NKX3.1) genlerin ekspresyonu ile beslenme ve yaşam tarzı belirleyicilerinin ilişkisinin değerlendirilmesi
Valuation of the association between expression of tumor suppressor (GSTP1, PTEN and NKX3.1) genes and nutrition and lifestyle determinants in individuals with prostate cancer
TEVFİK KOÇAK
- Böbrek nakli hastalarında kronik rejeksiyon ile regülatuar B lenfositler arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between chronic rejection and regulatory B cells in renal transplant recipients
HALİL GÖKSEL GÜZEL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
NefrolojiAkdeniz Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLTEKİN SÜLEYMANLAR
- Taurinin yorgunluğu geciktirme zamanı üzerine etkisinin incelenmesi
Investigating the effect of taurine on exercise time to exhaustion
NEŞE TOKTAŞ TORUN
Doktora
Türkçe
2013
Beslenme ve DiyetetikAkdeniz ÜniversitesiSpor Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. AKIN YEŞİLKAYA
- Kolorektal kanser tanılı hastalarda platelet/lenfosit ve nötrofil/lenfosit oranının sağlılklı bireylerle karşılaştırılması
Başlık çevirisi yok
ASLI SAYGI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
GastroenterolojiAdıyaman Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RAMAZAN İLYAS ÖNER