Acil servise başvuran 65 yaş üstü hastaların mükerrer başvurularının sağlık okuryazarlığı ile ilişkisi
The relationship between health literacy and recurrent emergency department visits in patients aged 65 and older
- Tez No: 939310
- Danışmanlar: DOÇ. DR. UTKU MURAT KALAFAT
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Acil Tıp, Emergency Medicine
- Anahtar Kelimeler: Acil Servis, Mükerrer Başvuru, Klinik Kırılganlık Skalası, Sağlık Okuryazarlığı, Acil tıp, Kırılganlık, Emergency Department, Recurrent Visits, Clinical Frailty Scale, Health Literacy, Emergency medicine, Frailty
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: İstanbul Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Acil Tıp Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
GİRİŞ VE AMAÇ: Bu çalışmanın amacı, 65 yaş ve üzeri bireylerin acil servise mükerrer başvurularının, sağlık okuryazarlığı düzeyleri ve Klinik Kırılganlık Skalası (CFS) ile olan ilişkisini değerlendirmektir. Bu çalışma, yaşlı hastaların acil servis kullanım alışkanlıklarının daha iyi anlaşılmasını, risk faktörlerinin belirlenmesini ve önleyici stratejilerin geliştirilmesine katkı sunmayı hedeflemektedir. MATERYAL VE METOD: İstanbul S.B.Ü. Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Tıp Kliniği'nde yürütülen tek merkezli, prospektif, kesitsel ve gözlemsel bir çalışmadır. Çalışmaya; 15 Kasım 2024 – 15 Mart 2025 tarihleri arasında acil servise başvuran, 65 yaş ve üzeri, onam alınmış 225 hasta dahil edilmiştir. Katılımcıların demografik bilgileri, son bir yıl içindeki acil başvuruları, Kırılganlık Skorları ve Sağlık Okuryazarlığı Anketi (TSOY-32) sonuçları değerlendirilmiştir. Veriler SPSS 26.0 programı ile analiz edilmiştir. BULGULAR: Çalışmaya, 65 yaş ve üzeri toplam 225 hasta dâhil edildi. Katılımcıların yaş ortalaması 76,9 ± 7,8 yıl olup, %61,3'ü kadın, %38,7'si erkekti. Hastaların %46,2'si anketi kendisi doldururken, %53,8'i eş, çocuk, akraba veya bakıcı aracılığıyla yanıtladı. TSOY-32 puanına göre katılımcıların %18,2'si yetersiz, %47,1'i sorunlu/sınırlı, %30,2'si yeterli ve %4,4'ü mükemmel sağlık okuryazarlığı düzeyindeydi. Eğitim düzeyi ile sağlık okuryazarlığı düzeyi arasında anlamlı bir ilişki bulundu (p< 0.001). CFS skoru yükseldikçe TSOY-32 puanı düşme eğilimi gösterdi (p= 0.003). Mükerrer başvuru ile sağlık okuryazarlığı puanı arasında anlamlı fark saptanmadı (p= 0.799). Ancak benzer semptomla başvuran hastaların (p= 0.021) ve birden fazla hastane yatışı olan bireylerin (p= 0.004) TSOY-32 puanı anlamlı düzeyde daha düşüktü. Anketi hastaların kendisinin ya da yakınının doldurmuş olmasına göre sağlık okuryazarlığı puanlarında anlamlı fark bulundu (p= 0.046). TARTIŞMA VE SONUÇ: CFS skoru yüksek olan ve sağlık okuryazarlığı düşük olan hastaların acil servis yönetiminde tekrarlayan hastane başvuruları ve yatışları açısından dikkatli olunması gerekmektedir.
Özet (Çeviri)
INTRODUCTION AND OBJECTIVE: The aim of this study is to evaluate the relationship between repeated emergency department visits and health literacy levels, as well as the Clinical Frailty Scale, in individuals aged 65 years and older. This study aims to contribute to a better understanding of emergency department utilization patterns among older adults, the identification of risk factors, and the development of preventive strategies. MATERIALS AND METHOD: This study is a single-center, prospective, cross-sectional, and observational study conducted at the Emergency Department of İstanbul Kanuni Sultan Suleyman Training and Research Hospital. A total of 225 patients aged 65 years and older who presented to the emergency department between November 15, 2024, and March 15, 2025, and provided informed consent were included in the study. The participants' demographic data, emergency department visits within the past year, Frailty Scores, and results of the Turkish Health Literacy Survey (TSOY-32) were evaluated. Data were analyzed using SPSS version 26.0. RESULTS: A total of 225 patients aged 65 years and older were included in the study. The mean age of the participants was 76.9 ± 7.8 years, with 61.3% being female and 38.7% male. While 46.2% of the participants completed the questionnaire themselves, 53.8% responded via a spouse, child, relative, or caregiver. According to the TSOY-32 scores, 18.2% of participants had inadequate, 47.1% had problematic/limited, 30.2% had sufficient, and 4.4% had excellent health literacy. A statistically significant association was found between educational level and health literacy (p <0.001). As the CFS score increased, TSOY-32 scores tended to decrease (p= 0.003). No significant difference was observed between health literacy levels and repeated emergency department visits (p= 0.799). However, significantly lower health literacy scores were found among patients presenting with similar symptoms (p= 0.021) and those with multiple hospitalizations within the past year (p= 0.004). A significant difference in health literacy scores was also found depending on whether the questionnaire was completed by the patient or a relative (p= 0.046). DISCUSSION AND CONCLUSION: Patients with high CFS scores and low health literacy should be managed in the emergency department with caution in terms of repeated hospital admissions and hospitalizations.
Benzer Tezler
- 65 yaş üstü hastaların acil servise mükerrer başvurularının maliyet analizi
Cost analysis of repeated applications of the patients over the age of 65 to the emergency department
TEOMAN ERŞEN
- 1985-1986 yıllarında Polatlı Devlet Hastanesine kaza nedeniyle başvuranların incelenmesi
Başlık çevirisi yok
FERHAN ŞENOL
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
İlk ve Acil YardımGazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. HİKMET PEKCAN
- Organize sanayi bölgelerinde iş güvenliği sorunlarının teknik ve bilimsel araştırılmasında bir yöntem önerisi
Başlık çevirisi yok
MEHMET ALİ YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriGazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. İBRAHİM BOYNUKALIN
- Türkiye'de trafik kazalarının epidemiyolojisi
Başlık çevirisi yok
HARUN KARACA
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
UlaşımGazi ÜniversitesiKazalarda Acil Yardım ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HİKMET PEKCAN
- Türkiye'de trafik kazalarının nedenleri ve acil yardım organizasyonu
Başlık çevirisi yok
VEYSEL HAVUÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
UlaşımGazi ÜniversitesiAcil Yardım ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖVSEV DÖRTLEMEZ