Şehir düzeyindeki göstergelerin COVİD-19 salgını ile ilişkisinin mekansal değişimi: Türkiye örneği
Spatial change of the relationship of city level indicators with the COVID-19 pandemic: The case of Turkey
- Tez No: 895660
- Danışmanlar: DOÇ. DR. TAYFUN SALİHOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Şehircilik ve Bölge Planlama, Urban and Regional Planning
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gebze Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Salgın hastalıkların mekânsal yayılımını ve buna etki eden parametreleri anlamak, hastalıklara karşı mekânsal tedbirlerin belirlenmesine ve etkili kontrol önlemlerinin uygulanmasına yardımcı olmaktadır. Bu amaçla Sosyo-Demografik Özellikler, Sağlık Hizmetleri, Altyapı Hizmetleri, Turizm Faaliyetleri, Ekonomik Faaliyetler ve Kentsel Koşullara ilişkin veri setleri kullanılarak hazırlanan bu çalışmada, Türkiye'de Covid 19 salgınının mekânsal yapısı ve temel belirleyicileri ortaya koyulmuştur. Bu kapsamda, belirlenen kategorilerdeki ilgili değişkenlerin Covid-19'un yayılmasını etkileyip etkilemediği tespit etmek amacıyla mekânsal otokorelasyon ve regresyon tekniklerinden yararlanılmıştır. Sonuçlar; Covid-19 vakalarının kümelendiğini ve mekânsal bağımlılığa sahip olduğunu göstermiştir. Belirlenen her bir kategori altındaki bir ya da birkaç gösterge Covid-19 vakalarının mekânsal değişimini istatistiksel olarak açıklayabilmektedir. Bu sonuçlar oluşturulan modelin Türkiye'de Covid-19 salgınının mekânsal yayılımına etki eden unsurların yüksek hassasiyetle simüle edilebileceğini ortaya koymuştur. Çalışmada geliştirilen model, salgın sırasındaki vaka sayılarının dağılımlarından bağımsız bir şekilde, kentlerin çeşitli göstergelerde değişen özelliklerine bağlı olarak risk düzeylerini tespit edebilmeye olanak sağlaması ile şehircilik bilimine katkı sağlamaktadır. Dolayısıyla bu sonuçlar, yapılı ve sosyal çevrenin halk sağlığı acil durumlarına karşı kentsel dayanıklılığın güçlendirilmesindeki önemini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
The spatial spread of epidemic diseases and the parameters affecting this spread are crucial in determining spatial measures and implementing effective control strategies against diseases. In this study, which was prepared using datasets related to Socio Demographic Characteristics, Healthcare Services, Infrastructure Services, Tourism Activities, Economic Activities, and Urban Conditions, the spatial structure and key determinants of the Covid-19 pandemic in Turkey have been revealed. In this context, spatial autocorrelation and regression techniques were used to determine whether the relevant variables in the specified categories influence the spread of Covid-19. The results showed that Covid-19 cases are clustered and exhibit spatial dependency. One or more indicators under each identified category can statistically explain the spatial variation of Covid-19 cases. These findings indicate that the model created can simulate with high sensitivity the factors influencing the spatial spread of the Covid 19 pandemic in Turkey. The model developed in this study contributes to urban science by enabling the identification of risk levels based on varying characteristics of cities in different indicators, independent of the distribution of case numbers during the pandemic. Therefore, these results emphasize the importance of built and social environments in enhancing urban resilience against public health emergencies.
Benzer Tezler
- Effects of organizational and individual dynamic capabilities on business model innovation and sme performance
Örgütsel ve bireysel dinamik yeteneklerin iş modeli yenilikçiliği ve kobi performansı üzerindeki etkiler
SEHER ÖĞRENCİ
Doktora
İngilizce
2024
İşletmeİstanbul Teknik Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. LUTFİHAK ALPKAN
- A digital transition roadmap for Türkiye: Bridging the digital divide at national, urban/regional, and enterprise levels
Türkiye için dijital dönüşüm yol haritası: Ulusal, mentsel/bölgesel, ve işletme düzeyinde dijital eşitsizliklerin üstesinden gelmek
GÜLFİYE ÖZCAN ALP
Doktora
İngilizce
2024
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÜZİN BAYCAN
- Büyük ölçekli (mega) gayrimenkullerde kapalı alan lojistik hizmetleri üzerine araştırma: Şehir hastaneleri lojistiğinde otonom sistem çözümleri
Research on indoor logistics services in large-scale (mega) real estate: Autonomous system solutions in city hospital logistics
HAVVA NUR ŞİRİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Sağlık Yönetimiİstanbul Teknik ÜniversitesiGayrimenkul Geliştirme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEDA KUNDAK
- Social vulnerability to disasters: The case of Jakarta
Afetlere karşı sosyal kırılganlık: Jakarta örneği
EMRULLAH BOZKURT
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
İlk ve Acil Yardımİstanbul Teknik ÜniversitesiGeomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HİMMET KARAMAN
- Bottom-up modelling and analysis of the transport sector in terms of energy, economy, environment and engineering under emission reduction policies
Ulaştırma sektörünün emisyon azaltım politikaları altında enerji, çevre, ekonomi yönünden temelden yukarı modellenmesi ve incelenmesi
ESİN TETİK
Doktora
İngilizce
2026
Endüstri ve Endüstri Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YUSUF İLKER TOPCU
DOÇ. DR. KEMAL SARICA