Soğuk savaş sonrası Türk-Rus ilişkileri
Turko-Russian relations after cold war
- Tez No: 81742
- Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. M. NAİL ALKAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Uluslararası İlişkiler, International Relations
- Anahtar Kelimeler: Soğuk Savaş sonrası, Türk-Rus ilişkileri, Uluslararası politika, After the Cold War, Turkish-Russian relations, International policy
- Yıl: 1999
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Çalışmamın birinci bölümde Türkiye ve Rusya arasındaki ilişkilerin tarihçesi üç dönemden oluşmaktadır. Bunların Osmanlı-Rusya dönemi, Atatük devrindeki ilişkiler ve II. Dünya Savaşından sonra cereyan eden ilişkiler olarak ele alınmıştır. Osmanlı ve Rusya arasındaki ilişkiler, 17. yüzyıldan itibaren önem kazanmaya başlamıştır. Tabii ki iki büyük devlet arasındaki komşuluk münasebetleri savaş ve rekabetle doludur. Devletlerin büyümesiyle ortaya çıkan rahatsızlıklar, ilk önce Karadeniz'de başlamıştır. Karadeniz ve özellikle de Boğazlar hem Osmanlılar hem de Ruslar için büyük önem taşımıştır. Birinci Dünya Savaşının sonunda her iki imparatorluk da çöktü. Rusya'da 1917 yılında patlayan devrim sonucu sosyalist bir Sovyet Cumhuriyeti kuruldu. Bu cumhuriyet, savaşın sonunda paylaşılmaya uğrayan Türkiye'nin verdiği kurtuluş savaşına maddi ve manevi olarak ciddi bir şekilde yardım eden tek devlet oldu. Her ikisi de Batı emperyalizmine karşı savaşmış ve savaşmaktadır. Türkiye ile Sovyet Birliği arasındaki münasebetler, arada aksi yönde, geçici gelişmelere rağmen genel olarak üç devrede ele alınabilir. Bu devreler dostluk, uyuşmazlık ve dostluğun yeniden kurulması teşebbüsleri olarak adlandırılabilir. Dostluk devresi her iki devletin kuruluş ve kuvvetlenme çabaları gösterdikleri zamanlara rastlamaktadır. II Dünya savaşından sonra Sovyetler Birliğinin izlediği politika, Türkiye ile Sovyetler Birliği arasında bir uyuşmazlık devresi açmıştır. Bu devre Stalin'in ölümü ile sona ermişti. 1953 yılından sonra Sovyetler Birliği Türkiye ile yeniden dostluk münasebetleri kurma teşebbüslerine girmişti. Soğuk Savaşın sona ermesiyle ortaya çıkan olaylar ve buna bağlı değişikler çalışmamın asıl konusu olmuştur. İki kutuplu sistemde alt sistemlerin uluslararası sistemin bütününden otonom olma imkanı mevcut değilken yeni dünya düzeninde bu yapıyı getirecek ABD-SSCB rekabeti gibi bir temel belirleyici olmadığından alt sistemler kendine özgü bir dinamiğe sahip güç yapılarıyla belirleyici duruma gelebilmektedirler. Bu saptamalar ışığında yeni T.C. YÜKSEKÖĞRETİM KDKÜ? AJ DOKÜMANTASYON MSSMMdünya düzeninde iki kutuplu sistemin geri dönmesi imkansız hale gelmektedir. Bu durumda ayrı ayrı Rusya ve Türkiye'nin dış politikaları değerlendirilip Kafkasya, Orta Asya ve diğer ülkeler üzerinde yürütülen politikaları ele alınmıştır. Yeni dünya düzeninde çok önemli olan güvenlik boyutu konusunda bir kaç soruya değinilmiştir. Uluslararası alanda barışın sağlanması ve korunması yolunda devletlerin bir çok farklı çarelere başvurmaktadırlar, devletlerarasında bazı antlaşma veya sözleşmelere gidilmesi bu yollardan sadece birisidir. Bunlardan AKKA, Boğazlar ve S-300 Füzeler anlaşmasının hem Türkiye hem de Rusya için büyük önem taşıdığı için her ikisinin yaklaşımı ele alınmıştır. iki ülke arasındaki ekonomik münasebetler hem rekabet hem de işbirliği açısından değerlendirilmiştir. Rusya'nın doğal zenginliği ekonomi açısından hem Rusya hem de diğer ülkeler için büyük potensiyeli taşımaktadır. Türk Cumhuriyetin'nin kuruluşundan itibaren Türkiye'nin hem siyasi hem de ekonomik ve ticari politikalarında her zaman önemli ve öncelikli bir konuma sahip olan eski SSCB ile olan ilişkileri, 1992 yılı başından itibaren Rusya Federasyonu'nun kurulması ve ülkede yaşanan piyasa ekonomisine geçiş süreci ile birlikte daha da önem kazanmış ve bölgenin ekonomik ve siyasi istikrara kavuşması açısından en belirleyici unsurlardan biri haline gelmiştir.
Özet (Çeviri)
SUMMARY This work consists of three main parts, first of which - history of mutual relations of Turkey and Russia. Second - main part considers the relation of Turkey and Russian Federation after the end of“cold war ”. And third - final, in which the total of the given work is brought. The first part includes three spaces of time of relations of two states: relations between Ottoman Empire and Russia; period of becoming of Turkish Republic and Soviet Union; relations of the states in time of“cold war ”. The main part more specifically considers the general political circumstances of the world after the end of“cold war ”, and the position of Russia towards Turkey in this period. In addition to political and economic problems, safety and peace coexistence are considered too. In section of political relations considered problems of external policy, relations with CIS countries, and problems of interference in internal policy of the adjacent states (Chechnya, PKK.). In section of international safety the themes such an international importance of a strait Bosphorus, European Convention of Disarmament (AKKA), and problems of sale of middle distance rockets S 300 by Russia to Greece are considered. Different points of view about these problems generate disagreements on international arena, and only negotiations and meetings on a highest level can reach the solution of such problems. In section of the economic relations the problems of petroleum policy of both states, union of the Black Sea states (KEIB) and current trading relations between two states are considered. At the end there is a conclusion and the list of literature, which was used.
Benzer Tezler
- Soğuk savaş sonrası Türkiye-Rusya ekonomik ilişkileri
Turkish-Rusian economic relations after cold war
AYHAN BAKLACIOĞLU
- Turkish-Russian relations in historical perspective and in new security environment: An approach referenced to NATO entargement
Başlık çevirisi yok
İHSAN BAKAR
Yüksek Lisans
İngilizce
1999
Uluslararası İlişkilerMarmara ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CENGİZ OKMAN
- Doğu Avrupa gelişmeleri -Türkiye'ye etkileri-
Başlık çevirisi yok
MEHMET ERDEM
Yüksek Lisans
Türkçe
1993
Uluslararası İlişkilerİstanbul ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BENER KARAKARTAL
- İkinci Dünya Savaşı sonrasında gerginleşen Türkiye-Sovyetler Birliği ilişkilerinin Türk kamuoyundaki tepkileri (1945-1952)
The reactions of the public opinion's of Turkish people because of the tension between soviet union and Turkey after the Second World War (1945-1952)
SÜLEYMAN ÜNLÜSOY
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Türk İnkılap Tarihiİstanbul ÜniversitesiAtatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SABAHATTİN ÖZEL