Sağlık bilimlerinde öğrenim gören üniversite öğrencilerinin sağlık okuryazarlığı ile madde bağımlılığı farkındalığı arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determining the relationship between health literacy and substance abuse awareness of university students studying in health sciences
- Tez No: 813575
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ NECMETTİN İŞCİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Okuryazarlık, Sağlık Okuryazarlığı, Üniversite Öğrencisi, Madde Bağımlılığı, Farkındalık, Bağımlılık, Narkotik bağımlılığı, Sağlık bilimleri, Sağlık eğitimi, Üniversite öğrencileri, Literacy, Health Literacy, University Student, Substance Abuse, Dependency, Awareness, Drug addiction, Narcotic dependence, Health sciences, Health education, University students
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Arel Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Hemşirelik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, sağlık bilimlerinde öğrenim gören üniversite öğrencilerinin, sağlık okuryazarlığı ile madde bağımlılığı bilgi düzeyi ve farkındalıkları arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı-ilişki arayıcı tipte yapılmıştır. Araştırmanın evrenini, 2022-2023 Eğitim-Öğretim yılında Iğdır Üniversitesi'nin Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu'nda ki ön lisans programları ile Sağlık Bilimleri Fakültesi'nde ki lisans sağlık programlarında öğrenim gören toplam 2563 öğrenci oluşturmuş olup tabakalı örneklem yöntemiyle 1350 öğrenci araştırma kapsamına alınmıştır. Araştırma, Kasım 2022-Ağustos 2023 tarihleri arasında öğrenci olarak kayıtlı ve çalışmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden 1350 öğrenci ile tamamlanmıştır. Araştırmanın verileri, Kişisel Bilgi Formu, Türkiye Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği (TSOY-32), Madde Bağımlılığı Farkındalık Ölçeği (MBFÖ) ve Madde Farkındalığı Bilgi Testi (MFBT) kullanılarak yüz yüze anket tekniği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin istatiksel değerlendirilmesinde, iç tutarlılık katsayısı analizi, tanımlayıcı istatistikler, Bağımsız Gruplarda t testi, ANOVA Tek Yönlü Varyans Analizi, Pearson Korelasyon Analizi ve Lineer Regresyon analizi kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde, anlamlılık düzeyi p<0.05 kabul edilmiştir. Araştırmaya katılan üniversite öğrencilerinin; ortalama 20.80±2.27 (18-45) yaşında, %67.6'sının kadın ve %47.8'inin yaşamı boyunca en uzun şehir merkezinde yaşadığı belirlenmiştir. Öğrencilerin %31.3'ünün fakültede ve %68.7'sinin ise yüksekokulda öğrenim gördüğü, %68.7'sinin yurt ve pansiyonda kaldığı ve %74'ünün ailesinin gelirini gelir gidere denk olduğu, %56.9'unun sağlığını orta düzeyde algıladığı ve %6.4'ünde kronik hastalık olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin %14.4'ünün sağlığa zararlı alışkanlığı (tütün ürünleri ve alkol) olduğu ve %69.5'inin madde bağımlılığı ile ilgili eğitim aldığı saptanmıştır. Üniversite öğrencilerinin TSOY-32'nden ortalama 37.12±8.18 puan ile yeterli sağlık okuryazarlığı düzeyinde; MBFÖ'nden ortalama 4.11±0.84 puan ile madde bağımlılığı farkındalıklarının iyi düzeyde ve MFBT'den ortalama 71.10±8.36 puan ile madde farkındalığı bilgi düzeyinin iyi seviyede olduğu tespit edilmiştir. Araştırmada, üniversite öğrencilerinin TSOY-32 toplam puanı ile MBFÖ toplam puanı arasında pozitif yönde çok düşük düzeyde (r=0.160; p<0.05), MFBT toplam puanı arasında çok düşük düzeyde (r=0.155; p<0.05) anlamlı bir ilişkilerin olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin sağlık okuryazarlığı düzeyinin, madde bağımlılığı farkındalığını ve madde bağımlılığı bilgi düzeyini anlamlı bir şekilde etkilediği saptanmıştır. Sonuç olarak; sağlık bilimlerinde öğrenim gören üniversite öğrencilerinin sağlık okuryazarlığı puanı ile madde bağımlılığı farkındalığı ve madde farkındalığı bilgi puanları arasında anlamlı ilişki olduğu; üniversite öğrencilerinin sağlık okuryazarlığı düzeyi arttıkça madde bağımlılığı farkındalık düzeyi ile madde farkındalığı bilgilerinin de arttığı saptanmıştır. Üniversite öğrencilerinin yeterli oranda sağlık okuryazarlık düzeyinde olması ve sağlık okuryazarlığın sağlığa zararlı davranışlar üzerinde olumlu etki gösterebilmesi için üniversitelerde bölüm farketmeksizin müfredatlarda sağlık okuryazarlık derslerinin verilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
This research was conducted in a descriptive-relationship-seeking type in order to determine the relationship between health literacy and substance abuse knowledge and awareness of university students studying in health sciences. The population of the research consisted of 2563 students studying in associate degree programs at Iğdır University Health Services Vocational School and undergraduate health programs in the Faculty of Health Sciences in the 2022-2023 academic year, and 1350 students were included in the research with the stratified sampling method. The sample of the study consisted of a minimum of 351 students according to the sampling calculation. The research was completed with 1350 students who were registered as students between October 2022 and June 2023 and accepted to participate in the study voluntarily. The data of the study were collected by using face-to-face questionnaire technique using Personal Information Form, Turkey Health Literacy Scale (TSOY-32), Substance Addiction Awareness Scale (SIDS) and Substance Awareness Information Test (MFBT). In the statistical evaluation of the data, internal consistency coefficient analysis, descriptive statistics, Independent Groups t test, ANOVA One Way Analysis of Variance, Pearson Correlation Analysis and Linear Regression analysis were used. In the evaluation of the data, the significance level was accepted as p<0.05. University students participating in the research; mean age of 20.80±2.27 (18- 45) years, 67.6% of them were female and 47.8% of them lived in the city center for the longest time in their life. 31.3% of the students studied at the faculty and 68.7% at the college, 68.7% of them stayed in dormitories and hostels, 74% of them had a family income equal to their income, 56.9% of them perceived their health as moderate, and 6.4% of them had chronic diseases. disease has been determined. It was determined that 14.4% of the students had harmful habits (tobacco products and alcohol) and 69.5% of them received training on substance addiction. University students had an adequate health literacy level with an average of 37.12±8.18 points from TSOY-32; It was determined that their substance addiction awareness level was at a good level with an average of 4.11±0.84 points on the SIDS, and the level of substance awareness knowledge was at a good level with an average of 71.10±8.36 points on the MFBT. In the study, it was determined that there were very low positive (r=0.160; p<0.05) positive correlations between the TSOY-32 total score and the total score of SIDS of the university students, and very low (r=0.155; p<0.05) significant correlations between the MFBT total score. It was determined that the level of health literacy of the students significantly affected the awareness of substance addiction and the level of substance addiction knowledge. In conclusion; that there is a significant relationship between the health literacy score of university students studying in health sciences, and substance addiction awareness and substance awareness knowledge scores; It was determined that as the health literacy level of university students increased, the level of substance addiction awareness and substance awareness knowledge also increased. In order for university students to be at a sufficient level of health literacy and for health literacy to have a positive effect on behaviors harmful to health, it is recommended that health literacy courses be given in the curricula of universities, regardless of the department.
Benzer Tezler
- Üniversite öğrencilerinin e-sağlık okuryazarlığı düzeylerinin ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi
Determination of the levels and factors affecting of e-health literacy of university students
DİLEK NAKAS
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
HemşirelikYıldırım Beyazıt ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. EBRU EREK KAZAN
- Finansal okuryazarlığın yatırım piyasalarına katılım üzerine etkisi: Üniversite öğrencileri üzerine bir inceleme
The effect of financial literacy on participation in investment markets: A study on university students
BARIŞ SANCAK
- Afet hemşireliği dersinin hemşirelik öğrencilerinin afet okuryazarlıklarına ve hazırlık algılarına etkisi
The effect of disaster nursing course on nursing students' disaster literacy and preparedness perceptions
ÖZÜM ERKİN GEYİKTEPE
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
HemşirelikEge ÜniversitesiAfet Tıbbı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜÇLÜ SELAHATTİN KIYAN
- Tıp ve sağlık bilimleri alanında yükseköğrenim gören öğrencilerin yaşam boyu öğrenme tutumlarının çeşitli değişkenlere göre incelenmesi
Investigation of the lifelong learning attitudes of medical and health sciences students according to various variables
OZAN KARACA
Doktora
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimEge ÜniversitesiTıp Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SÜLEYMAN AYHAN ÇALIŞKAN
- Üniversite öğrencilerinde cinsel sağlık okuryazarlık durumları ile kontraseptif yöntemler hakkındaki bilgi düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
An investigation of the relationship between sexual health literacy levels and knowledge levels about contraceptive methods among university students
ESRA KOCABAŞ TÜLÜ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiHacettepe ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HİLAL AKSOY