Kolorektal kanser tanılı hastalarda hastalık algısının yaşam kalitesi üzerine etkisi
The effect of disease perception on quality of life in patients with colorectal cancer
- Tez No: 805986
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM BULANTEKİN DÜZALAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Kolorektal neoplazmlar, Neoplazmlar, Sağlık algısı, Yaşam kalitesi, Colorectal neoplasms, Neoplasms, Health perception, Quality of life
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çankırı Karatekin Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, kolorektal kanser tanısı almış hastalarda hastalık algısının yaşam kalitesi üzerine olan etkilerini belirlemektir. Tanımlayıcı tipte olan çalışmanın evrenini bir eğitim araştırma hastanesi Genel Cerrahi Servisinde tedavi gören hastalar oluşturdu. Veriler 23.02.2022- 23.02.2023 tarihleri arasında 200 bireyden toplandı. Veriler, Sosyo-demografik özellikleri içeren bilgi formu, Kısa Hastalık Algısı Ölçeği (KHAÖ) ve Yaşam Kalitesi Endeksi Kanser Uyarlaması- III (QOL-CV) formları kullanılarak toplandı. Araştırma verilerinin analizleri SPSS 26 programı kullanılarak yapıldı. Yüzdelik, frekans, Mann Whitney U , Kruskal Wallis H testi kullanıldı. Değişkenler arasındaki ilişkiler Pearson ve Speraman korelasyon testleri ile değerlendirildi. Hastalık Algısı Total Yaşam Kalitesi Puanı üzerindeki etkisini belirlemek için çok değişkenli regresyon analizi yapıldı. KHAÖ puan ortalamasının 41,55±2,54, Total Yaşam Kalitesi Puanının ortalamasının 19,25±2,08 olduğu belirlendi. Sağlık ve Hareketlilik boyutu ve aile boyutunda katılımcıların cinsiyetlerine, üniversite/Lisansüstü mezunların ilkokul, ortaokul ve lise mezunlarına göre istatistiksel anlamlı olduğu bulundu (p<0,05). Duygusal Hastalık Algısı boyutu ve Hastalık Algısı Puanında katılımcıların çalışma durumlarına göre anlamlı farklılık bulundu (p<0,05). Gelir durumuna göre Bilişsel Hastalık Algısı boyutu, KHAÖ toplam Puanı, Sağlık ve Hareketlilik boyutu, Sosyal ve Ekonomi boyutu, Aile boyutu ve Total Yaşam Kalitesi Puanında katılımcıların anlamlı farklılık bulundu (p<0,05). Yaş değişkeni ile Sosyal ve Ekonomi alt boyutu ve Total Yaşam Kalitesi Puanı ile arasında negatif yönde anlamlı ilişkiler olduğu belirlendi (p<0,05). KHAÖ ve Yaşam Kalitesi Endeksi Kanser Uyarlaması- III ölçekleri arasında istatistiksel olarak anlamlılık bulunmadı (p>0,05). Hastalık algısının yaşam kalitesini etkilemediği daha çok sosyodemografik özelliklerin yaşam kalitesini etkilediği görüldü. Bu nedenle hemşirelerin hastaya bakım verirken yaşam kalitesini etkileyen sosyodemografik faktörleri göz önünde bulundurması önerilir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to determine the effects of disease perception on quality of life in patients diagnosed with colorectal cancer. The population of this descriptive study consists of patients being treated in the General Surgery Clinic of a training and research hospital. The data were collected between 23.02.2022- 23.02.2023 200 patients were included in the study. Data were collected using an information form which includes socio-demographic variables, Brief Illness Perception Scale (BIPS) and Quality of Life Index-Cancer Version-III (QOL-CV) forms. The data were evaluated in SPSS 26 program. Percentage, frequency, Mann Whitney U , Kruskal Wallis H tests were used. Relationships between variables were determined using Pearson and Speraman correlation tests. Multivariate regression analysis was performed to determine the effect of Illness Perception on the Score of Total Quality of Life. It was determined that the mean BIPS score was 41.55±2.54, and the mean Total Quality of Life score was 19.25±2.08. In the dimensions of health and mobility and the dimension of family, statistically significant relationships were found in relation to the gender of the participants, and undergraduate/masters educational stages compared to primary school, secondary school and high school educational stages. (p<0.05). A significant difference was found in the dimension of Mental Illness Perception and Illness Perception Scores in relation to the employment status of the participants (p<0.05). In relation to the income status, a significant difference was found in the dimension of Cognitive Illness Perception, total BIPS score, dimension of Health and Mobility , dimension of Social and Economy, dimension of Family and Total Quality of Life Score (p<0.05). It was determined that there was a negative statistically significant relationship between the age variable and the Social and Economy sub-dimension and the Total Quality of Life Score (p<0.05). There was no statistically significant difference between BIPS and Quality of Life Index Cancer Adaptation-III scales (p>0.05). It was observed that the perception of illness did not affect the quality of life, but rather, the sociodemographic characteristics affected the quality of life. For this reason, it is recommended that nurses consider the sociodemographic factors affecting the quality of life while delivering care to patients.
Benzer Tezler
- Kolorektal kanserli bireylerde hastalık algısı ve tanı gecikmesine yol açan bireysel faktörlerin incelenmesi
Investigation of individual factors leading to delay in diagnosis in patients with colorectal cancer and their illness perceptions
ÜMRAN EGE TANRIKULU
- SDÜ Tıp Fakültesi Acil Servisine başvuran kanser hastalarının sosyo-demografik özellikleri ve acil başvuruları arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Sociodemographic attribute of cancer patients and the relationship assessment of their application reasons in Emergency Service in Isparta Suleyman Demirel University Hospital
NEBAHAT CAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2011
İlk ve Acil YardımSüleyman Demirel ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. N. GÖKBEN BECEREN
- Biyolojik ajan alan metastatik kolorektal kanser tanılı hastalarda sağkalım ve prognostik faktörlerin analizi
Analysis of survival and prognostic factors in metastatic colorectal cancer patients treated with biological agents
NAZIM CAN DEMİRCAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
OnkolojiMarmara Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FAYSAL DANE
- Meme ve kolorektal kanser tanılı hastalarda kapesitabin tedavisine bağlı gelişen el-ayak sendromunun önlenmesinde lokal kına uygulamasının etkinliğinin incelenmesi
Evaluation of the effectiveness of the local henna application in patients with breast and colorectal cancer in the prevention of the hand-foot syndrome caused by the capecitabine therapy
EMEL EMİNE ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Hemşirelikİstanbul Üniversitesiİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLBEYAZ CAN
- Yeni tanı 65 yaş üstü metastatik kolorektal kanser tanılı hastalarda geriatrik değerlendirme testleri ile kemoterapi toksisitesi, tolerabilitesi ve sağ kalım arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
We aimed to evaluate the relationship between geriatric evaluation testsand chemotherapy toxicity, tolerability and survival in newly diagnosed patients overthe age of 65 with metastatic colorectal cancer
MERVE DUYGU YURTBAY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
OnkolojiSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÖKHAN UÇAR
DOÇ. DR. OSMAN İNAN