Genç basketbolcularda atletik performansın bilişsel süreç ile genetik çeşitlilik ilişkisinin incelenmesi
Investigation the relationship of athletic performance between cognitive process with genetic diversity in young basketball players
- Tez No: 789849
- Danışmanlar: PROF. DR. ERKUT TUTKUN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Genetik, Spor, Genetics, Sports
- Anahtar Kelimeler: Basketbol, Basketbolcular, Bilişsel işlevler, Genetik çeşitlilik, Moleküler genetik, Spor, Spor performansı, Sporcular, Basketball, Basketball players, Cognitive functions, Genetic diversity, Molecular genetic, Sports, Athletic performance, Sportsmen
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bursa Uludağ Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Genç basketbol sporcularının atletik performanslarını (kuvvet-sürat dayanıklılık ve esneklik) bilişsel duygu durumları (umutsuzluk, anksiyete, depresyon) ile sahip oldukları genetik yapılarındaki belirteçleri olan 9 genotipin ilişkisi SNP düzeyinde çoklu bir bakış açısı ile karşılaştırılmıştır. Araştırma örneklemini Basketbol gençler liginde oynayan Galatasaray U-15 erkek takımı 14-16 yaş aralığı 17 oyuncu oluşturmuştur. Sporcuların fizyolojik yapılarını (performans) değerlendirmelerini CK-MM (rs1803285), IGF-2 (rs3213221), MCT-1 (rs1049434) ve IL-6 (rs1800795) genotipleri, bilişsel durum; (umutsuzluk, anksiyete ve depresyon) değerlendirmeleri, BDNF (rs6265), 5HTT (rs25531), MAOA (VNTR), sakatlanma durumları GDF-5 (rs143383), IL6R (rs2228145) genotiplerinin gruplandırılmış ikili karşılaştırmalarda (Independent Samples T-Test), üç ve üzeri karşılaştırmalarda (One Way ANOVA), anlamlılık karşılaştırmalar için Post-Hoc, Bonferroni ve Games- Howell ile yapılmıştır. Genç basketbol sporcularında; IL-6 GG genotip (p=0,042) düşük vücut yağ % ortalaması, CK-MM GG (p=0,013), IGF-2 GG (p=0,001) ve IL-6 GG (p=0,018) genotipler düşük BKİ ortalaması ile ilişkili oldukları saptanmıştır. Genç basketbol sporcularının performans değerlerinde; CK-MM AG (p=0,045), IL-6, GG (p=0,001) yüksek dikey sıçrama, CK-MM AA (p=0,038) IL-6 CC (p=0,009) genotipleri düşük dikey sıçrama performansı ile, IL-6 CC (p=0,041), MCT-1 AT (p=0,048) düşük MaxVO2 performansı, IGF-2 GC (p=0,002), MCT-1 AT (p=0,046) genotipleri istatistiksel olarak düşük kan laktik asit birikimi ile ilişkili oldukları tespit edilmiştir. Bilişsel durum karşılaştırmalarında; BDNF AA homozigot, MAOA Warrior genotipler yüksek umutsuzluk ve anksiyete duygu durumu ile (sırasıyla) [(BDNF AA p=0,045, p=<0,001), (MAOA Warrior p=0,001, p=0,014)], BDNF GG homozigot ve G allel ve MAOA Normal genotipler düşük umutsuzluk ve anksiyete duygu durumu, ile (sırasıyla) [(BDNF GG p=0,010, p=0,007), (MAOA Normal (p=0,008, p=0,015)], 5HTT AA homozigot (p=0,037) yüksek, GG homozigot (p=0,027) düşük depresyon duygu durumu ile istatistiksel olarak ilişkili olduğu saptanmıştır. Sakatlanma durumları ile GDF-5 T allel (sakatlanma potansiyeli açısından) riskli allel olduğu doğrulanmıştır. Genç basketbolcuların moleküler belirleyicileri ile ilgili bu araştırma, belirli spor türlerinde başarıya yatkınlığa katkıda bulunan bir dizi potansiyel olarak önemli genetik polimorfizmi vurgulamıştır.
Özet (Çeviri)
The relationship between the athletic performances (strength, speed, endurance and flexibility) cognitive emotional states (hopelessness, anxiety, depression) of young basketball players and the 9 genotypes, which are their genetic markers, were compared with a multiple perspective at the SNP level. A total of 17 athletes from the Galatasaray U15 men's team (14-16 age range), playing in the basketball youth league participated in the research. Performances of young basketball players; CK-MM (rs1803285), IGF-2 (rs3213221), MCT-1 (rs1049434), IL-6 (rs1800795) genotypes, (cognitive status); BDNF (rs6265), 5HTT (rs25531), MAOA (VNTR) and (injury status); GDF-5 (rs143383), IL6R (rs2228145) were compared with genotypes. Binary grouping of genotypes was made in (Independent Samples T-Test), three or more comparisons (One Way ANOVA), and Post-Hoc, Bonferroni and Games-Howell for significance comparisons. Were found that with low body fat percentage associated IL-6 GG genotype (p=0.042), with low BMI associated CK-MM GG (p=0.013), IGF-2 GG (p=0.001), IL-6 GG (p=0.018), in young basketball players. In addition, athletes; CK-MM AG (p=0.045), IL-6, GG (p=0.001) high vertical jump, CK-MM AA (p=0.038) IL-6 CC (p=0.009) with low vertical jump performance, IL -6 CC (p=0.041), MCT-1 AT (p=0.048) lower MaxVO2 performance, IGF-2 GC (p=0.002), MCT-1 AT (p=0.046) genotypes with statistically low blood lactic acid accumulation were found to be related. In the cognitive status comparison of the athletes; BDNF AA homozygous, MAOA Warrior genotypes with high hopelessness and anxiety mood (respectively) [(BDNF AA p=0.045, p=<0.001), (MAOA Warrior p=0.001, p=0.014)], BDNF GG homozygous and G allele and MAOA Normal genotypes low hopelessness and anxiety mood, with (respectively) [(BDNF GG p=0.010, p=0.007), (MAOA Normal (p=0.008, p=0.015)] 5HTT AA homozygous (p=0.037) high GG homozygous (p=0.027) was found to be statistically associated with low depression mood. Injury states and the GDF-5 T allele (in terms of crippling potential) have been confirmed to be the risky allele. This research concerned with molecular predictors of young basketball players has been highlighted a number of potentially important DNA polymorphisms contributing to predisposition to success in certain types of sport.
Benzer Tezler
- Genç basketbolcularda proprioseptif (derin duyu dengesi) antrenmanların atletik performans ve beceriye etkisinin incelenmesi
Proprioceptive in young basketball players (the effect of deep sensory balance) training on athletic performance and skill
TUFAN ÖZEN
Doktora
Türkçe
2024
Sporİstanbul Gedik ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET YAVUZ TAŞKIRAN
- Genç erkek basketbolcularda pliometrik antrenmanın atletik performans ve oksijen saturasyonu üzerine etkisi
The effect of plyometric training on athletic performance and oxygen saturation in young male basketball players
MURŞİDE TÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
SporGaziantep ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖNDER DAĞLIOĞLU
- Psikolojik beceriler ve ilişkisi basketbolda atletik motivasyonun özellikleri Duhok genç kulüplerindeki oyuncular
Psychological skills and its relationship with attributes of athletic motivation among basketball players in the young clubs in Duhok
BAEEZ MARAAN IBRAHIM HAMI
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
SporTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Eğitimi Anabiilim Dalı
PROF. DR. MEHMET KARGÜN
- Birleşik ve standart dinamik stretching hareketlerinin genç sporcuların atletik performanslarına akut etkisi
Acute effect of compound and standard dynamic stretching movements on the athletic performance of young athletes
KAAN ALPASLAN YAMANOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
SporHaliç ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALPER AŞÇI
- Genç basketbolcuların mevkilere göre antropometrik ölçümleri ve biyomotor yetilerinin normatif çalışması
Normative study of anthropometric characteristics and biomotor abilities of young basketball players according to positions
TUNCAY KIRATLI
Doktora
Türkçe
2025
SporBayburt ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÇETİN YAMAN
PROF. DR. IŞIK BAYRAKTAR