Şeyhülislâm Ebûishakzâde İshak Efendi'nin“el-İstişfâ fî Tercemeti'ş-Şifâ”adlı eseri (İnceleme-metin)
The work titled“el-İstişfâ fî Tercemeti'ş-Şifâ”by Şeyhülislam Ebûishakzâde İshak Efendi (Review-text)
- Tez No: 772729
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BÜNYAMİN AYÇİÇEĞİ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Din, Tarih, Religion, History
- Anahtar Kelimeler: Dil özellikleri, Hilye, Hz. Muhammed, İslam tarihi, İslamiyet, Şeyhülislam İshak, Language features, Hilye, Hz. Muhammed, Islamic history, Islam, Şeyhülislam İshak
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Kadı İyâz'ın yazıldığı günden itibaren pek çok çalışmaya konu olmuş eş-Şifâ bi-Ta'rîfi Hukūki'l-Mustafâ'sının Şeyhülislâm Ebûishakzâde İshak Efendi tarafından yapılan ve tespit edebildiğimiz kadarıyla ilk tercümesi olan el-İstişfâ fî Tercemeti'ş-Şifâ adlı eserinin metin ve incelenmesinden oluşmaktadır. Giriş bölümünde eserin Türk edebiyatında edebî türler içerisindeki yeri tespit edilmeye çalışılmış ve bu doğrultuda“siyer-megāzî, şemâil, hilye, hasâis ve delâilü'n-nübüvve”türlerinin özelliklerini içerisinde barındırması dolayısıyla bu türlerin tanımları verilmiştir. Birinci bölümde Kadı İyâz'ın hayatı, eserleri ve Şifâ'nın muhtevası ve Türkçe tercümeleri hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde mütercim İshak Efendi'nin hayatı ve eserleri tanıtılarak el-İstişfâ'nın şekil ve muhteva özellikleri belirtilmiştir. Üçüncü bölümde ise el-İstişfâ fî Tercemeti'ş-Şifâ'nın -Şeyhülislam İshak Efendi'nin bizzat kendi hattıyla hâmişlerinde eserin tashihine dair notlandırmalarının yer aldığı ve kendisi tarafından baştan sona gözden geçirilmiş olması dolayısıyla- İstanbul Arkeoloji Müzeleri Kütüphanesi'nde (nr. 93) bulunan nüshası esas alınarak ve gerektiği yerlerde diğer nüshalardan istifade edilerek eserin transkripsiyonlu metni ortaya konulmuştur.
Özet (Çeviri)
This study consists of the text and analysis of el-İstişfâ fî Tercemeti'ş-Şifâ, which is, as far as we can determine, the first translation of Kadı İyâz's eş-Şifâ bi-Ta'rîfi Hukūki'l-Mustafâ, which has been the subject of many studies since the day it was written, by Şeyhülislâm Ebûishakzâde İshak Efendi. In the introduction, the place of the work in literary genres in Turkish literature are tried to be determined and in this direction, the definitions of the genres“siyer-megāzî, şemâil, hilye, hasâis and delâilü'n-nübüvve”are given since it contains the characteristics of these genres. In the first chapter, information about the life and works of Kadı İyâz, the content of Şifâ and its Turkish translations are given. In the second part, the life and works of the translator İshak Efendi are introduced and the form and content features of el-İstişfâ are stated. In the third chapter, el-İstişfâ fî Tercemeti'ş-Şifâ's transcripted text is given, based on the copy at İstanbul Arkeoloji Müzeleri Kütüphanesi (no. 93) since the copy is written, annotated and entirely reviewed by the translator Şeyhülislam İshak Efendi himself, compared with other copies when necessary.
Benzer Tezler
- Şeyhülislam Esat Efendi Atrabü'lasar fi Tezkireti Urefai'l-Edvar (Giriş-metin-tercüme-terimler-dil notları)
Başlık çevirisi yok
ZEYNEP SEMA YÜCEIŞIK
Doktora
Türkçe
1990
Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KEMAL ERASLAN
- Şeyhülislam Bahayi Divanı: İnceleme - karşılaştırmalı metin
Başlık çevirisi yok
ERDOĞAN ULUDAĞ
Yüksek Lisans
Türkçe
1992
Türk Dili ve EdebiyatıAtatürk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALUK İPEKTEN
- Şeyhülislam Esad Efendi ve Atrabü'l-Asar fi Tezkiret-i Urefail-Edvar
Başlık çevirisi yok
HAKKI TEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
1993
MüzikErciyes Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. NURİ ÖZCAN
- Şeyhülislam Muhammed Şerif Efendi`nin hayatı, eserleri, edebi kişiliği ve Divanı`nın tenkidli metni
Başlık çevirisi yok
HALİT DURSUNOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1996
Türk Dili ve EdebiyatıAtatürk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. RIDVAN CANIM
- Şeyhülislam Molla Gürani, hayatı, eserleri ve tefsirdeki metodu
Başlık çevirisi yok
ABDULCEBBAR ALTUN
Yüksek Lisans
Türkçe
1996
DinOndokuz Mayıs ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İSHAK YAZICI