Gülşehir ilçesinde eğitim (tarihi gelişimi içinde ve günümüzde)
Education in Gülşehir province in Turkey (in historical development and present)
- Tez No: 72376
- Danışmanlar: PROF. DR. YAHYA AKYÜZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Eğitim, Eğitim tarihi, Nevşehir-Gülşehir, Öğretim, Education, Educational history, Nevşehir-Gülşehir, Teaching
- Yıl: 1998
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitimin Sosyal ve Tarihi Temelleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
103 ÖZET Bu tez, Gülşehir İlçesi'nde eğitimin gelişimini 1780 de Karavezir Seyyit Mehmet Paşa'nın bir vakıf ile medrese ve yanıbaşına kütüphane açmasından başlayarak günümüze kadar incelemiştir. Araştırma, bu zaman dilimi içinde ilçedeki ilk, orta ve lise eğitimindeki gelişmeyi konu almıştır. Bunların yanı sıra eğitimle ilgili kişileri, bu okulları öğrenci, öğretmen ve sınıf sayılan ortaya konularak ülke geneliyle karşılaştırılmıştır. Zaman zaman ilçenin nüfusundaki artış okuma-yazma bilenlerin sayısı ve siyasi gelişmelere de değinilerek eğitim süreciyle bağlantılandırılmıştır. Gülşehir eğitim-öğretiminin bugün için bulunduğu durum ise yine öğrenci, öğretmen, sınıf sayılan olarak değerlendirilmiş. İlçe okullarında öğretmen ve öğrencilerin sorunları yapılan bir anketle ortaya konulmuştur. Elde edilen bulgular ışığında araştırmamız şu şekilde özetlenebilir; Halk eğirimi konusunda Orta ve Yeni Çağ boyunca etkili olan tekkeler ve onların yetiştirdiği mutasavvıflar etkili olmuştur. Bu mutasavvıflardan Hacı Bektâş-ı Veli ve Şeyh Ahmet Gülşehri bölge ve ilçe halkı tarafından saygı ve sevgiyle anılan kişiler olarak olumlu etkiler bırakmıştır. Osmanlı başvezirliğine yükselerek köyüne yatırım yapan, bir döneme imzasını atan Nevşehirli Damat İbrahim Paşa hem çevre müslüman çocuklarının okumasına imkan vermiş, hem de kendisinden sonra gelen hemşehrilerine bu konuda örnek teşkil etmiştir. Karavezir Silahtar Seyyit Mehmet Paşa da Osmanlı sadrazamı olunca İbrahim Paşa gibi köyüne eğitim-öğretim ve hayır amaçlı yatırım yapmıştır. Bu ise ilçe eğitim tarihinin resmen başlamasına vesile olmuştur. Tanzimatla başlayan Osmanlı Devletindeki reformlardan genel Osmanlı eğitimi ile birlikte Gülşehir eğitim-öğretimi de nasibini almıştır. 1 9.yy. sonuna doğru ilçede sıbyan mektebi ve medresenin yanında bir de Rüşdiye mektebi açılmıştır. Bu okullarda müslüman ve gayrimüslim çocukları beraberce daha çağdaş bir eğitim almaya başlamışlardır.104 Cumhuriyet döneminde bütün ülkede başlatılan eğitim seferberliğine paralel olarak ilçede de modem ve laik eğitim gelişmeye başlamıştır. Başlangıçta ilçede sadece 5 sınıflı bir ilkokul varken 1949 yılında ortaokula kavuşmuş yapılan ısrarlı takiplerle 1973'de Gülşehir Lisesi açılmıştır. Bugün ilçede 3 lise, 8 ilköğretim okulu, 2 bağımsız ortaokul, 22 ilkokulda toplam 5030 öğrenci bulunmakta ve 472 öğretmen 231 derslikte eğitim-öğretim vermektedir. Ayrıca ilçede bir de Kız Sanat Okulu bulunmaktadır. Gülşehir, 8 yıllık kesintisiz eğitimi olumlu karşılamış her türlü hazırlığını yapmıştır. Bugün ilçe taşımalı eğitimi de başarı ile sürdürmektedir. İlçede Öğrencilerin birtakım sorunları olmakla beraber genel olarak eğitim-öğretimden memnundurlar. Varolan sorunlar ise ülke genelinde ilçe okullarında yaşanan sorunlarla benzerlikler göstermektedir. Öğretmenlerde ise Gülşehir' de bulunmaktan memnun olmalarına rağmen bazı sorunları olduğunu söylemişlerdir. Lakin verilen eğitimin yeterli olmadığını çoğunlukla ifade etmişlerdir. SONUÇ VE ÖNERİLER SONUÇ Bu araştırma Gülşehir' de eğitim-öğretimin köklerinin eskiye uzanmasına rağmen ülkenin içinde bulunduğu şartlardan dolayı fazla gelişmediğini, hatta nitelik olarak gerilediğini ortaya çıkartmıştır. Ayrıca Osmanlı Devleti'nde Gülşehir'in genel eğitim politikasının bir parçası olarak değil hemşehri gayretleriyle bir medreseye ve bir kütüphaneye kavuştuğu ortaya çıkmıştır. Bunun sonucunda ise ilçedeki medrese herhangi bir olumlu gelişme göstermemiştir. Cumhuriyetle beraber ülke genelinde belli bir standarda göre eğitim politikası uygulanmış, ilçe bu standarda ulaşamadığından ortaokula kavuşmak için 1949'u beklemiştir. İlçeye yapılan her eğitim yatırımında büyük uğraşlar verilerek merkezi hükümet ve siyasiler yine hemşehriler aracılığıyla ikna edilmiştir. Bütün bunlara rağmen ilçe eğitim-
Özet (Çeviri)
ABSTRACT This study aims to emphasise the steps taken in the development of the educational system in the GulşeMr town from 1780 to the present. The outlook of educational system and its institutional development in GüJşehir is now stagnating due to the events shattered by a variety of geographical and political reasons, although a distinct change was observed in the educational outlook of the town with the establishment of a medrese (Muslim theological school) by Karavezir Seyid Mehmet Paşa in 1780. The developments in Turkey during the late-Ottoman period and in the beginning of the Republican period, however, gave stimulus to the establishment of new educational institutions in the town: a rirs</iye{m the end of the 19th century), a secondary school (in 1949) and a high school (in 1973) were opened. Today, 5030 students are being educated İn 23 1 classes and by 238 teachers. Although there is a variety of problems with which teachers and students in the town face, there is still an immense contentment with the present educational system. Since 1997, the primary school education and different types of secondary education have been united and the school-leaving age has been raised to 15. These immense strides, which are an exact parallel to the changes made within the present century in Turkey in general, are successfully advancing every day in spite of minimal transportation facilities in the town.
Benzer Tezler
- Geology and petroraphy of Gülşehir area Nevşehir, Turkey
Gülşehir yöresinin jeolojisi ve petrografisi (Nevşehir-Türkiye)
LULU TSİGE TEKLEHAİMANAT
Yüksek Lisans
İngilizce
1993
Jeoloji MühendisliğiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CEMAL GONCUOĞLU
- Kappadokya bölgesinde 13. yüzyıl duvar resimleri ve Karşı Kilise
13. th century wallpaintings and Karşı Church in Cappadocia region
NİLÜFER PEKER
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Sanat TarihiHacettepe ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SACİT PEKAK
- Tarsus (İçel) Gülşehir arkeolojik buluntularını örten çökelin özellikleri
The Properties of the sediment overlying Gülşehir archaeological findings in Tarsus (İçel)
FATMA AKÇA
Yüksek Lisans
Türkçe
2000
ArkeometriÇukurova ÜniversitesiArkeometri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELİM KAPUR
- Tuzköy (Nevşehir) ve civarındaki volkanitlerin mineralojisi ve petrografisi
Mineralogy and petrography of the volkanics at Tuzköy (Nevşehir) and surrounding area
SEVİL GÜLEÇ