Geri Dön

Lisanslı tahıl depolarında işletmecilik sisteminin ekonomik analizi ve kapasite yönetimi

Economic analysis of management system and capacity management in licenced grain warehouses

  1. Tez No: 696102
  2. Yazar: EREN GÜNHAN ULUSOY
  3. Danışmanlar: PROF. VEDAT CEYHAN
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Ziraat, Ekonomi, İşletme, Agriculture, Economics, Business Administration
  6. Anahtar Kelimeler: Lisanslı tahıl depoları, işletmecilik sistemi, kapasite optimizasyonu, devir hızı
  7. Yıl: 2021
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Türkiye'de lisanslı tahıl depoculuğunda kullanılan işletmecilik sistemi yeterli düzeyde analiz edilemediğinden, depolama kapasitesinin yönetiminde önemli sorunlar yaşanmaktadır. Bu sebeple, doktora tezinde lisanslı tahıl depoculuğunda işletmecilik sisteminin ekonomik analizini yapmak ve depolama kapasitesinin optimum bir şekilde yönetilip yönetilmediğini ortaya koymak amaçlanmıştır. Araştırmanın yürütüldüğü, üç lisanslı deponun biri sanayici, diğer ikisi ise depocu işletmecilik modeli sistemi ile yönetilmekte olup, çalışmaya konu olan veriler işletme kayıtları, görüşme ve gözlem sonucu elde edilmiştir. Lisanslı depoların ekonomik analizinde klasik ekonomik analiz yaklaşımları kullanılmıştır. Lisanslı depo yatırımının ekonomik yapılabilirliği net bugünkü değer, iç karlılık oranı ve fayda-masraf oranından yararlanılarak ortaya konulmuştur. Kapasite optimizasyonunu sağlayan planların risk dikkate alınarak elde edilmesinde MOTAD programlama metodu kullanılmıştır. Araştırma sonuçları, depocu ve sanayici işletmecilik modeliyle işletilen lisanslı depoların kapasite kullanım oranlarının birbirinden farklı olmadığını ve her iki işletmecilik tipinde de kapasite kullanım oranının olması gerekenin altında olduğunu göstermiştir. Sanayici işletmecilikte lisanslı depoların devir hızı, depocu işletmecilikten istatistiki olarak daha yüksek bulunmuştur (p<0,01). Depocu işletmecilikte ürün kayıpları, sanayici işletmecilikten fazladır. Depocu işletmecilikte elde edilen brüt gelir sanayici işletmecilikten fazladır. Araştırma sonuçları ayrıca, teşviksiz lisanslı depo yatırımının net bugünkü değerinin -406 bin TL, iç karlılık oranının %8,94 ve fayda masraf oranının 1,23 olduğunu göstermiştir. Teşvik ve desteklerin olduğu koşullarda ise net bugünkü değeri 25,5 milyon TL, iç karlılık oranı %14,03 ve fayda masraf oranı 1,60 olarak bulunmuştur. Planlama sonuçlarına göre teşvik ve desteklerin olduğu koşullarda depolama organizasyonunu ve işletmecilik biçimini değiştirmek lisanslı depo gelirini %278,62 artırılabilecektir. Lisanslı depolar optimum kapasite yönetimini sağladıklarında işletme sermayesi kullanımında %21,69 tasarrufu yapma olanağına sahiptirler. Araştırma lisanslı depoculukta sanayici işletmecilik modeline dönüşmeyi ve devir hızını izleyip kontrol altında tutmayı önermektedir.

Özet (Çeviri)

There have been serious problems in optimization of capacity management due to lacking detailed analysis of current management system in licensed grain warehouses in Turkey. Therefore, the objectives of the PhD thesis are to analyze economically the management system and examine the capacity management optimization in licensed grain warehouses in Turkey. One of the three licensed warehouses where the research is conducted is managed by an industrialist management model and the other two by a warehouse management model system. Research data had collected from the written business reports of entities, interviews with management and observations. When analyzing economically the licensed grain warehouses, conventional economic analysis procedure was followed. To explore economic feasibility of licensed grain warehouse, net present value, internal rate of return, and cost-benefit ratio feasibility analysis were performed. MOTAD model was used to generate optimum capacity plan under risky conditions. Research results showed that the capacity use ratio of two different management system was nearly same and both had smaller capacity use ratio than that of optimum one. Turnover rate of industrialist management model was statistically higher than that of classical one (p<0.01). Amount of shortage was higher in classical warehouse management system during the storage. Gross income of warehouse management model was larger than industrialist management model. Research results also showed that, without any government incentives and support, net present value is -406 thousand TL, internal rate of return is 8,94% and cost-benefit ratio is 1,23. However, net present value, internal rate and cost-benefit ratio will be 25,5 million TL, 14,03% and 1,60, respectively, with government incentives and support. Mathematical programming results revealed that, with government incentives and support, optimizing the storage organization in industrialist management model increased the gross revenue of licensed warehouse by 278,62%. Ensuring the optimum capacity management would reduce the need of working capital by 21,69%. The study suggests conversion from warehouse management system to industrialist management system. The study also suggests controlling and monitoring turnover ratio to optimize capacity of licensed grain warehouse.

Benzer Tezler

  1. Adana ili ve ilçelerindeki yatay betonarme hububat depo yapılarının mevcut durumu, geliştirme olanakları, planlanması ve lisanslı depoculuk

    The current position, development possibilities and planing of horizontal cement grain depot constructions and licenced depot operation

    BÜLENT TUTAR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    ZiraatÇukurova Üniversitesi

    Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. TANER ALAGÖZ

  2. Türkiye'de üretilen ve uluslararası lojistiğe konu olan lisanslı depoda muhafaza edilen emtia ve emtia senetlerinin finansman aracı olarak kullanımı için bir model önerisi

    A model proposal for the financial usage of commodity and commodity bills which are produced in turkey and reserved in licensed warehouses and subject to international logistics

    BÜLENT GÜDÜCÜ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    İşletmeKto Karatay Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MURAT CANITEZ

  3. Kars yöresine ait ata buğdayı Kavılca ve modern ekmeklik buğdaydan hazırlanan un ve ekmeğin fonksiyonel özelliklerinin ve sağlık etkilerinin incelenmesi

    Investigation of the functional properties and health effects of flour and bread prepared from Kavılca wheat grown in Kars and modern bread wheat

    ELİF FEYZA AYDAR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Gıda Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. BERAAT ÖZÇELİK

  4. Farklı branşlardaki genç amatör sporcuların beslenme bilgi düzeyi ve tükenmişlik seviyelerinin değerlendirilmesi

    Evaluation of nutrition knowledge levels and burnout levels of young amateur athletes in different sports disciplines

    NİSA GÖK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Beslenme ve DiyetetikAnkara Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ EREN CANBOLAT

  5. Kurutulmuş çözünürlü damıtık tahıl daneleri (ddgs) içeren broiler rasyonlarına esansiyel yağ ve vitamin e ilavesinin performans, karkas özellikleri, antioksidant aktivite, bağırsak mikroflorası ve kısa zincirli yağ asitleri üzerine etkileri

    Effects of dried distilled grains with soluble (ddgs) and essential oil and vitamin e supplementation on performance, carcass characteristics, antioxidant activity, gut microflora and short chain fatty acids on broilers

    MERVE ÖZYÜREK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    ZiraatErciyes Üniversitesi

    Zootekni Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. YUSUF KONCA