İdeolojik aygıt olarak Türkiye'de Anayasalar (1982 Anayasası öncesi dönem)
Ideological apparatuses as Constitutions in Turkey
- Tez No: 695731
- Danışmanlar: PROF. DR. MUHARREM KILIÇ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Anayasa, Kültürel dönüşüm, Modern devlet, Türk Anayasası, Vesayet, İdeoloji, Constitution, Cultural transformation, Modern state, Turkish Constitution, Guardianship, Ideology
- Yıl: 2020
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İdeolojik Aygıt Olarak Türkiye'de Anayasalar (1982 Anayasası Öncesi Dönem) Devletin ideolojik aygıtı olarak kurgulanan anayasaların toplumsal kültürün dönüştürülmesinde etkili olup olmadığı Türk anayasal tarihi açısından incelenmiştir. Çalışmada 1876 Osmanlı Anayasası ve 1921, 1924, 1961 Türk Anayasaları ele alınmıştır. İlgili anayasaların uygulandığı dönemlerdeki kültürel dönüşüm ve hukukun rolü dil, din, siyasi haklar ve vatandaşlık alanları temel alınarak araştırılmıştır. Araştırmada Althusser'in devletin ideolojik aygıtları yaklaşımından hareketle yapısalcı kuram esas alınmıştır. Çalışma teorik olarak yapılmıştır. Türkiye'nin anayasal tarihine ilişkin kitaplardan, tarih ve siyaset bilimi kitaplarından, Meclis tutanaklarından, mahkeme kararlarından, internet kaynakları ve gazetelerden yararlanılmıştır. Anayasa, tarih ve siyaset bilimi çalışmalarından çıkarılan sonuçlar toplumsal yapıya ilişkin tespitlerle birlikte değerlendirilmiştir. İncelemede Türkiye'de resmi ideoloji çerçevesinde 1923 yılından başlayarak devletin aygıtları aracılığıyla toplumsal kültürün şekillendirilmeye başlandığı görülmüştür. Bu şekillendirmenin 1924 Anayasası'nın 1937 yılına kadar ihlal edilerek; 1937 yılından sonra ise Anayasa'ya eklenen resmi ideoloji ilkeleri ile doğrudan Anayasa desteği ile devletin ideolojik ve cebri araçları (özellikle de normlar ve mahkemeler) aracılığıyla yürütüldüğü tespit edilmiştir. 1961 Anayasası'na da hazırlandığı dönemden itibaren resmi ideoloji yüklenmiş ve Anayasa ile getirilen vesayet araçları ile toplumun bu ideolojinin dışına çıkması önlenmeye çalışılmıştır.
Özet (Çeviri)
Whether the constitutions, which are constructed as the ideological apparatus of thestate, areeffective in thetransformation of social culture has been examined in terms of Turkish constitutional history. In the study, 1876 OttomanConstitution and 1921, 1924, 1961 Turkish Constitutions were discussed. Cultural transformation and the role of law during the periods when there levant constitutions were implemented were investigated on the basis of language, religion, political rights and citizenship. In the research, it is based on the structuralist theory of Althusser's approach to the ideological devices of the state. The study was done theoretically. Books on Turkey's constitutional history, political science and history from books, the minutes of the Council, the court decision has benefited from newspapers and internet sources. The conclusions drawn from the studies of the constitution, history and political science have been evaluated to get her with the findings related to the social structure. Review the route from the official ideology in Turkey Starting from 1923, through the state of the device has been shown to begin shaping the social culture. It was determined that this formulation was carried out by violating the Constitution of 1924 until 1937 and through the ideological and compelling means (especially norm sand courts) of the state with the official ideology principle sadded to the Constitution and the support of the Constitutionafter 1937. Since the time it was made in the 1961 Constitution, official ideology was loaded and the society was tried to be prevented from going out of this ideology by means of guardianship instruments brought by the Constitution.
Benzer Tezler
- 1961 Anayasasının Türk toplumsal gerçekçi sinemasının gelişimine etkisi
The impact of the 1961 Constitution on the development of Turkish social realist cinema
SİNEM KILIÇATAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
TarihAtılım ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLAN MIZRAK
- Dijital diplomasinin bir ideolojik aygıt olarak küresel halkla ilişkilerde kullanımı: ABD, Rusya ve Çin'in Türkiye'deki uygulamalarına bir bakış
Use of digital diplomacy in global public relations as an ideological apparatus: An overview of practices by the USA, Russia and China in Turkey
NURULLAH ZAFER KARTAL
Doktora
Türkçe
2021
Halkla İlişkilerSüleyman Demirel ÜniversitesiHalkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÜMİT ARKLAN
- Meşrulaştırma aracı olarak sinemada tecavüz: 1990 sonrası Türkiye'de bağımsız sinema üzerine eleştirel bir analiz
Rape in cinema as a means of legitimization: A critical analysis on post-1990 independent cinema in Turkey
NERMİN ORTA
Doktora
Türkçe
2013
Sahne ve Görüntü SanatlarıMarmara Üniversitesiİletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞÜKRAN ESEN
- İdeolojik bir aygıt olarak yazılı basın ve darbeler 12 Eylül 1980 örneği
Printed media as an ideological instrument and military coups: The sample of 12th September 1980
MAHMUT METİN OĞUZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
GazetecilikSüleyman Demirel ÜniversitesiHalkla İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CELALETTİN VATANDAŞ
- AK Parti iktidarı döneminde tarih yazımı ve muhafazakâr ideolojinin yeniden üretiminde ideolojik aygıt olarak“Derin Tarih”dergisi (2012-2020)
Writing history under the AK Party governance and“Derin History”magazine (2012-2020) as an ideological apparatus for reproducing conservative ideology
YAREN NAKIŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
SosyolojiMarmara ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MELİH ÇOBAN