Erken dönem uyumsuz şemalar ile kontrol odağının iyi oluş üzerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effects in compatible early maladaptive schemas and locus of control on well-being
- Tez No: 684045
- Danışmanlar: PROF. DR. HAŞİM ERCAN ÖZMEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: iyi oluş, erken dönem uyumsuz şemalar, kontrol odağı, Denetim odağı, Erken dönem uyum bozucu şemalar, Psikolojik iyi oluş, Regresyon modelleri, Ölçekler, Locus of control, Early maladaptive schemas, Psychological well being, Regression models, Scales
- Yıl: 2021
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada erken dönem uyumsuz şemalar ile kontrol odağının iyi oluş üzerindeki etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya 18-72 yaş arasında 321 kadın ve 241 erkek olmak üzere toplamda 562 kişi katılmıştır. Çalışma verileri PERMA Ölçeği, Young Şema Ölçeği Kısa Form-3 ve Kontrol Odağı Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Çalışmada erken dönem uyumsuz şemalar ile kontrol odağının iyi oluş parametreleri üzerindeki etkilerini belirlemek amacıyla Çoklu Doğrusal Regresyon Modelleri tahmin edilmiştir. Kurulan regresyon modelleri sonuçlarına göre, erken dönem uyumsuz şemalar ve kontrol odağı alt boyut puanları PERMA Ölçeği Olumlu Duygular puanını %21, Bağlanma puanını %16, Olumlu İlişkiler puanını %21, Anlam puanını %27 ve Başarı puanını %21 oranında açıklamaktadır. PERMA Ölçeği alt boyutlarının yordanması amacıyla kurulan regresyon modellerinde, Kontrol Odağı Ölçeği alt boyutlarından yalnızca Kişisel Kontrol alt boyutu puanı tüm modellerde anlamlı çıkarken, Young Şema Ölçeği alt boyutlarından ise yalnızca Sosyal İzolasyon/Güvensizlik Şeması alt boyutu puanı tüm modellerde anlamlı çıkmıştır. Bununla beraber, kurulan regresyon modellerinde farklı Young Şema Ölçeği alt boyut puanları ve Kontrol Odağı Ölçeği alt boyut puanları da PERMA Ölçeği alt boyut puanlarının açıklanmasına katkıda bulunmaktadır. Bu çalışmada elde edilen bulgular, ilgili literatür ışığında tartışılmış, klinisyenlere ve araştırmacılara yönelik öneriler sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
In this study, it is aimed to examine the effects of early maladaptive schemas and locus of control on well-being. A total of 562 people, 321 females and 241 males, between the ages of 18-72, participated in the study. Study data were collected using the PERMA Scale, Young Schema Scale Short Form-3, and Locus of Control Scale. In the study, Multiple Linear Regression Models were predicted in order to determine the effects of the locus of control on well-being parameters with early maladaptive schemas. According to the results of the predicted regression models, early maladaptive schemas and locus of control sub-dimension coefficients explain the PERMA Scale's Positive Emotions coefficient by 21%, the Engagement coefficient by 16%, the Positive Relationships coefficient by 21%, the Meaning coefficient by 27%, and the Accomplishment coefficient by 21%. In regression models to predict the subscales of the PERMA Scale, on the one hand, only the Personal Control sub-dimension coefficient from the Locus of Control Scale was significant in all models, on the other hand, only the Social Isolation/Insecurity Schema sub-dimension coefficient from the Young Schema Scale sub-dimensions was significant in all models. In addition, different Young Schema Scale sub-dimension coefficients and Locus of Control sub-dimension coefficients in the predicted regression models also contribute to the explanation of PERMA Scale sub-dimension coefficients. The findings obtained in this study were discussed in the light of the relevant literature and suggestions for clinicians and researchers were presented. Keywords; well-being, early maladaptive schemas, locus of control
Benzer Tezler
- The Mediating Role of Cognitive Control, Cognitive Flexibility and Self Compassion in the Relationship Between Early Maladaptive Schemas and Social Anxiety
Erken Dönem Uyumsuz Şemalar ile Sosyal Anksiyete Arasındaki İlişkide Bilişsel Kontrol, Bilişsel Esneklik ve Öz Şefkatin Aracı Rolü
ZÜMRÜT ŞEVİK ÜSTÜN
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Psikolojiİzmir Ekonomi ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YASEMİN MERAL ÖGÜTCÜ
- Erken döneme ilişkin gelişimsel etmenler ile psikolojik iyilik hali arasındaki ilişkide erken dönem uyumsuz şemaların aracı rolünün incelenmesi
Early developmental factors and psychological well-being: The mediating role of early maladaptive schemas
GİZEM SAYGILI
- Erken dönem uyumsuz şemalar ve duygu düzenleme güçlüğü ile beden imgesi başa çıkma stratejileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
The relationship of early maladaptive schemas with emotion dysregulation and body image coping strategies
MERVE KILIÇARSLAN
- Erken dönem uyumsuz şemalar ve algılanan ebeveyn tutumlarının alkol kullanım özellikleri ile ilişkisi: Kontrollü bir çalışma
The relationship between features of alcohol use, early maladaptive schemas and perceived parental attitudes: A controlled study
EYLEM SİMAY ARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
PsikolojiIşık ÜniversitesiKlinik Psikoloji Bilim Dalı
PROF. DR. FERYAL ÇAM ÇELİKEL
- Erken dönem uyumsuz şemalar, ebeveynlik biçimleri ve psikolojik belirtiler ile psikolojik dışlanmanın tehdit ettiği ihtiyaçlar arasındaki ilişkiler
The relationship between early maladaptive schemas, parenting styles and psychological symptoms and the needs threats
BURCU KÖMÜRCÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
PsikolojiHacettepe ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GONCA SOYGÜT PEKAK