Alzheimer hastasına bakım veren yakınlarının stresle baş etme stratejilerinin incelenmesi
Examination of stress coping strategies of relatives caring for alzheimer's patients
- Tez No: 672387
- Danışmanlar: PROF. DR. CİHAD DEMİRLİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Alzheimer, Hasta Yakını, Hasta Bakımı, Stresle Baş Etme, Alzheimer, Patient Relative, Patient Care, Coping With Stress
- Yıl: 2021
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Ticaret Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Aile Danışmanlığı ve Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dünya nüfusunun yaşlanmasına bağlı olarak Alzheimer hastalığı da artmaktadır. Alzheimer hastalığı ilerleyen, ölüme götüren bir beyin hastalığıdır. Hastalık sürecinin zorlu geçmesi hem hastayı hem de ona bakan yakınlarını etkilemektedir. Buradan hareketle Alzheimer hastasına bakan yakınlarının, bakım sürecinde yaşadıkları stresin kaynaklarını incelemek, süreçte yaşadıkları sorunlarla baş etme yollarını ortaya çıkarmayı amaçlayan bu çalışmaya, biri erkek sekizi kadın olmak üzere dokuz hasta yakını katılmıştır. Nitel araştırma yöntemlerinden olgubilim deseni kullanılarak deneyimin kendisi üzerinde durulmuştur. Katılımcılarla yüz yüze ve çevrimiçi görüşmeler yapılmış, bilgisayar ortamında dökümleri alınmıştır. Görüşmelerde katılımcılara kişisel bilgilerinin yanında, hastalara ait özellikleri belirlemeye dönük demografik sorular yöneltilmiş, devamında hasta yakınlarının bakım sürecine ilişkin sorun çözme eğilimleri, bakım sürecinde aldıkları dış destek ve engeller konusundaki görüşleri alınmıştır. Alzheimer hastasına bakmanın onların fiziksel, duygusal ve sosyal yaşamlarının üzerindeki etkileri incelenmiştir. Görüşme dökümlerinin incelenmesi sonucunda, Alzheimer hastalarına yönelik bakım konusunda görüşme dökümlerinin dört tema etrafında kümelendiği görülmektedir. Çalışmanın ilk teması hasta yakınlarının sorun çözme eğilimleri konusundadır ve sorunları paylaşma ya da kendi kendine çözme, zorlu olay karşısında verilen tepkiler ve kendini iyi hissetmediğinde yapılanlar kategorilerini içermektedir. İkinci tema bakım sürecinde dış destek ve engeller konusundadır ve bakım sürecinin zorlukları, çevre desteği, bakım ilgisi, sosyal kurum desteği, geribildirim ve tepkiler kategorilerini içermektedir. Çalışmanın üçüncü teması bakım hizmetinin katılımcılar üzerindeki fiziksel ve duygusal etkileri konusundadır, uyku düzeni ve duygu durumu kategorilerini içermektedir. Son tema hasta bakımının katılımcıların sosyal yaşamları üzerindeki etkisine odaklanmaktadır. Sosyal ilişkiler, kendine zaman ayırabilme ve arkadaş görüşmeleri kategorilerini içermektedir. Tüm sonuçlar bir arada değerlendirildiğinde, Alzheimer hastalığının ilerleyici bir yönünün bulunduğu, kimi hastaların kısa sürede temel hastalık göstergelerinden ileri düzeye kimilerinin de gördüğü tedavi ve bakım hizmetlerinin katkısıyla yavaş ilerleyen bir seyirde ileri düzeye ulaştıkları görülmektedir. Bakım veren hasta yakınları uyku düzeninden, kişisel bakıma, duygusal ve fiziksel yapılarını düzenlemekten sosyal yaşamlarını kontrol etmeye kadar, kendi yaşamlarını hastaya göre düzenlemek durumunda olduklarını, bu durumun da zaman zaman onlarda yaşam kalitesinin düşmesine neden olduğunu düşünmektedirler. Bu çalışmanın ulaştığı sonuçlar bağlamında ilgili alan yazına katkı sunacağı değerlendirilmektedir.
Özet (Çeviri)
Alzheimer's disease also increases due to the aging of the world population. Alzheimer's disease is a progressive brain disease that leads to death. The difficult course of the illness affects both the patient and their caregivers. From this point of view, nine patient relatives, one male and eight female, have participated in this study, which aims to examine the sources of stress experienced by the relatives of Alzheimer's patients during the care process and to reveal the ways of coping with the problems they have experienced during the process. The experience itself is emphasized by using the phenomenological design which is one of the qualitative research methods. Face-to-face and online interviews were made with the participants and their transcripts were made in computer environment. In the interviews, besides their personal information, demographic questions were asked to determine the characteristics of the patients, and then the problem-solving tendencies of the patients' relatives regarding the care process, their views on external support and obstacles in the care process, and the effects of caring for the Alzheimer's patient on their physical, emotional and social lives were examined. As a result of the examination of the interview transcripts, it is seen that the views about care for Alzheimer's patients cluster around four themes. The first theme of the study is about the problem-solving tendencies of the relatives of the patients and includes the categories of sharing or solving problems on their own, reactions to difficult events, and actions taken when feeling unwell. The second theme is about external support and obstacles in the care process and includes the difficulties of the care process, environmental support, care interest, social institution support, feedback and responses. The third theme of the study is about the physical and emotional effects of care on the participants and includes sleep patterns and mood categories. The final theme focuses on the impact of patient care on the social lives of the participants and includes the categories of social relationships, self-time, and friendships. When all results are evaluated together, it is seen that Alzheimer's disease has a progressive aspect and some patients have reached an advanced level of basic disease indicators in a short time. In addition, it is seen that some of them have reached an advanced level in a slow course with the coefficient of treatment and care services they receive. Caregiving relatives of patients think that they have to organize their own lives according to the patient, from sleeping patterns to personal care, from regulating their emotional and physical structures to controlling their social lives, and this situation sometimes causes a decrease in their quality of life. It is considered that this study will contribute to the relevant literature in the context of its results.
Benzer Tezler
- Demanslı hastalarla ilgilenen aile üyelerinin bakım veren yükününün incelenmesi
Investigating caregiver burden of dementia patients'concerning family member
TUĞBA ATAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
PsikolojiEge ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA ÖZEKES
- Alzheimer hastalarına bakım veren yakınlarının tükenmişlik ve stresle başa çıkma tarzlarının karşılaştırılması
The Comparison of burn - out and ways of coping with stress of caregiver relatives of Alzheimer's disease patients
AYŞEGÜL YILMAZ DİLEKÖZ
- Alzheimer hastasına bakım veren yakınlarının karşılaştıkları sorunlar
Family care givers' problems of patients with alzheimer
GÖKÇE AYGÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Halk SağlığıMarmara ÜniversitesiHalk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. AYŞE YILDIZ
- Alzheimer hastasına bakım veren aile yakınlarının ölüm öncesi yasına, iyilik haline ve sosyal destek algısına yönelik kişi-merkezli, uzaktan ve çok bileşenli psikososyal müdahalenin etkisi
The effects of person-centered, distance, and multi-component psychosocial intervention on the pre-death grief, well being and perceived social support of family caregivers of alzheimer's patients
AYŞIL SUSUZLU
Doktora
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimBahçeşehir ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYNUR GÜMÜŞ
- Alzheimer hastalarına bakım veren yakınlarının duygusal tepkilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the emotional reactions of caregivers of Alzheimer patients
SAFVET HAMİDİOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Aile HekimliğiAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ERHAN ŞİMŞEK