Geri Dön

Approval markers in Turkish: A corpus-driven study

Türkçe'de onaylama ifadeleri: Derlem çıkışlı bir çalışma

PDF İndir

  1. Tez No: 660341
  2. Yazar: FERDANE KAYNARPINAR
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. AYGÜL UÇAR
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Dilbilim, Linguistics
  6. Anahtar Kelimeler: Derlem, Dilsel nezaket, Etkileşim, Kabalık, Onaylama ifadeleri, Söz edimleri, Corpus, Linguistic politeness, Interaction, Impoliteness, Approval markers, Speech acts
  7. Yıl: 2021
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: Mersin Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: İngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Konuşma esnasında konuşucuların konuşmayı ve aynı zamanda sosyal ilişkilerini sürdürmelerini sağlayan etkileşim belirleyicileri olarak görev yapan ifadeler kullanılır (Ruhi, 2013). Bu ifadeler konuşucunun alıcıya karşı tutumunu yansıtan ve dinleyiciye de bu sözcelerin anlaşılmasında ve yorumlanmasında yardım eden sözel ya da sözel olmayan birimlerdir. Genel olarak bütün belirleyiciler tutarlılık oluşturma ve etkilşimi destekleme görevi üstlenirler ancak işlevlerini söylem içerisinde kazanırlar. Bu yüzden farklı söylem türlerinde farklı işlevler kazandıkları söylenebilir (Schiffrin, 1987: 73). Leech (1983: 132)'in öne sürdüğü anlaşma ilkesine göre onaylama ifadelerinin konuşma içerisinde ince(siz)likle doğrudan ilişkisi vardır. Konuşucular olumlu incelik göstergesi olarak diğer konuşucunun söylediklerine onay verme ve onları kabul etme eğilimindedirler (Leech, 2014: 201). Çünkü onaylamama yüz tehdit edici eylem olarak değerlendirilir ve bu sözceler yüz koruma için kullanılır (Brown & Levinson, 1988: 38). Ronan (2015: 35)'a göre onaylama, önermeye karşı olumlu duygu tutumu takınmaktır. Bu çalışmanın amacı Türkçede sıklıkla kullanılan ve etkileşim belirleyicileri olarak da işlevi bulunan onaylama ifadelerinin farklı bağlamlar içerisindeki edimbilimsel işlevlerini saptamak, bu ifadelerin oluşturduğu çok sözcüklü birimleri ve eşdizimliliklerini belirlemek ve bu doğrultuda nicel ve nitel sınıflandırmalarını ince(siz)lik ve söz eylem kuramları çerçevesinde yapmaktır. Çalışmada derlem çıkışlı yöntem kullanılmıştır. Yapılan nicel ve nitel incelemeler yazılı ve sözlü metinlerden oluşan yaklaşık 50 milyon sözcüklük TUD v.3.0 (Aksan ve diğ., 2016) üzerinden yapılmıştır. Elde edilen bağımlı dizinlerde, ifadelerin yalnızca onaylama işlevine sahip kullanımları el ve göz ile belirlenmiş, sıfat ya da ilgeç işlevindeki kullanımları çalışmanın kapsamı dışında bırakılmıştır. Onaylama ifadelerini içeren bağımlı dizinler söz konusu etkileşim belirleyicilerinin işlevleri açısından ayrıntılı biçimde ele alınmış ve ince(siz)lik ve söz eylem kuramları açısından incelendiğinde nasıl kullanımlar sergiledikleri belirlenmeye çalışılmıştır.

Özet (Çeviri)

In the course of a speech, some expressions function as interactional markers that help speakers to proceed with their talk and at the same time, their social relations are used (Ruhi, 2013). These expressions are the verbal or non-verbal units that reflect the attitudes of the speaker to the addressee and helps the addressee on understanding and interpreting these utterances. Generally, all the markers take on the task to make coherence and support the interaction, but they earn their functions in the discourse. For this reason, it can be said that they may have different functions in different discourses (Schiffrin, 1987: 73). According to the cooperative principle that Leech (1883: 132) proposes, approval markers have a direct relation with the (im)politeness in the conversation. Speakers are in the tendency to approve what other speakers say and agree with them as a sign of positive politeness (Leech, 2014: 201). Because disagreement is accepted as a face-threatening act and these expressions are used in order to maintain face (Brown & Levinson, 1988: 38). According to Ronan (2015: 35), approval is taking positive attitudes toward a proposition. Aims of this study are to determine the pragmatical functions of commonly used approval markers in different contexts, to find out the multiword units and collocations which these expressions form, and accordingly, to make the quantitative and qualitative classification of these expressions in the framework of (im)politeness and speech act theories. A corpus-driven approach was followed in this study. The quantitative and qualitative researches were conducted via the Turkish National Corpus (TNC) v.3.0 (Aksan et. al., 2016) which consists of 50 billion words from written and spoken texts. From the concordance lines, only the ones that have the approval function were determined manually and the ones in the form of adjective and adverb were eliminated. Concordance lines that have the approval markers were handled detailly in terms of the functions of aforesaid interactional markers and what kinds of usages they display were determined when they are analyzed from the point of (im)politeness and speech act theories.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    431541

    A corpus-driven analysis of evet 'yes' and hı-hı in Turkish: Evidence from the spoken Turkish corpus

    Türkçede evet ve hı-hı'nın derleme dayalı incelenmesi: Sözlü Türkçe derlemi'nden bulgular

    GÜNER ÖZCAN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2015

    DilbilimMersin Üniversitesi

    İngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. YEŞİM AKSAN

  2. Tez No

    612018

    Differential expression of proteins in active and inactive phases of Behçet's syndrome

    Behçet sendromunun aktif ve inaktif fazlarında farklı protein ekspresyonları

    KIYMET ASLI KİREÇTEPE AYDIN

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2019

    Tıbbi Biyolojiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Moleküler Biyoloji-Genetik ve Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    PROF. DR. EDA TAHİR TURANLI

  3. Tez No

    637355

    Disease gene identification using linkage and exome analysis

    Bağlantı ve ekzom analizi kullanarak hastalık geni keşfi

    DERYA YAVUZ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2020

    Genetikİstanbul Teknik Üniversitesi

    Moleküler Biyoloji-Genetik ve Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    PROF. DR. EDA TAHİR TURANLI

  4. Tez No

    692078

    Anestezistler ve diğer hekimlerin zor hava yolunu öngörebilme yetenekleri ve zor hava yoluna yaklaşımlarının karşılaştırılması

    Comparison of anesthesiologists' and non-anesthesiologists physicians'ability to predict difficult airway and approaches to difficult airway

    YASEMİN KILIÇ OLUKLU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Anestezi ve ReanimasyonHacettepe Üniversitesi

    Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÖZGÜR CANBAY

  5. Tez No

    748253

    Türkiye Türkçesi ile Özbek Türkçesinde onay ve ret ifadeleri

    The expressions of approval and rejection in Turkey and Uzbek languages

    ULUKBERDİ PARDAEV

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Türk Dili ve EdebiyatıOndokuz Mayıs Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ MEDİHA MANGIR

Geri Dön