Dönüşen kapitalist makinenin yeni denetim mekanikleri: Ağ örgütü modeli ve girişimci öznellik üretimi
New mechanics of control within transformation of the capitalist machine: A network model of organisation and the making of entrepreneurial subjectivity
- Tez No: 655068
- Danışmanlar: DOÇ. DR. OĞUZHAN TAŞ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sosyoloji, İletişim Bilimleri, Sociology, Communication Sciences
- Anahtar Kelimeler: Denetim, Denetim toplumları, Kapitalizm, Makinesel kölelik, Neo-liberalizm, Postfordizm, Şirketler, Control, Societies of control, Capitalism, Machinic enslavement, Neo-liberalism, Postfordism, Companies
- Yıl: 2020
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kapitalist ilişkiler ve örgütlenme modellerinde gerçekleştiği öne sürülen dönüşüm bağlamında uygulanan yeni denetim mekanikleri bu tezin konusudur. Konu çerçevesinde sanayi kapitalizminin emek süreçleri üzerinde uyguladığı denetim biçim, tür ve yöntemleri bir tarihsel art alan olarak incelenmiş, ardından yirminci yüzyılın son çeyreğinden itibaren batıda gerçekleşmeye başlayan dönüşümün kuramsal çerçevesi ağırlıklı olarak denetim toplumları, neoliberalizm, genel zekâ, post-fordizm savları ve kavramları özelinde tartışılmıştır. Bu kuramsal çerçeve, hem öznellik üretimi hem de örgütlenme modelleri bağlamında şirket olgusu üzerinde yoğunlaşır. Bu nedenle tartışma, bilişim ve Ar-Ge alanlarında faaliyet gösteren iki şirkette yapılan katılımlı gözlem ve görüşmelerden elde edilen bulgularla sınanmıştır. Ürün odaklı ve asamblajlar rejimine dayalı üretim ilişkileri ile çalışan şirketin bütün unvan ve kademeleri için homo economicus üreten bir mecra olduğu, kendisini ve mekânını bir arzu nesnesi olarak sunduğu ve çalışan emeğini görünmez kıldığı öne sürülmüştür. Şirketlerin kullandığı kurumsal kaynak planlama yazılımları ve bu yazılımlara entegre donanımların devreye soktuğu kapsamlı gözetleme, kayıt ve denetim mekanikleri araştırmanın diğer bulgusudur. Böylece çalışanlar iş ve yaşam arasında belirgin bir fark bırakmayarak etkili bir öz denetimi zorunlu kılan yeni öznellik kipi içinde, süreçler üzerinde süperpanoptik boyutta işletilen kapsamlı denetim mekanikleriyle kurulan makinesel kölelik rejimlerine tabi kalır.
Özet (Çeviri)
New control mechanics that applied in the context of transformation which claimed to occur in the capitalist relations and organizational models, are the subjects of this thesis. Within the framework of the subject, forms, types and methods of control that industrial capitalism has put into practice on the labor processes have been examined on a historical background, and then the theoretical framework of the transformation that started to take place in the West since the last quarter of the twentieth century has been discussed mainly in the context of the arguments and concepts of control societies, neoliberalism, general intellect, post-fordism. In the context of both production of subjectivity and organizational models, this theoretical framework focuses on the phenomenon of the company. For this reason, the discussion was tested by the findings that are obtained from the participant observations and interviews conducted in two companies operating in the fields of informatics and R&D. It is suggested that the company, which works within relations of production based on product-oriented and assemblage regimes, is a medium that produces homo economicus for all its titles and ranks, presents itself and its workspace as an object of desire and makes labor invisible. Comprehensive surveillance, recording and control mechanics put into run by enterprise resource planning softwares used by the companies and hardware which are integrated with that software are other findings of the research. Thus, within the new subjectivity mode, which necessitates effective self-control without leaving a significant difference between work and life, employees are subjected to machinic enslavement regimes set up with comprehensive control mechanics, which are operated in a superpanoptic dimension.
Benzer Tezler
- Küresel kapitalist sistemin insan ve doğa tahribatı: Eşitsizlik ve çevre felaketi üzerine bir değerlendirme
Human and nature destruction of the global capitalist system: An assessment on inequality and environmental disaster
ECE BENGİ SAĞLAMER
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Sosyolojiİstanbul Arel ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAYATİ TÜFEKÇİOĞLU
- Kentsel mekanların kapitalist dönüşüm sürecinde bir deneyim alanı olarak gastronomi mekanları: Üsküdar ve Beşiktaş örnekleri
Gastronomy places of urban spaces as an experience in the capitalist transformation process: Üsküdar and Beşiktaş samples
DURMUŞ DURUKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
SosyolojiÜsküdar ÜniversitesiMedya ve Kültürel Çalışmalar Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CEM TUTAR
- Kültürel bağlamda kadın ve güzellik: Türkiye'de bir iktidar alanı olarak elitler üzerinden güzellik anlayışına ve bir tüketim nesnesine dönüşen kadın sorununa bakış
Women and beauty within the cultural context:“A consideration of the understanding of beauty as a power domain of elites and of the issue of woman's turning into consumption object in Turkey”
EBRU GÜZEL
Doktora
Türkçe
2013
AntropolojiYeditepe ÜniversitesiAntropoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AKİLE R. GÜRSOY
PROF. DR. MEHMET Z. SUNGUR
- Mary Shelley and the capitalist paradigm: Formed and deformed bodies in Frankenstein
Mary Shelley ve kapitalist paradigma: Frankenstein adlı eserde yap-boz oluşumlar
İDİL GÜZEY
Yüksek Lisans
İngilizce
2010
İngiliz Dili ve EdebiyatıÇankaya Üniversitesiİngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ERTUĞRUL KOÇ
- Capitalist urbanization in Turkey between the 1920s and the early 1990s: An alternative interpretation
1920`li ve 1990`lı yıllar arasında Türkiye`de kapitalist kentleşme: Alternatif bir bakış
KEREM KABADAYI
Yüksek Lisans
İngilizce
2004
Siyasal BilimlerBoğaziçi ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ÇİĞDEM KAFESCİOĞLU