Geri Dön

Olumsuz erken çocukluk dönemi deneyimleri ve aleksitimi arasındaki ilişkide öz-şefkat ve benlik saygısının aracı rolü

The mediating role of self-compassion and self-esteem in the relationship between negative early childhood experiences and alexithymia

  1. Tez No: 647206
  2. Yazar: ESRA YAVUZ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. MÜGE YÜKSEL
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Psikoloji, Psychology
  6. Anahtar Kelimeler: Aleksitimi, Benlik saygısı, Lise öğrencileri, Olumsuz erken çocukluk deneyimleri, Yapısal Eşitlik Modeli, Çocukluk çağı travmaları, Ölçekler, Öz duyarlılık, Alexithymia, Self esteem, High schools students, Negative early childhood experiences, Structural Equation Model, Childhood traumas, Scales, Self compassion
  7. Yıl: 2020
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Marmara Üniversitesi
  10. Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tez çalışmasının temel amacı; lise öğrencilerinin olumsuz çocukluk deneyimleri ve aleksitimi düzeyleri arasındaki ilişkide benlik saygısı ve öz-şefkatin aracı rolünün Yapısal Eşitlik Modeli ile incelenmesidir. Ayrıca erken çocukluk dönemi olumsuz yaşantıları, aleksitimi, benlik saygısı ve öz-şefkat kavramları demografik değişkenler (cinsiyet, sosyo-ekonomik düzey, sınıf düzeyi ve okul türü) açısından da incelenmiştir. Araştırma ilişkisel tarama modelinde yapılandırılmıştır. Araştırmanın evrenini İstanbul ilinde örgün eğitim görmekte olan lise öğrencileri oluşturmaktadır. Örneklemi ise; farklı sosyo-kültürel ve ekonomik grupların toplandığı düşünülen Üsküdar, Beşiktaş, Kadıköy, Ümraniye ve Sancaktepe ilçeleri ve bu ilçelerdeki okullara devam eden lise öğrencileri oluşturmaktadır. Örneklem tabakalı örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir ve örneklem grubunu, 495'i (%55,6) kadın; 395'i (%44,4) erkek olmak üzere toplam 890 lise öğrencisi oluşmaktadır. Araştırmada;“Çocukluk Deneyimleri Ölçeği”,“Coopersmith Benlik Saygısı Envanteri”,“Öz-Şefkat Ölçeği Kısa Formu”,“Toronto Aleksitimi Ölçeği”ve“Demografik Bilgi Formu”kullanılarak veri toplanmıştır. Verilerin istatistiksel çözümlemeleri SPSS 21.0 programı ve SPSS AMOS.22 programında yapılmış, manidarlıklar minimum p<.05 düzeyinde sınanmıştır. Çalışmada Gruplar t-Testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Tek yönlü varyans analizi (ANOVA) sonrasında gruplar arasında anlamlı bir farklılık bulunması durumunda, farkların hangi gruplar arasında gerçekleştiğini belirlemek üzere post- hoc tamamlayıcı analiz teknikleri (Scheffe ve Tamhane) kullanılmıştır. Değişkenler arasında istatiksel açıdan anlamlı bir ilişkinin olup olmadığını incelemek üzere Pearson Çarpım Moment Korelasyon analizi ve değişkenler arasındaki yapısal ilişkiye dair model ise yol analizi tekniği ile incelenmiştir. Araştırmanın sonucunda, olumsuz erken çocukluk dönemi yaşantılarının sosyo-ekonomik düzey ve okul türü değişkenlerine göre, aleksitiminin cinsiyet, sosyo-ekonomik düzey ve sınıf düzeyi değişkenlerine göre, benlik saygısının sosyo-ekonomik düzey değişkenine göre ve öz-şefkatin de cinsiyet ve sosyo-ekonomik durum değişkenlerine göre farklılaştığı görülmüştür. Değişkenler arası kurulan modelde olumsuz çocukluk deneyimleri ile aleksitimi arasında benlik saygısı ve öz şefkatin tam aracılık rolüne sahip olduğu tespit edilmiştir.

Özet (Çeviri)

The main purpose of this thesis is to assess the mediating role of self-esteem and self-compassion on negative childhood experiences and alexithymia levels of high school students through Structural Equation Model. In addition, early childhood negative experiences, alexithymia, self-esteem and self-compassion concepts were also examined in terms of demographic variables (gender, socio-economic level, class level and school type). The research is structured on relational scanning model. The universe of the research consists of high school students studying in Istanbul province. The sample group consist of high school students attending schools in Üsküdar, Beşiktaş, Kadıköy, Ümraniye and Sancaktepe districts, where different socio-cultural and economic groups are thought to congregate. The sample was determined by the stratified sampling method and the sample group comprises a total of 890 high school students, with 495 (55.6%) female and 395 (44.4%) male students. Data of the research were collected using“Childhood Experiences Scale”,“Coopersmith Self-Esteem Inventory”,“Short Form of Self-Compassion Scale”,“Toronto Alexithymia Scale”and“Demographic Information Form”. Statistical analyses of the data were obtained using SPSS 21.0 and SPSS AMOS.22 programs, and the significance was tested at the minimum level of p <.05. Additionally, Groups t-Test and One-Way Analysis of Variance (ANOVA) were used for the study. When a significant difference was found between the groups after One Way Analysis of Variance (ANOVA), post-hoc complementary analysis techniques (Scheffe and Tamhane) were also used to find between which groups the differences occurred. While Pearson Product Moment Correlation analysis was used to examine whether there is a statistically significant relationship between the variables, the model for the structural relationship between the variables were examined using path analysis technique. According to the results of the study, differences were observed in negative early childhood experiences according to socio-economic level and school type variables; in alexithymia according to gender, socio-economic level and class level variables; in self-esteem according to socio-economic level variable and in self-compassion according to gender and socio-economic status. In the model established between the variables, it was determined that self-esteem and self-compassion have full mediating roles between negative childhood experiences and alexithymia.

Benzer Tezler

  1. Resilient youths' perspectives on their current subjective well-being in retrospect to early childhood adverse experiences

    Dirençli gençlerin geriye dönük erken çocukluk dönemi zorlayıcı deneyimleri ve mevcut öznel iyi oluşlarına ilişkin perspektifleri

    NESLİHAN ŞAHİN ALTAN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2023

    Eğitim ve ÖğretimBoğaziçi Üniversitesi

    İlköğretim Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ERSOY ERDEMİR

  2. Devlet koruması altında yetişen bireylerin olumsuz çocukluk çağı deneyimlerinin incelenmesi

    Investigation of adverse childhood experiences of individualsgrowing under state protection

    MELİS HIDIR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Eğitim ve ÖğretimAnkara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi

    Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. FATMA ELİF KILINÇ

  3. Olumsuz çocukluk çağı deneyimi ile genel psikolojik sorunlar arasındaki ilişkide erken dönem uyum bozucu şemaların aracı rolü

    Relationship between adverse childhood experience and general psychological problems vehicle role of early period compliance schemes

    GÜLYAPRAK GEZİCİ YILDIZLI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Psikolojiİstanbul Okan Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ PINAR ARSLANTÜRK

  4. Çocukluk dönemi ruhsal travmaların yetişkinlik döneminde mağduriyet, şiddet içeren davranışlar ve kendine yönelik yıkıcı davranışlarla yeniden canlandırılması

    Reenactment of childhood traumas with victimization, violent behaviour and self-destructive behaviours in adulthood

    HATİCE BULMUŞ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Psikolojiİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa

    Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ZEYNEP BELMA GÖLGE

  5. Doğduğu evde büyümeyen bireylerin yaşam deneyimleri

    Life experiences of individuals who did not grow in the home of their born

    SERPİLHAN KELEŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Sosyal HizmetÜsküdar Üniversitesi

    Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ABDULLAH KARATAY