Hospitalize yaşlı hastalarda uyku durumunun, uykunun etkileştiği faktörlerin ve geriatrik sendromlara etkisinin incelenmesi
Evaluation of sleep quality status, associated factors and its effects on geriatric syndromes in hospitalized geriatric patients
- Tez No: 508490
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BURCU BALAM YAVUZ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Geriatri, Geriatrics
- Anahtar Kelimeler: Pittsburgh Uyku İndeksi, Uykusuzluk Şiddeti İndeksi, Charlson Komorbidite Skoru, geriatrik hastalarda insomnia, Geriatri, Komorbidite, Uyku, Yatan hastalar, Yaşlılar, Ölçekler, İnsomni, Pittsburgh Sleep Index, Insomnia Severity Index, Charlson Comorbity Score, geriatric patient with insomnia, Geriatrics, Comorbidity, Sleep, Inpatients, Aged, Scales, Insomnia
- Yıl: 2018
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yaşlanma ile uyku ritmindekayma, daha erken uyanma ve uyku latansında uzama olur. Yatakta geçirilen süreuzar, gece uyanmaları artar, gündüz şekerlemesi vardır. Toplam uyku süresi, nonREM ve REM uykusu azalır. Yetersiz uyku kalp hastalıkları, diyabet, depresyon, düşme, deliryum, bozulmuş kognisyon, demans ve düşük hayat kalitesi için bir risk faktörüdür. Artmış morbidite ve mortalitenin bir habercisidir. Bu çalışmada hospitalize edilen yaşlı hastalarda uyku hastalıklarının ve etkileştiği faktörlerin ölçümünün kolay uygulanabilir yöntemlerle tespit edilmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya Ağustos 2017 ile Ocak 2018 arasında Hacettepe İç Hastalıkları Servisleri'nde yatışı yapılan 54'ü kadın, 47'si erkek toplam 101 hasta dahil edildi. Bir hafta sonraki değerlendirmeye 73 kişi alınabildi. Hastaların uyku kalitesi ölçümleri yatışları sırasında Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ve Uykusuzluk Şiddeti İndeksi (UŞI) kullanılarak yapıldı. Hastalara kapsamlı geriatrik değerlendirme testleri ve Charlson Komorbidite Skoru uygulandı. Komorbid hastalıkları, kullandığı ilaçları ve hastanede yapılan tahliller kaydedildi. Hastalar PUKI'ye göre ve UŞI'ye göre 'insomnia yok' ve 'insomnia var' olmak üzere 2 gruba ayrılarak incelendi. Kapsamlı geriatrik değerlendirmeye göre Katz puanın düşük olması (p:0,029) ve MNA'nın düşük olması (p:0,029) insomnia ile ilişkili bulundu. İlaçlardan da diuretikler (p:0,044) ve inhalerler (p:0,017) insomnia arasında ilişki vardı. PUKI ölçeğinde insomnianın kronik hastalıklardan astım ile ilişkili olduğu görüldü (p:0,016). Uykuyu bölen faktörler arasında da her iki uyku ölçeğinde uykuyu bölen faktörler olarak öksürük (p:0,013), ağrı (p<0,001) ve huzursuz bacak sendromu (p<0,001) tespit edildi. UŞI' ye göre nefes darlığı (p:0,006) da insomnia ile ilişkili bulundu. Bir hafta sonraki görüşme ve bazal değerlendirme arasında PUKI'nin alt komponentleri içinde sadece uyku süresindeki kısalma anlamlı bulundu (p<0,001), diğer alt komponentlerinde anlamlı fark görülmedi. UŞI skoruna göre hastaların median skoru insomnia eşik değerinde değildi ve 1 hafta sonra bakılan iki görüşmede skorlar arasında anlamlı farka rastlanmadı. Regresyon analizlerinde PUKI Ölçeği'nde huzursuz bacak sendromu, ağrı, Katz puanın düşük olması ve hastanın daha genç yaşta olması insomnia ile bağımsız olarak ilişkili olduğu saptandı. UŞI Ölçeği'nde ise Katz puanın düşük olması, Yesevage Geriarik Depresyon Ölçeği puanın yüksek olması, huzursuz bacak sendromu ve diuretik kullanımı insomniayla ilişkili faktörler arasında olduğu görüldü. Yatış ilaç sayısı ile yatışındaki PUKI Skoru (p:0,025; r:0,223) ve Charlson Komorbidite Skoru zayıf kuvette korrele bulundu (p:0,014; r:0,245). Korelasyon analizlerinde Yesevage Geriatrik Depresyon Skalası (p:0,005; r:0,283) ile insomnia koreleyken; MNA-sf (p:0,006; r:-0,173), Enstrumental GYA (p:0,006; r:-0,271), Katz GYA (p<0,001; r:-0,377) skoru ile insomnianın negatif korele olduğu gözlendi. Bu çalışmanın sonucunda hospitalize yaşlı hastalarda insomnianın geriatrik sendromlarla ilişkisinin olduğu ve 1 haftalık yatış süresi sonunda uyku süresinin azaldığı bulundu. Hastanede yatan yaşlılarda uyku değerlendirmesi rutin değerlendirmenin bir parçası olmalıdır
Özet (Çeviri)
With aging, sleep rythm shifts, waking up early and increased sleep latency are seen. Time spent in bed is increased, night awakening and napping are frequent. Total sleep time, non REM and REM sleep are decreased.Older people with sleep problems have increased risk of heart failure, diabetes mellitus, depression, falls, dementia, delirium, impaired cognition and low quality of life. Sleep problems is a predictor of high morbidity and mortality. In this research our aim was to diagnose sleep disorders and their associated factors in older patients who are hospitalized at internal medicine wards by using practical methods and evaluate poor health outcomes. One hundred and one patients aged 65 years and over (54 female and 47 male) were included between August 2017 and September 2018. Seventy three patients were included at the second interview 1 week later. Sleep quality and insomnia were assessed by Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQ) and Insomnia Severity Index (ISI). Comprehensive geriatric assesment tests and Charlson Comorbidity Index were performed. Comorbidities, medications and laboratory results were recorded. Patients were divided into two different groups according to PSQ and ISI scores, as insomnia present and absent. After comprehensive geriatric assesment, lower score of Katz (p:0,045) and lower score of MNA-sf (p:0,025) were found to be related to insomnia significantly. Patients using diuretics (p:0,044) and inhalers (p:0,017) had significantly higher scores on PSQ that means insomnia. At PSQ scale presence of asthma (p:0,016) within the chronic diseases were related to insomnia. Factors causing disruption in sleep according to both scales were cough (p:0,013), pain (p<0,001) and restless leg syndrome (p<0,001). These were significantly related to insomnia. According to ISI scale dyspnea was also related to sleep disturbance significantly (p:0,006). According to PSQ scale the total sleep duration was decresead significantly after one week (p <0,001) and the other components of PSQ were not significantly effected. Median score of the ISI scale was lower than the insomnia cut-off and there was no significant difference between the baseline and first week ISI scores. In regression analysis, presence of restless leg syndrome, pain, lower score of Katz and younger age were associated factors with insomnia according to PSQ scale. However lower score of Katz Scale, higher score of Yesavage Geriatric Depression Scale, presence of restless leg syndrome and diuretic usage were associated factors with insomnia according to USI scale. Number of medications (p:0,025; r:0,223) and Charlson Comorbidity Scores (p:0,014; r:0,245) were correlated with PSQ scores on the first interview. Yesevage Geriatric Depresion Scale score was positively correlated with insomnia (p:0,005; r:0,283) but MNA-sf score (p:0,006; r:-0,173), Lawton Brody score (p:0,006; r:-0,271) and Katz score (p<0,001; r:-0,377 had negatively weak correlation with insomnia. Results of this study revealed association between sleep problems and geriatric syndromes. Furthermore, sleep duration decreases after 1 week of hospitalization. Assessment of sleep should be a routine part of geriatric assessment in hospitalized patients.
Benzer Tezler
- Geriatri kliniğinde yatan hastalarda besin alımı, malnutrisyon ve depresyon arasındaki ilişki
The relationship among nutrient intakes, malnutrition and depression in patients in geriatric clinic
GÖKCEN İPLİKÇİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Beslenme ve DiyetetikAnkara ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURCAN YABANCI AYHAN
- S.B.Ü Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Acil Polikliniğine başvuran yenidoğanların retrospektif analizi
Retrospective analysis of newborn applying to S.B.Ü Keçiören Education and Research Hospital Child Emergency Polyclinic
ÖZGE KESİM SAYGILI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DİLEK SARICI
- Uşak Eğitim ve Araştırma Hastanesi Palyatif Bakım Servisinde yatan hastaların primer bakımını sağlayan kişilerde depresyon ve uyku kalitesinin değerlendirilmesi
Assessment of depression and sleep quality in primary careivers of patients hospitalized in the Palliative Care Unit of Uşak Training and Research Hospital
KÜBRA YAPRAK GÖKCAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiSağlık BakanlığıAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ UTKU ESER
- Düşük ejeksiyon fraksiyonlu sistolik kalp yetmezliği olan yaşlı hastalarda beslenme durumu, gündüz uykululuğu ve düşme riskini belirleyen faktörler
Factors associated with nutritional status, daytime sleepiness, and falls risk in older patients with systolic heart failure with reduced ejection fraction
MEVLÜT ÜNEŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
GeriatriAtatürk Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. PINAR TOSUN TAŞAR
- Semptom yükünün altmış beş yaş üstü hospitalize hastalarda malnütrisyon, kırılganlık ve hastanedeki klinik sonuçlarla ilişkisinin araştırılması
Investigation of the relationships of symptom burden in hospitalized older patients with malnutrition, frailty, and clinical outcomes
ŞEYMA KAHYAOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUHAMMET CEMAL KIZILARSLANOĞLU