Geri Dön

Characteristic exponents and attractors in dynamical systems

Dinamik sistemlerde karakteristik üsteller ve çekiciler

  1. Tez No: 50456
  2. Yazar: ERGE EDGÜ
  3. Danışmanlar: PROF.DR. AVADİS HACINLIYAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Fizik ve Fizik Mühendisliği, Physics and Physics Engineering
  6. Anahtar Kelimeler: Dinamik sistemler, Üstel hareket, Dynamical systems, Exponential motion
  7. Yıl: 1996
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: Boğaziçi Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

TÜRKÇE ABSTRAKT (en fazla 2H) sözcük) :, (TtiBİTAK/TÜRDOK'un Abstrakt Hazırlama Kılavuzunu kullanınız O Bu çatışmada, Lyapunov üstellerinin hesaplamasında kullanılan yöntemler tanıtıldı. Lyapunov üstelleri, birbirine yakın iki yörüngenin zaman içinde üstel uzaklaşma /yakınlaşma hızlarım ölçer. Bu üstellerin spektrumu kaotik davranış için yerel olmayan kriter niteliğindedir. Diferansiyel denklemlerle verilmiş zamanda sürekli dinamik sistemler için, denklemlerin direkt varyasyonuna dayanan Wolf v.b. tarafindan sunulan yöntem, Wiesel tarafindan önerilen, sürekli zamanda da ortogonalizasyon yapan yöntem ve Eckmann ve Ruelle tarafindan sunulan özdeğer yöntemi kullamldı. Bu yöntemlerin herbirinde verilmiş bir dinamik sistemden başlayarak otomatik olarak sembolik programlama ve sayısal analizi birleştiren bir sistem geliştirilerek üsteller hesaplandı. Yöntemler kaotik davranış gösteren standart sistemler olan Lorenz ve Rössler sistemlerine uygulandı. Ayrıca iki karakteristik zaman aralığı gösterdiği ve bunlar ortalama yöntemi ile bire indirgenebildiği Van der Pol sistemi de incelendi. Değişik yöntemlerle bulunan sonuçlar başka kaynaklarda verilenlerle uyum içindedir. Ayrıca bir zaman sinyalinden çekici karakterizasyonu ve en büyük Lyapunov üstelini hesaplama üzerinde çalışıldı. Bunun için yukarıdaki sistemlerin sayısal integrasyonu ile bir boyutlu veri oluşturularak giriş verisi olarak kullanıldı. Bu yöntemle de çıkan sonuçların zamanda sürekli yöntemlerle bulunanlarla uyum içinde olduğu görüldü.

Özet (Çeviri)

-*' İNGİLİZCE ABSTRAKT (en fazla 250 sözcük ) Lı this work, methods for the determination of Lyapunov exponents are studied. Lyapunov exponents measure the expanded rate of divergence of nearby trajectories and thus serve as a nonlocal criterion for chaotic behavior. For continuous-time dynamical systems characterized by differential equations, the method proposed by Wolf et al. which relies on the direct variation of the equations of motion, the method proposed by Wiesel which also perform reorthogonalization in continuous-time and the eigenvalue method proposed by Eckmann and Ruelle are used. Each of these methods are implemented for automated use, starting from the given dynamical system, by judicious combination of symbolic programming and numerical analysis. The methods are applied to Lorenz, Rössler and Van der Pol systems. These are standard systems exhibiting chaotic behavior, furthermore the Van der Pol system possesses two characteristic time scales, one of which can be eliminated by averaging. Results from different methods agree with each other and with values reported elsewhere. The characterization of an attractor from a measured time signal and calculation of the largest Lyapunov exponent is also studied by using one dimensional data obtained from numerical integration of these systems as input. Results agree with those found by continuous-time methods.

Benzer Tezler

  1. Kaotik davranış kriteri olarak fraktal boyut-değişim ve dinamik sistemlere uygulanması

    Başlık çevirisi yok

    KASIM KOÇAK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1996

    Meteorolojiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Meteoroloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. ZEKAİ ŞEN

  2. Türbülansa bir gurup teorik yaklaşım

    A Group theoretical approach to turbulance

    GAZANFER ÜNAL

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1991

    Mühendislik Bilimleriİstanbul Teknik Üniversitesi

    PROF.DR. ERDOĞAN ŞUHUBİ

  3. Çok-boyutlu kaotik sistemlerin senkronizasyonu ve haberleşmede kullanılması

    Synchronizing multiple-dimensional chaotic systems and using them in communication

    SELAHATTİN KINDIKOĞLU

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1999

    Fizik ve Fizik MühendisliğiKaradeniz Teknik Üniversitesi

    Fizik Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. RIFAT YAZICI

  4. Esnek sistemler yaklaşımı

    Soft systems methodology

    NURAY ÖZDEMİR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1994

    Endüstri ve Endüstri Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    DOÇ.DR. FÜSUN ÜLENGİN