Geri Dön

Adolesan bireylerde diyet kalitesinin sağlıklı yeme indeksi ile değerlendirilmesi

Assessment of adolescent individuals' dietary quality with healthy eating index

  1. Tez No: 419975
  2. Yazar: HÜSEYİN FEYZİ ÖZMEN
  3. Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. NİHAL ZEKİYE ERDEM
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
  6. Anahtar Kelimeler: Adolesanlarda beslenme, besin ögeleri, beslenme alışkanlıkları, diyet kalitesi, sağlıklı yeme indeksi, Beslenme, Beslenme durumu, Beslenme gereksinimleri, Diyet, Ergenler, Yemek yemek, Adolescent nutrition, diet quality, dietary habits, healty eating index, nutrients, Nutrition, Nutritional habits, Nutritional status, Nutritional requirements, Diet, Adolescents, Eating
  7. Yıl: 2016
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Medipol Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

İstanbul ili Sultangazi ilçesinde yer alan 2 ortaokul ve 3 lisede gerçekleştirilen bu çalışmada adolesan bireylerin diyet kalitesinin Sağlıklı Yeme İndeksine göre (Health Eating Index-2010 / HEI-2010) değerlendirmek maçlanmıştır. Anket aracılığıyla bireylerin genel özellikleri, sağlık bilgileri, beslenme alışkanlıkları ve fiziksel aktivite durumları belirlenmiş, 24 saatlik geriye dönük besin tüketim kayıt yöntemi ile besin tüketim kayıtları alınmıştır. Toplam Sağlıklı Yeme İndeksi (SYİ) puanını saptamak için besin tüketim kayıtlarından SYİ'yi oluşturan 12 komponentin her biri kendi standardına göre hesaplanmıştır. Toplam diyet kalitesi 50 puan ve altında olanlar kötü, 51-80 puan arasında olanlar geliştirilmesi gereken diyet kalitesi kategorisinde yer almış, bireylerde 80 üzeri puanla iyi diyet kalitesine rastlanmamıştır. Katılımcılarda %77.9 oranında kötü diyet kalitesi belirlenirken; ortalama 40.6+11.5 SYİ puanı saptanmıştır. Puanlar cinsiyete göre değişiklik göstermemiş, yaşla birlikte azalmıştır. Kızlarda toplam meyve, tam meyve, toplam sebze, koyu yeşil yapraklı sebzeler ve kurubaklagiller ile rafine tahıllar komponent puanları daha yüksek bulunurken erkeklerde ise toplam protein yiyecekleri, deniz ürünleri ve bitki proteinleri, yağ asitleri ve boş enerji kaynakları komponent puanları yüksek bulunmuştur. Bireylerin genel özellikleri, sağlık bilgileri, beslenme alışkanlıkları ve fiziksel aktivite durumları diyet kalitesinde belirleyici olmasa da, her iki SYİ kategorisinde adolesan beslenmesinde önemli besin ögesi alımlarının çoğu farklı bulunmuştur. Son zamanlarda gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde toplum beslenmesini yayınlanan rehberlere uyum açısından değerlendirmek ve zaman içerisindeki seyrini izlemek için SYİ gibi toplam diyet kalitesini ölçen basit indekslerin geliştirildiği düşünüldüğünde, ülkemiz için de toplam diyet kalitesini saptayan basit ve özgün bir indeks beslenme politikalarının geliştirilmesinde ve etkinliğinin belirlenmesinde yol gösterici olacaktır.

Özet (Çeviri)

This study was conducted to evaluate adolescent individuals' dietary quality based on Healthy Eating Index-2010 (HEI-2010). The research population was consisted of adolescents' aged 12 to 18 years. Participants were selected randomly from 2 middle and 3 high school. A quastionnarie was applied to obtain information about individuals' general properties, state of health, dietary habits and physical activity status. To determine food consumption and nutrient intake 24-hour dietary recall method was used. Healthy Eating Index (HEI) was consisted of 12 components. All of the components were computed via food records and through its own scoring standard. Total diet quality was classified into three categories: good diet quality (over 80 points), needs impovement (51-80 points), and poor diet quality (50 and under) but no good diet quality was found. Indıvıduals' mean HEI score was 40.6+11.5 and taking account poor diet quality, there were %77.9 participants placed in this category. While there were no differences according to gender, scores were decreased by age. Total fruit, whole fruit, total vegetables, greens and beans and refined grains component scores were significantly higher in girls. On the other hand, total protein foods, seafood and plant proteins, fatty acids and empty calories component scores were significantly higher in boys. General properties, anthropometric measurements, dietary habits and physical activity status were not determining factor among total diet quality categories. However; most of the nutrient intakes were significantly different in HEI caterogies. Until recently, some indexes have been developed as HEI to assess diets in terms of meeting national dietary recommendations both in developed and developing countries. Also these basic indexes are used to monitor changes in diets in course of time. Developing an unique and a basic dietary assessment tool for Turkey may be benefical for nutrition policies and determining their efficacy.

Benzer Tezler

  1. Diyet kalitesinin tip 1 diyabetli adölesanların metabolik kontrolü ve beslenme durumu üzerine etkisi

    The effect of diet quality on metabolic control and nutritional status of adolescents with type 1 diabetes

    GÜLSÜM ŞAHİN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Beslenme ve DiyetetikAnkara Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ALEV KESER

  2. İstanbul ilinde lise öğrencilerinde beslenme kalitesinin sağlıklı yeme indeksi yöntemi ile değerlendirilmesi

    Evaluation of the nutritional quality of high school students' diets in İstanbul using the healthy eating index method

    GÖZDE RUMEYSA ŞALLI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Beslenme ve Diyetetikİstanbul Aydın Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HAYDAR ÖZPINAR

  3. Obez ve Tip 1 diyabetli adölesanların sürdürülebilir sağlıklı diyete uyumlarının karşılaştırılması

    Comparison of adherence to a sustainable healthy diet in adolescents with obesity and Type 1 diabetes

    PINAR SOYLU BEŞAĞIL

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Beslenme ve DiyetetikErciyes Üniversitesi

    Metabolizma ve Kronik Hastalıklar Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NİHAL HATİPOĞLU

  4. Adölesanların Akdeniz diyetine uyumu ile duygusal yeme ve stres durumlarının saptanması

    Adaptation of adolescents to Mediterranean diet and detection of emotional eating and stress states

    BERRİN KELEŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Beslenme ve DiyetetikAnkara Medipol Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ PINAR GÖBEL

  5. 14-18 yaş arası adölesanların beslenme alışkanlıkları ve uyku kalitesinin sağlık durumları gelişimi üzerine etkisi

    On the effect of nutritional habits and sleep quality on the development of health status of adolescents aged 14-18

    NEBAHAT BAŞAK ÖZDEN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Beslenme ve Diyetetikİstanbul Atlas Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ BİLGE NUR ÇÖL ÇETİNKAYA