2,3-bis (metilen) benzonorbornen, 2,3-bis (metilen)-7-okza benzonorbornen 2,3-bis (metilen) benzobaralen sentezi ve singled oksijenle reaksiyonları
Synthesis of the 2,3-bis (methylene)- benzonorbornen 2,3-bis (methylene)-7-oxabenzonorbornen, 2,3-bis (methylene) benzobaralen and reactions with singlet oxygen
- Tez No: 34620
- Danışmanlar: PROF. DR. BASRİ ATASOY
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Kimya, Chemistry
- Anahtar Kelimeler: Eksosiklikdienler, Oksijen, Reaksiyon, Sentez, Exocyclic dienes, Oxygen, Reaction, Synthesis
- Yıl: 1994
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kimya Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Ekzosiklik dienler; 23-bis(metilen)benzonorbornen (5),23-bis(metilen) -7-okzabenzonorbomen(9) ve 2,3-bis(metilen)benzobaralen (13) sentezlendi.Bu dienlerden 5 ve 9 un sentezi l,4-metano-l,4-dihidro naftalin(91) ve 1,4-epoksi-l, 4-dihidronaftalin (107) den çıkarak ve onların metoksikarbonil lenmesinden elde edilen diesterler dimetil- 1,4-metano-l,23,4-tetrahidronaftalin-ej:o-cz.s-23-dikar boksilat ve dimetil- 1,4-epoksi -l,23,4-tetrahidronaftalin-exo-m -23- dikarbok silatın oluşumu ile devam eden ve tarafımızdan geliştirilen yeni bir yolla dört kademede gerçekleştirildi. Dienler 5 ve 9 un singlet oksijenle reaksiyonundan ilk olarak ve tek kademede epoksi-peroksit yapısındaki beklenmedik ürünler olan l,23,4,4a,9, 9a,10-oktahidro-9,10-ejco-metano-4a,9a-exo-epoksi-23-diokzaantra- sen (97) ve 1,23 A, 4a,9,9a, 10-oktahidro-9, 10,4a,9a-ejco-diepoksi-2,3-diokza antrasen (116) elde edil di ve oluşum mekanizmaları tartışıldı.Bir dienin singlet oksijenle reaksiyonundan epoksi-peroksit oluşumu literatürde bilinen bir reaksiyon değildir ve bu gözlem yemdir. 97 nin X-ray incelemesinden metano ve epoksit köprülerinin aym yönde olduğu belirlendi. 97 nin kobalt(ıı) tetrafenilporfirin (CoTPP) ile reaksiyonundan l,23,4-tetrahidro-2-formil-3-hidroksimetil-l,4-eA:o- metano-23-£xo-epoksi naftalin (105) ve onun da yükseltgenmesinden 1,23,4- tetramdro-l,4-ejco-metano-23-^^o-epoksi-23-diformimaftalin (106) elde edildi. Dien 13 ün sentezi literatürde belirtildiği şekilde yapıldı ve singlet oksijenle reaksiyonundan ekzosiklik dienlerden beklenen bir ürün l>htn l,2,3,4,9,10-hekzahidro-9,10-eteno-2,3-diokzaantrasen (14) elde edildi.14 ün CoTPP ile düzenlenmesinden de yine beklenen bir ürün olan l,4-eteno-l,23,4- tetrahidronafto[b]furan (15) elde edildi.
Özet (Çeviri)
Exocyclic dienes; 2,3-bis(methylene)benzonorboraen(5),2,3- bis(methylene)-7-oxabenzonorboraen(9) and 23-bis(methylene) benzobaralen (13) were synthesized. The synthesis of dienes 5 and 9 was accomplished by a new method we developed which consists of four steps starting from dimethyl- l,4-methano-1^3,4-tetrahydronaphthalene-exo-cw-23-dicarboxylate and dime thyl-l,4-epoxy-l,23,4-tetrahydronaphthalene-exo-crs-2,3-dicarboxylate which were obtained from the methoxycarbonylation reaction of l,4-methano-l,4-dihy dro naphthalene (9) and l,4-epoxy-l,4-dihydronaphthalene (107) respectively. Reactions of 5 and 9 with singlet oxygen resulted in the formation of unexpected epoxy-peroxides 1,23 A4a^9,9a,l 0-octahy dro-9, 10-exo-methano- 4a,9a-exo-epoxy-23 -dioxaantracene(97) and 1,2,3,4,4a,9,9a, 1 0-octahy dro-9, 1 0,4a,9a-ex0-diepoxy-23-dioxaantracene(l 16). The epoxy-endoperoxide formation from the“one pot”reaction of a diene with singlet oxygen was observed for the first time, and the formation mechanism was discussed.X-ray crystallographic analysis of 97 demonstrated that epoxide ring is exo as the methylene bridge. Cobalt(II) tetraphenylporphyrin (CoTPP) catalyzed rearrangement of 97 gave l,23,4-tetrahydro-2-formyl-3-hydroxymethyl-l,4-exo- methano-exo-epoxy naphthalene(105) which was oxidized into 1,2,3,4- tetrahydro-l,4-exo-methano-23-eJCO-epoxy-23-diformylnaphmalene (106). Dien 13 was synthesized as reported in the literature.In the reaction of 13 with singlet oxygen, expected product 1,2,3,4,9, 10-hexahy dro-9, 10- etheno-23-dioxaantracene(14) was obtained.CoTPP catalyzed rearrangement of 14 gave expected product l,4-etheno-l,23,4-tetrahydronaphtho[b]furan (15).
Benzer Tezler
- 2,3-Bis (Metilen) benzobaralen sentezi ve diels alder katılma reaksiyonları
Synthesis of 2,3-bis (Metilene) benzobaralen and it's diels-alder reactions
FİKRET KARCI
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiKimya Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BASRİ ATASOY
- Ekzosiklik dien içeren bisiklik sistemlerin dienofillere karşı etkinliklerinin incelenmesi ve oluşan ürünlerin sentetik potansiyelleri
The Investigation of the reactivities of biceyclic systems containing exzocyclic diene against dienophiles and the synthetic reactivity of the products formed
RECEP ÖZEN
- Bisfosfonik asitlerin sentezi ve komplekslerinin incelenmesi
Synthesis and investigations on the complexes of bis-phospohonic acids
OYA ALTMIŞDÖRT
- İki çekirdek bağlayabilecek yeni bir tetratioeter-tetratiol ligandı ile iki ve dört çekirdekli bakır (II) komplekslerinin sentezi ve karakterizasyonu
Synthesis and characterization of a binucleating tetrathioether-tetrathiol ligand and its di-and tetranuclear copper (II) complexes
HALİT ŞENGÜL
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
KimyaKaradeniz Teknik ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SERDAR KARABÖCEK