Geri Dön

Besni ve Gölbaşı (Adıyaman) manganez zuhurlarının jeolojisi ve jeokimyası

Geology and geochemistry of manganese ore of the Besni and Gölbaşı (Adıyaman) area

  1. Tez No: 258836
  2. Yazar: SERDAR FİDANCI
  3. Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. ALİ RIZA ÇOLAKOĞLU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Jeoloji Mühendisliği, Geological Engineering
  6. Anahtar Kelimeler: Adıyaman, Besni, Gölbaşı, Jeokimya, Manganez cevherleşmesi, Adıyaman, Besni, Gölbaşı, Geochemistry, Manganese ore
  7. Yıl: 2009
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Yüzüncü Yıl Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Güneydoğu Anadolu Bindirme Kuşağı üzerinde çok sayıda irili ufaklı manganez cevherleşmesi yer almaktadır. Bu cevherleşmelerin çoğunluğu bu kuşak üzerinde yer alan Koçali Karmaşığı içerisinde yer almaktadır. Bu çalışmada bu karmaşık içinde Besni ve Gölbaşı ilçelerinde (Adıyaman, GD-Türkiye) bulunan dört sahada yer alan cevherleşmelerin jeolojik ve jeokimyasal özellikleri araştırılmıştır. Yankayaçlarla uyumlu olan cevher gövdesi kireçtaşı, silisli şeyl ve radyolaryalı çörtler içerisinde mercekler ve ardalanmalı tabakalar şeklinde bulunmaktadır.Cevherleşmenin ana mineralleri piroluzit, pisilomelan, manganit ve az miktardaki mangano-kalsitten oluşur. Bu cevherleşmelerin Fe/Mn oranlarının düşük olması (<0.1) hızlı çökelimlerin geliştiği bir denizaltı hidrotermal oluşumu yansıtır. Ayrıca, Fe, Al ve Ti içeriklerine göre cevherleşme, hidrotermal eriyiklerin okyanus tabanının hızlı yayıldığı yerlerde doğrudan deniz suyuna boşaldığına işaret etmektedir. Her iki yöredeki cevherleşmelerin ana element (Mn, Fe, Si, Al, Ti) ve iz element (Ni, Co, Cu, Ba) miktarları denizaltı volkanizmasına bağlı hidrotermal oluşumu önermektedir. Cevherleşmenin ortalama NTE (39,93 ppm) içerikleri düşüktür. Cevherleşmedeki düşük NTE içerikleri düşük sıcaklık hidrotermal oluşuma ve sub-oksik diyajenetik kökene işaret etmektedir. Kondrit-normalize diyagramları üzerinde gözlenen negatif Ce anomalileri cevherlerin düşük bir redoks potansiyeli altında, iyi-oksijenlenmemiş ve durgun bir su kütlesinde çökelmiş olduğunu göstermektedir. Eu/Sm oranların düşük değerleri cevherleşmenin büyük hacimlerde deniz suyu ile sulandırılmış hidrotermal sıvılarla karışımları sonucunda oluştuğunu ve negatif Eu anomalileri ise çözelti sıcaklıklarının 350 °C'yi geçmediğini gösterir.Yankayaçlarla eş zamanlı oluşmuş cevherleşmelerden incelenen radyolarya fosil içeriklerine göre Besni cevherleşmesinin oluşum yaşı, Oksfordiyen-Erken Titoniyen (Geç Jura) olarak saptanmışken, Gölbaşı cevherleşmeleri için kesin bir yaş aralığı belirlenememiştir.

Özet (Çeviri)

Manganese ore with different sizes, especially in Koçali Melange is situated in different places along to Southern Anatolia Thrust Belt. In this study, geological and geochemical properties of the manganese ore that is located in four different areas of Besni and Gölbaşı (Adıyaman, SE Turkey) were investigated. The ore bodies conform to wall-rock are found as lenticular masses and interlayer hosted in limestone, silicified shale and radiolarian chert.Manganese ores of Gölbaşı and Besni consists mainly of pyrolusite, psilomelane, manganite and a little amount of mangano-calcite. The low Fe/Mn ratios of these mineralization indicates a typical hydrothermal sub-marine environment of occurrence where the precipitations are quite fast. Besides, in terms of the Fe, Al, and Ti content of mineralization, it could be denoted that the hydrothermal solutions discharged to place where is sea floor spreading. The major and trace element contents (such as Mn, Fe, Si, Al, Ti Ni, Co, Cu, Ba) of manganese ore in both regions shows a hydrothermal occurrence due to sub-marine volcanism. The low contents of average RRE values (39.93 ppm) indicate that the mineralization has formed under low temperature and sub-oxide diagenetic condition. The negative Ce anomalies which were observed on chondrite-normalized diagrams showed that mineralization was not well oxidized under low redox potential and it accumulated into stagnant seawater. The low Eu/Sm values indicated that mineralization precipitated as a result of mixing of hydrothermal liquids diluted with great amount of seawater. On the other hand, the negative Eu anomalies show that solution temperature which formed to mineralization was not above 350 °C.According to investigation of radiolarian fossils in mineralization which occurred contemporaneously with wall-rock was examined, it could be understood that the age of Besni mineralization was ascertained as Oxfordian-Early Tithonian (Late Jurassic). However it could not be defined certain age for Gölbaşı mineralization.

Benzer Tezler

  1. Besni ve Gölbaşı (Adıyaman) ilçelerindeki ceviz (Juglans regia L.) genotiplerinin seleksiyonu

    Researchs on the selection walnut (Juglans regia L.) in Adiyaman Besni and Golbasi townships

    MEHMET KÖSEKUL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    ZiraatKahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi

    Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MEHMET SÜTYEMEZ

  2. Besni (Adıyaman) ilçesinin beşeri ve ekonomik coğrafyası

    Human and economic geography of Besni (Adıyaman) district

    YEŞİM ORTAÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    CoğrafyaKahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi

    Coğrafya Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ NADİRE KARADEMİR

  3. Kuruluş yeri bakımından Besni ilçe merkezi (Adıyaman) ve çevresinin jeomorfolojisi

    The geomorphology of the center of Besni town (Adıyaman) and its environment in regord to foundation area

    YENER YILDIRIM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2004

    CoğrafyaFırat Üniversitesi

    Coğrafya Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. HALİL GÜNEK

  4. Adıyaman ili Gölbaşı ilçesi'nin tarihi, sosyo-ekonomik, kültürel yapısı

    Adiyaman?s Gölbaşi district?s historical, socio-economical, cultural being

    CEBRAİL GÖKSU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    TarihNiğde Üniversitesi

    İlköğretim Bölümü

    YRD. DOÇ. DR. ŞABAN BAYRAK

  5. Kuru besni üzümünde aflatoksin ve okratoksin a varlığı

    Presence of aflatoxin and ochratoxin a in dried besni grape

    ABİDİN ARICI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Gıda MühendisliğiKahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi

    Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÖZLEM TURGAY