Geri Dön

Genel işlem şartları ve tüketici sözleşmelerindeki haksız şartlar

General process conditions and unfair terms in consumer contracts

  1. Tez No: 218741
  2. Yazar: DOĞAN KARTAL
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. SÜLEYMAN YALMAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Hukuk, Law
  6. Anahtar Kelimeler: Genel işlem şartları, Hukuk, Sözleşme serbestisi, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun, Tüketicinin korunması, General transaction conditions, Law, Freedom contract, Consumer Protecting Law, Consumer protection
  7. Yıl: 2008
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Selçuk Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Medeni Hukuk Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Özel Hukuk Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Teknolojinin gelişmesiyle ortaya çıkan seri üretim sonucunda sözleşmelerde değişiklikler meydana gelmiş, klasik borçlar hukuku sözleşmeleri dışında standart sözleşme denilen yeni bir sözleşme modeli ortaya çıkmıştır. Bu gelişmeler karşısında sözleşmelerin müzakere edilebilme imkânı kalmamış, tüketiciler uzun süre satıcıların dayattıkları hükümlerle sözleşme yapmak zorunda kalmışlardır. Bu şekilde yapılan sözleşmeler, bireysel sözleşmelerle aynı statüde değerlendirilmiş ve bu sebeple tüketici korumasız kalmıştır.Türk Borçlar Kanununa göre kişilere diledikleri içerikte sözleşme yapma imkânı tanınmış ve kişi iradesinin bu konuda sınırlandırılmasına sıcak bakılmamıştır. Ancak standart sözleşmeler yani genel işlem şartlarını havi sözleşmeler ile girişimciler boş hükümleri kendi çıkarlarına hizmet edecek şekilde kullanmaya başlamışlar ve sözleşme ilişkisinden doğabilecek tüm riskleri karşı tarafa yükleme gayreti içerisine girmişlerdir. Standart sözleşmelerin bu şekilde kullanılmasına ilk tepki mahkemelerden gelmiştir. Ancak mahkeme kararlarının sadece tarafları bağlaması ve tüketicilerin açtıkları mahkemeleri kaybetme riskini göze alamamaları sebebiyle mahkemeler tarafından yapılan denetimlerin yetersizliğinin anlaşılması ile pek çok ülkede yasalaştırma çalışmalarına girişilmiş ve sonuçta Türk Hukuku açısından da bu zorunluluk hissedilmiştir. Batıdaki gelişmeler sonucunda ülkemizde de 06.03.2003 tarihinde kabul edilen 4822 Sayılı Kanun ile Değişik 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 6. maddesi ile tüketici aleyhine yapılan haksız şartların durumu genel olarak düzenlenmiştir. Bu şartlar örnek kabilinden sayılmış olan genel işlem şartlarıdır.Genel işlem şartlarının kullanımının bireysel sözleşme modelinden uzaklaşılmasına yol açtığı ortadadır. İster sözleşme içerisinde yer alsın ister sözleşme metni dışında düzenlenip atıfla ilişkilendirilsinler genel işlem şartlarının kullanılması sözleşmeyi standart sözleşme haline getirmekte ve sözleşme serbestîsinin ruhuna aykırı bir duruma sebep olmaktadır.

Özet (Çeviri)

There have been modifications in the configuration of contracts, due to mass production caused by technological developments. And except for conventional law contracts a new version of contract has come out which is called a ?Standard Contract? that gives all of the benefits to dealing and none the consumer. Thus, signings of contracts has become unfair consumers are obliged to make contracts under the conditions determined by dealers. Applyings individual contracting codes to these contracts expoits consumers.According to the Turkish Code of Obligations individuals are free to determine the content of their contracts, restricting personal will is not allowed by law. Now, entrepreneurs have started to use gaps in the articles of standard contracts to favour themselves and so all the possible risks of the contract have been put on the consumer. Since the supervisionary actions executed by the courts have become insufficient, a legal base had to be constructed in order to protect consumers. After the improvements in the European Law, Turkish Law on the Protection of Consumers (4077) has also been modified by Law no 4822, so that a general condition has been made in the articles against consumer rights.In Turkish Law Doctrine it is without objection that use of the standard form contract conditions causes divergence from the individual contracting model. Unfair terms in consumer contracts, either placed in the contract or inferred by another source text, makes a situation against the liberty of contract.

Benzer Tezler

  1. Aldatıcı-yanıltıcı reklamlara karşı tüketicinin korunması

    Başlık çevirisi yok

    OYA ŞAHİN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1989

    Reklamcılıkİstanbul Üniversitesi

    Özel Hukuk Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. CUMHUR ÖZAKMAN

  2. Tüketicinin korunmasına ilişkin hukuki tedbirler

    Başlık çevirisi yok

    CEMAL YÜCEL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1988

    Hukukİstanbul Üniversitesi

    Mali Hukuk Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. REHA POROY

  3. Tüketici finansmanı çerçevesinde taşıt kredilerin işlevselliği

    On the base of consumer credit functionality of car credit

    EKİN ÖZBEK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2005

    BankacılıkMarmara Üniversitesi

    Bankacılık Ana Bilim Dalı

    Y.DOÇ.DR. HAYATİ ERİŞ

  4. Bankalarda uzun vadeli planlama ve Türk bankalarına ilişkin bir uygulama

    Başlık çevirisi yok

    GÜRCAN ŞEN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1988

    Bankacılıkİstanbul Üniversitesi

    PROF. DR. YILDIRIM ÖNER

  5. Enflasyonla mücadelede istikrar politikaları

    Başlık çevirisi yok

    BİLGİN ORHAN ÖRGÜN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1998

    EkonomiMarmara Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. OSMAN ZEKAYİ ORHAN