Tarihte Mihalıççık (xvı.-xıx. yüzyıl) (sosyal, ekonomik, kültürel ve kurumsal yapı)
History of Mihaliççik (xvi.-xix. centuries) (social, ekonomical, cultural and institutional strecture)
- Tez No: 211634
- Danışmanlar: Y.DOÇ.DR. YAĞMUR SAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2007
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Anadolu Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yeniçağ Tarihi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Osmanlı ?mparatorluğu'nda klâsik bir tasra bölgesi olan ve karakteristik kır yerlesmelerinin de oldukça yoğun olduğu Mihalıççık, XVI. yüzyılın baslarından XIX. yüzyılın ortalarına kadar Hüdâvendigâr Eyâleti'nin en önemli kazâ/nâhiyelerinden birisi olarak karsımıza çıkmaktadır. Mihalıççık bölgesi, özellikle tarım ve hayvancılığa dayalı ekonomik yapısı dolayısıyla son derece önemli bir yere sahiptir. Bölgede yetistirilen çesitli tarım ürünleri (özellikle hubûbat) ve hayvanlar, bölgenin ihtiyacının yanı sıra Saray'ın ve ?stanbul'un günlük tüketimine de karsılık vermekte, ayrıca bölge dâhilinde bulunan Akköprü Ocağı'nda da Istabl-ı Âmire (Has Ahır) için tay yetistirilmekteydi. Bununla birlikte, Mihalıççık'ın Osmanlı ?mparatorluğu'nun kurulus yıllarındaki akıncı ailelerinden Mihaloğulları Ailesi'yle özdeslesmis olması da, bölgenin bu dönemden itibâren özellikle bir ?vakıf alanı? olarak gelisiminde son derece etkili olmustur. XVI. yüzyılın ilk yarısında çevre yerlesim birimlerine oranla oldukça tenha bir bölge olan Mihalıççık'ta, yüzyılın ikinci yarısında tüm Akdeniz havzasında olduğu gibi yoğun bir nüfus artısı gerçeklesmistir. Ancak, gerek bu dönem gerekse ilerleyen süreçte bölgedeki nüfus yoğunluğunun genel olarak az olduğu görülmektedir. Bunda, bölgenin coğrâfî konumu ve fizikî yapısının etkisi büyüktür. Öte yandan bölgedeki etnik yapı, hemen hemen homojen bir özellik göstermektedir. Mihalıççık yöresine iliskin gerek XVI. yüzyıl tahrir defterleri ve gerekse XIX. yüzyıl temettü'ât defterlerindeki veriler, bölgede yasayan halkın (reâya) hemen hemen tümünün Müslüman olduğu ve yoğun bir Türk-Müslüman nüfusun ikâmet ettiği yönündedir. ?ncelediğimiz dönemde, Mihalıççık bölgesinde tipik köylü yasamı ve aile yapısı söz konusudur. Yerlesik köylülerle konar göçerlerin bir arada yasamlarını sürdürdüğü bölgede, halkın önemli bir kısmı geçimlerini tarım ve hayvancılıkla (özellikle küçükbas hayvancılık) sağlamaktadır. Bölgenin klâsik dönemdeki bu mevcut yapısı XIX. yüzyılın ortalarında da benzer olmakla birlikte, bu dönemde tarım ve hayvancılık faaliyetlerinin dısında ticâret, tasımacılık, imâlât vb. çesitli mesleklerin de yapıldığını görüyoruz. XVI. yüzyılın ilk yarısından XIX. yüzyılın sonlarına kadarki yaklasık 400 yıllık tarihsel süreçte; sosyo-ekonomik, kültürel ve kurumsal yapıda meydana gelen gelisme ve değisimlerin son derece belirgin bir biçimde yansıdığı Mihalıççık bölgesinde, çesitli sosyal kurumların da yoğun olduğu görülmektedir. Sosyal örgütlenmelerin besiği sayılabilecek mescid-câmi, tekke, zâviye, türbe, çesme vb. sosyal yapıların pek çoğu, Osmanlı kurulus döneminden itibâren bölgede ?vakıf kurma ya da hayrat? düsüncesi etrafında olusturulmus, bu kurumlar da bölgenin mevcut sosyo-ekonomik yapısındaki gelismeler doğrultusunda faaliyetlerine devam etmislerdir
Özet (Çeviri)
Mihalıççık is a classical province area that has characteristic rural settles in Ottoman Empire known as one of the biggest sub-district of Hüdavendigar state from the beginning of the XVI. century to middle of the XIX. century. Area of Mihalıççık was very important especially as a result of its economical structure based on agriculture and stockbreeding. Agricultural products were cultivated and cattles supplied not only the area but also dayly consumption of The Palace and Istanbul, besides foals were brought up for Istabl-ı Amire (= proper stable) in Akköprü association, furthermore becoming identified with Mihailoğulları the influxer family in the first foundation years Ottoman Empire affected the area especially as a cognizant field a lot. Although Mihallıççık was a desolate area when it is compared with the neighbour settlements in the first half the XVI. century, there was a big population growth like in all the mediterranean catchment region in the second half of the XVI. century. But it is seen that generally population of the area is less whether in this term or in the next terms. Geographical position and psychal structure have a lot of effects on it. On the other hand ethnic configuration of the area has homogeneous attribute. The datums of the Mihalıççık area whether in the recording books of XVI. century or in the registration books of XIX. century shows that the public lived in the area is almost Muslim and densed Turk-muslim population resides on it. In the examined term typical peasant life and family form are in the question in Mihalıççık area. The considerable part of the public?s means of subsistance were based on agriculture and stockbreeding in the area that permanent settled peasants and nomadic people who lived together. The structure of the area in classical term is same in the middle of the XIX. century, in addition to this we see various occupations as trading, transportation, production etc except for agriculture and stockbreeding. We see that there are various social associations in the area of Mihalıççık reflected by the developments and variations in the social, economical, cultural, institutional structures throughout nearly 400 years from the first half of XVI. century to the end of it. Most of the mosques, dervish lodges, tombs, fountains etc. and similar social structures that may be called as cradle of the social organizations are constituted by the idea of ?establishing cognizant, charitable acts.? Throughout the foundation years of Ottoman Empire, and those associations carried on activities in the direction of social-economical developments.
Benzer Tezler
- Tarihte neden-etki bağlantısı ve R.G. Collingwood
Cause-effect relation in history and R. G. Collingwood
HAMDİ BRAVO
- Tarihte manda/ himaye kavramsallaştırması ve Milli Mücadele`deki yansımaları
The concept of the mandate/protectorate in history and its reflections at National Struggle
ATİLLA KIRAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2000
Türk İnkılap Tarihiİstanbul ÜniversitesiAtatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. AYNUR SOYDAN
- Tarihte Türk Ermeni münasebetleri ve bazı yayın organlarında Ermeni meselesi (1878-1925)
Başlık çevirisi yok
NECATİ ÇAVDAR