Gelibolulu Mustafa Ali'nin Zübdetü't-Tevarih adlı eserinin 1-111. varaklar arası edisyon kritiği
Editional critique of Zübdetü't-Tevarih by Mustafa Ali of Gelibolu leaves between 1-111.
- Tez No: 189472
- Danışmanlar: PROF.DR. MEHMET ŞEKER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Tarih, Religion, History
- Anahtar Kelimeler: Gelibolulu Mustafa èÃlÃ, Peygamberler Tarihi, Nüsha, Mustafa èÃlà of Gelibolu, History of The Prophets
- Yıl: 2006
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Gelibolulu Mustafa Ãlà XVI. Yüzyılın en meşhur bürokrat ve tarihçisidir.Kısa süren yaşamına pek çok eser sığdırmıştır. Bu eserlerden birisi de Ãübdetü't-TevÃrÃò'tir. Eser bir mukaddime, dört tabaka ve hâtimeden oluşmaktadır.Çalışmamız eserin Reşid Efendi nüshasına göre ilk 111 varaklık bölümü ihtivaetmektedir. 1 ve 111. varaklar arası ise eserin mukaddime ve birinci tabakasını içerir.èÃli eserinin girişinde eseri nasıl yazdığını anlattıktan sonra mukaddimesindeNebÃ, Resÿl ve Ulu´l Azm kavramları ile ilgili bilgiler verir. Birinci tabaka da isesırasıyla Hz. Ãdem, Hz. ŞÃt, Hz. İdrÃs, Hz. Nÿh, Hz. Hÿd, Hz. Sâlih, Hz. İbrahim,Hz. İsmaèil, Hz. Lÿt, Hz. İshak, Hz. Yaèkub, Hz. Yusuf, Hz. Eyyub, Hz. Şu´ayb, Hz.Musa, Hz. Yunus b. Meta, Hz. Davud, Hz. Süleyman, Hz. Zekeriya, Hz. Yahya veHz. İsa adlı peygamberlerden tafsilatlı bir şekilde bahseder. Bu yönüyle eser birpeygamberler tarihi hüviyeti taşır.Mustafa èÃlÃ, Ãübdetü't-TevârÃò adlı eserini Kara Yaèkub b. İdris el-KaramânÃ'nin Arapça olarak kaleme alınmış İşrâúut´-TevârÃò adlı kitabındangenişleterek tercüme ettiğini söyler. Bu sebeple çalışmamızda, zikredilen bu eserinyazma nüshasına ulaşılarak hangi bölümlerinin tercüme edildiği transkripsiyonlumetinde gösterilmiştir.Gelibolulu Mustafa èÃlôin yazdığı bu eser bu güne kadar üzerindeçalışılmamış eserlerinden birisi olması ve XVI. Yüzyıl Osmanlı toplumu veaydınının peygamberler tarihine bakış açısını yansıtması sebebiyle önemli birçalışmadır. Bu sebeple çalışmamızda eserin Reşid Efendi nüshasına göre ilk 111varağını farklı iki nüshayı da kullanarak çalıştık.
Özet (Çeviri)
Mustafa èÃlà of Gelibolu is the most famous bureaucrat and historian of the16th century. He wrote a lot of works in his short life. One of these is Ãübdetü´t-TevârÃò. The works is made up of an introduction, four chapters and a conclusionpert. This study examines the first 111 leaves in the Reşid Efendi copy. That is, itincludes the introduction and the first chapter of the book.èÃlà gives information about such notions as Nebi, Resul and Ulu´l Azm afterexplaning how he wrote the book. In the first chapter, he provides detailedinformation about Adam, Şit, Enoch, Noah, Hud, Salih, Abraham, Ishmael, Lot,Isaac, Jacob, Joseph, Job, Şuayb, Moses, Jonah, David, Solomon, Zechariah, Johnand Jesus respectively. In this respect, the work resembles a history of the prophets.Mustafa èÃlà mentions that he has translated İşrâúu´t-TevârÃò by KaraYaèkub b. Idris el- Karamânà from Arabic and extended it. Therefore, we havereached the copy of the above-mentionad book and şhown which parts had beentranslated in our transcripted text.That book by Mustafa èÃlà of Gelibolu is significant in that it has not beenstudied so far and that it reflects the aproach of the intellectuals and Ottoman peopletowards the history of the prophets. Therefore, we have examined the first 111 leavesof the book taking into consideration the two different copies.
Benzer Tezler
- Gelibolulu Mustafa Ali'nin Tuhfetü'l-Uşşak Mesnevisi
Başlık çevirisi yok
İSMAİL HAKKI AKSOYAK
Yüksek Lisans
Türkçe
1995
Uluslararası İlişkilerAnkara ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF.DR. İSMAİL ÜNVER
- Ali'nin nesrinde sentaks
Başlık çevirisi yok
YUSUF TEPELİ
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
Türk Dili ve EdebiyatıAtatürk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. RECEP TOPARLI
- Mirkatü`l-Cihad (dil incelemesi-metin-dizin) (2 cilt)
Başlık çevirisi yok
ALİ AKAR
Doktora
Türkçe
1997
Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURİ YÜCE
- Gelibolu Mustafa Ali'nin Fusul-i Hall-ü' Akd ve Usul-i Harc-ü Nakd adlı eseri: edisyon kritik ve tahlil
Başlık çevirisi yok
MUSTAFA DEMİR