Erstellung eines modells zur systematischen wortschatzarbeit mittels einer studie des regionalisierten daf-lehrwerks Lern Mit Uns
Lern Mit Uns adlı Almanca ders kitaplarından hareketle sistematik sözcük öğretime ilişkin model geliştirme
- Tez No: 132741
- Danışmanlar: PROF. DR. HÜSEYİN SALİHOĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Alman Dili ve Edebiyatı, German Linguistics and Literature
- Anahtar Kelimeler: Almanca, Ders kitapları, Kelime öğretimi, Yabancı dil öğretimi, German, Textbooks, Vocabulary teaching, Foreign language teaching
- Yıl: 2003
- Dil: Almanca
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Yabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Alman Dili Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yabancı dil, toplumların birbirlerini tanımaları, anlamaları, iletişim kurmaları için edinilmesi gereken önemli olgulardan biridir. Yabancı dilde kurulan gerek sözlü gerekse yazılı iletişim, bireyin gelişmiş sözcük dağarcığı çerçevesinde gerçekleşir. Yabancı dil öğretiminde öncelikli olan, dilsel birimleri oluşturan sözcüklerin sistematik olarak edinilmesi ve geliştirilmesi konusudur. Bu bağlamda, öğretimde kullanılan malzemeler önem taşımaktadır. Söz konusu malzemelerden yabancı dil ders kitapları geliştirilirken, derste işlenecek konuların, dilbilgisi alanlarının yanı sıra sunulacak sözcük sayısı ve çeşitliliği, dağılımı, kullanımı, sözcük öğretimine ilişkin alıştırma tipleri, öğrenme stratejilerinin de dikkate alınması ve ders kitabına yansıtılması gereklidir. Bu araştırmada, ilköğretim 6., 7., 8. ve ortaöğretim 9. sınıfların yabancı dil olarak Almanca derslerinde okutulan Lern Mit Uns 1, 2, 3 ve 4 (LMU) adlı yerel nitelikteki ders kitaplarında sunulan sözcük dağarcığının yeterliliği ve öğretime katkısı değerlendirilmiştir. Özellikle söz konusu ders kitaplarının analizine katkı sağlayacağı düşünülen dilbilimi, bellek psikolojisi ve dil öğretimi disiplinlerinin sözcük dağarcığına ilişkin verileri dikkate alınarak, analize esas teşkil eden sözcük seçimi, dağılımı, listeleri, sunumu, alıştırmaları, kültürel sözcük dağarcığı ve sözcük öğrenme stratejileri kapsamında ölçütler geliştirilmiş, ders kitapları bu ölçütler çerçevesinde incelenmiştir. Altı bölümden oluşan bu tezin giriş kısmında, Almanya'da ve Türkiye'de yabancı dil olarak Almanca' nın öğretiminde sözcük çalışmalarını kapsayan araştırmalar konu edilmiş, ayrıca bu tez çalışmasında izlenen araştırma yöntemi de açıklanmıştır. Sözcük öğretiminin dilbilimsel temellerinin irdelendiği birinci bölümde, genel olarak sözcük ve özellikleri, sözcüğün sesbilimsel, yazı birimsel, biçimbilimsel, sözdizimsel ve anlamsal bileşenleri açıklanmış, bunların sözcük öğretimi açısından önemi değerlendirilmiştir. İkinci bölümde, sözcük öğretiminin bellek psikolojisi ile ilişkisinin incelendiği araştırmalardan yola çıkılarak sözcük ediniminde belleğin rolü, anadilde ve bellekte yabancı dile ilişkin sözcük birimlerininbirbirleriyle bağlantılı varoluş düzeni ile bu kuramsal ve deneye dayalı bilgilerin çalışmalara yansıtılması durumunda öğretime katkısı üzerinde durulmuştur. Ayrıca sözcüğün bileşenlerine ayrılmasına koşut olarak bellek sözlüğündeki sözcük bileşenlerinin sunum şekilleri de araştırılmıştır. Sözcük öğretiminde bir dönüm noktası olarak nitelendirilen seksenli yılların öncesini ve sonrasını kapsayan öğretime ve yönteme yönelik araştırmaların ele alındığı üçüncü bölümde, yabancı dil öğretim yöntemlerinde sözcük öğretiminin rolü genel bir çerçeve içerisinde verilmiştir. Dördüncü bölümde, bilimsel kaynaklara dayanılarak, söz konusu araştırmaya esas olmak üzere geliştirilen değerlendirme ölçütlerine yer verilmiş, araştırmaya konu olan ders kitapları, bu ölçütler çerçevesinde analiz edilmiştir. Beşinci bölümde, analiz sonuçlarının irdelenerek yansıtıldığı ve bu alanda bir ilk olma niteliği taşıyan bir model geliştirilmiş ve bu modelin, öncelikle Türkiye'de hazırlanan Almanca ders kitaplarına katkı sağlaması düşünülmüştür. Bu model, sözcük öğretiminin sistematik olarak ele alınmadığı saptanan Lern Mit Uns I, 2, 3 ders kitaplarına ek malzeme niteliğinde yapılandırılmıştır. Amaç, öğrenciyi etkin hale getirerek, sözcük öğretiminde gerekli bilgi ve becerinin kazandırılmasıdır. Sözcük dağarcığını geliştirmeye yarayan çeşitli alıştırmaların yer aldığı bölüm, Türk öğrencilerin sözcük düzleminde karşılaşabilecekleri sesbilime, biçimbilime, yazı birime ve anlama ilişkin zorluklan ele alan bölüm, ayrıntılı sözcük dağarcığı listesi, ders kitabında saptanan ülke bilgisine ve amaç kültüre ilişkin konuların, içeriklerin görsel sunulduğu ülke bilgisi sözlüğü, kültür sözlüğü bölümleri, ayrıca sözcük dağarcığının etkin bir biçimde jöğretimine yönelik stratejileri içeren bölüm bu tez çalışmasında ortaya konulan modeli oluşturmaktadır. Tezin son bölümü, yapılan çalışmanın bir özetini kapsamaktadır. Sözcük öğretimi analizine ilişkin katalog, analiz edilen ders kitaplarında sunulan sözcüklerin listesi ve Lern Mit Uns 4 ders kitabında yer alan sözcük alıştırmalarını içeren tablo ekte verilmiştir. Bu araştırmanın, ülkemizde yazılan Almanca ders kitaplarının hazırlanması sırasında dikkate alınması ve geliştirilen model çerçevesinde hazırlanacak ek malzemenin kullanılması durumunda, Almanca öğretiminde verimliliğe katkıda bulunacağı düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
Özet çevirisi mevcut değil.
Benzer Tezler
- Bilgisayar destekli konusal orman haritalarının üretimi ve orman bilgi sisteminin oluşturulması
Başlık çevirisi yok
AYHAN KOÇ
Doktora
Türkçe
1995
Ormancılık ve Orman Mühendisliğiİstanbul ÜniversitesiOrman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF.DR. ERDİN KADİR
- Produktionsplanung mit hilfe der linearen optimierung und eine anwendung in einem unternehmen in der Türkei
Doğrusal programlama yardımıyla üretim planlaması ve Türkiye?deki bir şirkette uygulanması
HAMİT ENDER SARGIN
- Atölye tipi üretim için benzetim amaçlı uzman sistem
Ein simulierendes expertensystem für die werkstattfertigung
TÜLİN ARAZ
Doktora
Türkçe
1993
Endüstri ve Endüstri Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiPROF.DR. MURAT DİNÇMEN
- Soa am beispiel einer wissens- und kommunikationsplattform einer virtuellen universitat
Örnek bir üniversitenin bilgi ve iletişim platformunun servise dayalı mimari ile modellenmesi
DENİZ HERAND
- Die Adjektivalergaenzung im Deutschen und ihre Entsprechungen im Türkischen
Başlık çevirisi yok
SONER KUTLAR
Yüksek Lisans
Almanca
1988
DilbilimHacettepe ÜniversitesiAlman Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
PROF.DR. SÜLEYMAN YILDIZ