The role of emotional intelligence in the effect of organizational ostracism on burnout syndrome
Örgütsel dışlanmanın tükenmişlik sendromuna etkisinde duygusal zekânın rolü
- Tez No: 1021217
- Danışmanlar: DOÇ. DR. OSMAN USLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Duygusal zeka, Tükenmişlik sendromu, Örgütsel dışlanma, Ostracism, Organizational Ostracism, Burnout, Emotional Intelligence, Moderating Effect, Emotional intelligence, Burnout syndrome
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Afyon Kocatepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, örgütsel dışlanmanın tükenmişlik sendromu üzerindeki etkisini ve duygusal zekânın bu ilişkideki olası düzenleyici rolünü araştırmak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Örgütsel yaşamın psikososyal değişkenlerini oluşturan ve çalışan davranışlarında ve örgütsel süreçlerde belirleyici bir role sahip bu üç değişken ayrıntılı olarak ele alınmıştır. Bu bağlamda, veriler analiz edilmiştir. Örgütsel dışlanmanın ve tükenmişliğin etkileşim odaklı ve stresli sektörlerde görülme olasılığının daha yüksek olması; duygusal zekânın çalışanların psikolojik iyi oluşunda ve işe yönelik tutum veya davranışlarında etkili olması bakımından araştırılması önemli görülen güncel konular olarak değerlendirilmiştir. Bu bağlamda çalışma, nicel araştırma yöntemi kullanılarak tasarlanmıştır. Bu kapsamda çalışma iletişim yoğunluğunun kaçınılmaz olduğu hizmet sektöründeki eğitim, sağlık ve havacılık çalışanlarına online anket yöntemi kullanılarak uygulanılmıştır. Araştırmanın örneklemini üç sektördeki 405 çalışan oluşturmaktadır. Verilerin analizi SPSS 27.0 programı kullanılarak yapılmıştır. Düzenleyici etkilerde Hayes PROCESS Macro Model 1 (bootsrap %95) ile yapılmıştır. Bağımsız örneklem T-testi, tek yönlü ANOVA, Betimsel İstatistikler, Açıklayıcı Faktör Analizleri, Pearson Korelasyon, Cronbach's Alpha, Basit ve Çoklu Regresyon, Brown-Forsythe testleri uygulanılmıştır. Bu çalışmanın bulguları kapsamında, örgütsel dışlanmanın duygusal tükenme ve duyarsızlaşma üzerinde pozitif ve anlamlı etkisi, kişisel başarıda ise anlamlı etkisi bulunamamıştır. Duygusal zekânın, tükenmişlik üzerinde bazı boyutlarda negatif anlamlı etkiler belirlenmişken, bazı boyutlarda anlamlı etkilere rastlanmamıştır. Ayrıca, duygusal zekânın örgütsel dışlanma üzerindeki etkisinin alt boyutlara göre farklılaştığı belirlenmiştir. Örgütsel dışlanmanın tükenmişlik üzerinde duygusal zekânın düzenleyici etkisi açısından duygusal zekâ boyutlarının, bazı boyutlarda anlamlı düzenleyici etkisi belirlenmişken, bazı boyutlarda anlamlı düzenleyici etkisi bulunamamıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda düzenleyici etkiye yönelik bir model ortaya konulmuştur.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to investigate the effect of organizational ostracism on burnout syndrome and the potential moderating role of emotional intelligence in this relationship. Three variables that constitute the psychosocial variables of organizational life and play a decisive role in the employee behavior and organizational processes have been discussed in detail. In this context, the data have been analyzed. Organizational ostracism and burnout are more likely to occur in interaction-oriented and stressful sectors; emotional intelligence is considered an important current issue requiring investigation due to its impact on the employees' psychological well-being and their attitudes or behaviors towards work. In this context, the study was designed using a quantitative research method. In this context, the study was conducted using an online survey method among education, healthcare and aviation employees in service sector, where intense social interaction is inevitable. The sample of study consists of 405 employees in these three sectors. SPSS 27.0 program was used for data analysis. Moderation of effects was performed using the Hayes Process Macro Model 1 (bootstrap 95%). Independent samples T-test, one-way ANOVA, Descriptive Statistics, Exploratory Factor Analysis, Pearson Correlation, Cronbach's Alpha, Simple and Multiple Regression, Brown-Forsythe were applied. The study's findings revealed that organizational ostracism had a positive and significant effect on emotional exhaustion and depersonalization, but no significant effect on personal achievement. Regarding the effects of the emotional intelligence on burnout syndrome, some dimensions showed negative and significant effects, while others showed no significant effect. Furthermore, the effect of the emotional intelligence on the organizational ostracism differed according to the sub-dimensions. Concerning the moderating effect of emotional intelligence on burnout, some dimensions of emotional intelligence showed a significant moderating effect, while others showed no significant moderating effect. Based on findings, a model for moderating effects was proposed.
Benzer Tezler
- Örgüt kültürünün örgütsel sinizm üzerindeki etkisinde kültürel zekâ ile duygusal zekânın düzenleyici rolü ve örgütsel iletişimin aracılık rolü: Otel işletmelerinde bir araştırma
The moderating role of cultural intelligence and emotional intelligence in the effect of organizational culture on organizational cynicism and the mediating role of organizational communication: A research in hotel business
YUSUF YILDIRIM
Doktora
Türkçe
2019
Turizmİstanbul ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ORHAN AKOVA
- Bulanık kümeler ve endüstri mühendisliği uygulamaları
Başlık çevirisi yok
M.FAHRİ DÜNDAR
Yüksek Lisans
Türkçe
1996
Endüstri ve Endüstri Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiPROF.DR. AHMET FAHRİ ÖZOK
- The significance and the contribution of 6+1 traits of writing to the success of the students in writing courses in English language teaching
Yazmanın 6+1 özelliğinin İngilizce öğretiminde yazılı anlatım derslerindeki öğrenci başarısına katkısı ve önemi
ÖZLEM YAZAR
Yüksek Lisans
İngilizce
2004
Eğitim ve ÖğretimGazi Üniversitesiİngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. PAŞA TEVFİK CEPHE
- Örgütsel iletişim sürecinde yöneticilerin duygusal zeka yeterlilikleri
Emotional intelligence competencies of managers in the process of organizational communication
YAVUZ TUNA
- Örgütsel vatandaşlık davranışlarının oluşumunda ve sosyal kaytarma ile ilişkisinde duygusal zekanın ve lider üye etkileşiminin rolü
The roles of the emotional intelligence and leader member exchange in the occurrence of the organizational citizenship behaviors and its relationship with the social loafing
BURCU ILGIN