Müzikal algı düzeyi farklı olan bireylerde işitsel ayırt etme becerisinin değerlendirilmesi
Evaluation of auditory discrimination ability in individuals with differing levels of musical perception
- Tez No: 1020534
- Danışmanlar: PROF. DR. EROL BELGİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Odyoloji, Audiology
- Anahtar Kelimeler: Müzikal beceri, Sofistikasyon, Musical skills, Sophistication
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Medipol Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Odyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Odyoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İşitsel ayırt etme becerisi, sağlıklı bir iletişim kurabilmek ve çevredeki sesleri anlamlandırabilmek adına önemli bir beceri olup spektral çözünürlük ve müzikal algı kapasitesiyle doğrudan ilişkilidir. Çalışmanın amacı, müzikal algı ve spektral çözünürlük becerilerinin işitsel ayırt etme becerisi üzerindeki etkilerini incelemek ve hangi değişkenin işitsel ayırt etme becerisi üzerinde daha belirleyici olduğunu ortaya koymaktır. Bu bağlamda normal işiten, 18-50 yaş aralığında olan 65 kişi çalışmaya dahil edilmiştir. Tüm katılımcılara saf ses odyometri testi yapılıp, normal işiten oldukları teyit edildikten sonra Goldsmiths Müzikal Sofistikasyon İndeksi (Gold-MSI-TR), Demografik Bilgi Formu, Mini-PROMS, Spektral-Temporal Modüle Dalgalanma Testi (SMRT) ve Perde Yönü Ayırt Etme (PYA) Testi uygulanmıştır. Analizler, IBM SPSS Statistics 27.0.1 programı ile tanımlayıcı istatistikler, Spearman korelasyon ve çoklu doğrusal regresyon analizleri yapılarak değerlendirilmiştir. PYA skoru ile Mini-PROMS toplam skoru (rs=-0.250), SMRT skoru (rs=-0.268) ve Gold-MSI-TR Algısal Yetenekler alt ölçeği (rs=-0.358) arasında negatif yönlü, anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Bu bulgular, müzikal algı ve spektral çözünürlük arttıkça işitsel ayırt etme eşiklerinin düştüğünü, en güçlü ilişkinin ise algısal yeteneklerle kurulduğunu göstermektedir. Mini-PROMS toplam skoru ve SMRT skorunun birlikte PYA skorlarını anlamlı bir şekilde yordadığı (F(2,62)=5.436, p=0.007, R²=0.149) ancak standartlaştırılmış katsayılarda müzikal algının (β=-0.317) spektral çözünürlüğe (β=-0.252) kıyasla güçlü bir yordayıcı olduğu bulunmuştur. Katsayıların negatif yönlü olması, spektral çözünürlük ve müzikal algı kapasitesinin arttıkça işitsel ayırt etme eşiklerinin düştüğüne dolayısıyla başarının arttığını göstermektedir. Özetle, işitsel ayırt etme becerisi, müzikal algı ve spektral çözünürlük kapasitesinden beslenmektedir. Ancak bu beceri için asıl belirleyici faktör müzikal algı kapasitesidir. Bulguların bireyselleştirilmiş işitsel eğitim ve rehabilitasyon programlarına katkı sağlaması beklenmektedir.
Özet (Çeviri)
Auditory discrimination is an important ability for healthy communication and making sense of environmental sounds, and it is directly associated with spectral resolution and musical perception capacity. The aim of this study was to examine the effects of musical perception and spectral resolution on auditory discrimination and to determine which is more decisive. In this context, 65 normal-hearing individuals aged 18-50 were included in the study. After pure-tone audiometry confirmed normal hearing, all participants were administered the Goldsmiths Musical Sophistication Index (Gold-MSI-TR), a Demographic Information Form, the Mini-PROMS, the Spectral-temporally Modulated Ripple Test (SMRT), and the Pitch Direction Discrimination Test (PYA). Data were analyzed in IBM SPSS Statistics 27.0.1 using descriptive statistics, Spearman correlation, and multiple linear regression. Significant negative correlations were found between the PYA score and the Mini-PROMS total score (rs=-0.250), the SMRT score (rs=-0.268), and the Gold-MSI-TR Perceptual Abilities subscale (rs=-0.358). These findings indicate that as musical perception and spectral resolution increase, auditory discrimination thresholds decrease, with the strongest association involving perceptual abilities. The Mini-PROMS total and SMRT scores together significantly predicted PYA scores (F(2,62)=5.436, p=0.007, R²=0.149); however, standardized coefficients showed that musical perception (β=-0.317) was a stronger predictor than spectral resolution (β=-0.252). The negative coefficients indicate that higher capacity lowers auditory discrimination thresholds, improving performance. In summary, auditory discrimination ability draws on both musical perception and spectral resolution capacity. However, the principal determinant of this ability is musical perception capacity. The findings are expected to contribute to individualized auditory training and rehabilitation.
Benzer Tezler
- Atatürk'ün milli müzik anlayışının son altmış yıldaki uygulanışı
Başlık çevirisi yok
NECATİ GEDİKLİ
Doktora
Türkçe
1989
Türk İnkılap TarihiDokuz Eylül ÜniversitesiMüzik Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZDEMİR NUTKU
- Nasrettin Hoca fıkralarının müzikal animasyona uyarlanması ve Nasrettin Hoca'nın müzikal animasyon aracılığı ile tanıtımı
Başlık çevirisi yok
FİLİZ İYİGÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
1989
Güzel SanatlarHacettepe ÜniversitesiUygulamalı Sanatlar Ana Sanat Dalı
DOÇ. HÜSEYİN BİLGİN
- Arabesk müzik endüstrisinin sosyolojik analizi
Başlık çevirisi yok
SEYİT CEMAL ERDEM
Yüksek Lisans
Türkçe
1989
SosyolojiCumhuriyet ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YILDIRAY ARSAN
