Geri Dön

KOAH'ta mukus tıkaç skoru ile klinik ve fonksiyonel bulgular arasındaki ilişki

Association between mucus plugs score and clinical and functional findings in COPD

PDF İndir

  1. Tez No: 1020087
  2. Yazar: SAMET SAMANCI
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ESRA YAZAR
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Göğüs Hastalıkları, Chest Diseases
  6. Anahtar Kelimeler: Akciğer hastalıkları-obstrüktif, Bilgisayarlı tomografi, Lung diseases-obstructive, Computed tomography
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Medeniyet Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Kronik obstrüktif akciğer hastalığı, kalıcı hava akımı kısıtlılığı, kronik solunum semptomları, alevlenmeler ve fonksiyonel kapasitede azalma ile seyreden heterojen bir hastalıktır. Bilgisayarlı tomografide saptanan hava yolu mukus tıkaçlarının hastalık yükü ve prognozla ilişkili olabileceği gösterilmiş olmakla birlikte; klinik ölçekler, fonksiyonel kapasite ve inflamatuar göstergelerle ilişkisi tam olarak açıklığa kavuşmamıştır. Bu çalışmada, stabil dönemdeki hastalarda bilgisayarlı tomografi ile belirlenen mukus tıkaç skorunun klinik, fonksiyonel ve inflamatuar bulgularla ilişkisi ile dispne, öksürük ve balgam ölçeğinin radyolojik tıkaç yükünü yansıtma düzeyi araştırıldı. Prospektif, kesitsel ve gözlemsel çalışmaya spirometrik olarak doğrulanmış 127 stabil kronik obstrüktif akciğer hastası alındı. Demografik özellikler, maruziyetler, eşlik eden hastalıklar, tedaviler ve son bir yıldaki alevlenmeler kaydedildi. Semptom yükü modifiye medical research council dispne ölçeği, kronik obstrüktif akciğer hastalığı değerlendirme testi, dispne, öksürük ve balgam ölçeği, borg dispne skoru ve vücut kitle indeksi, hava akımı obstrüksiyonu, dispne ve egzersiz kapasitesi indeksi ile değerlendirildi. Solunum fonksiyon testleri ve altı dakika yürüme testi uygulandı. Bilgisayarlı tomografi görüntüleri klinik verilerden habersiz iki radyolog tarafından değerlendirildi; tam tıkayıcı mukus tıkacı bulunan her segment bir puan kabul edilerek toplam skor 0–18 arasında hesaplandı. Hastaların yaş ortalaması 67,0 ± 7,7 yıl, erkek oranı yüzde 84,3 idi. Hastaların yüzde 62,2'sinde en az bir mukus tıkacı saptandı ve ortanca skor 1,0 (0,0–4,0) bulundu. Toplam skor için sınıf içi korelasyon katsayısı 0,995 idi. Tıkaçlar alt loblarda daha sık görülürken sağ ve sol akciğer arasında anlamlı fark yoktu. Yüksek tıkaç skoru olanlarda semptom skorları daha yüksek; birinci saniyedeki zorlu ekspiratuvar hacim ve özellikle tepe ekspiratuvar akım hızı daha düşüktü. Toplam skor; Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı Değerlendirme Testi skoru, Borg dispne skoru, toplam ve hafif-orta alevlenme sayısı ile kan eozinofil düzeyiyle pozitif, tepe ekspiratuvar akım hızıyla negatif ilişkiliydi. Çok değişkenli analizde yüksek tıkaç skoru yalnızca yüksek semptom yüküyle bağımsız ilişkisini korudu; Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı Değerlendirme Testi puanının 10 veya üzerinde olma olasılık oranı 4,26 idi. Dispne, Öksürük ve Balgam Ölçeği puanı yüksek olanlarda alevlenme, hastane yatışı, antibiyotik ve ekspektoran kullanımı daha sık olmasına rağmen ölçek radyolojik tıkaç yükünü anlamlı biçimde ayırt edemedi. Mukus tıkaçları stabil kronik obstrüktif akciğer hastalarında sık görülen, alt loblarda yoğunlaşan ve güvenilir biçimde skorlanabilen bir görüntüleme bulgusudur. Mukus tıkaç skoru, tüm klinik ve fonksiyonel sonuçları tek başına açıklayan bir belirteçten çok, semptom yükü, seçilmiş solunum fonksiyonları, alevlenme öyküsü ve eozinofilik inflamasyonla ilişkili tamamlayıcı bir görüntüleme fenotipi olarak değerlendirilmelidir.

Özet (Çeviri)

Chronic obstructive pulmonary disease is a heterogeneous disorder characterized by persistent airflow limitation, chronic respiratory symptoms, exacerbations, and reduced functional capacity. Although airway mucus plugs detected on computed tomography have been associated with disease burden and prognosis, their relationships with clinical scales, functional capacity, and inflammatory markers remain unclear. This study investigated the associations of the computed tomography mucus plug score with clinical, functional, and inflammatory findings in clinically stable patients and examined whether the breathlessness, cough and sputum scale reflects radiological mucus plug burden. This prospective, cross-sectional, observational study included 127 patients with spirometrically confirmed, clinically stable chronic obstructive pulmonary disease. Demographic characteristics, exposures, comorbidities, treatments, and exacerbations during the preceding year were recorded. Symptoms were assessed using the modified medical research council dyspnea scale, chronic obstructive pulmonary disease assessment test, breathlessness, cough and sputum scale, and borg dyspnea score. Pulmonary function testing and the six-minute walk test were performed. Computed tomography images were evaluated by two radiologists blinded to clinical data. Each of 18 lung segments containing a completely occlusive mucus plug was assigned one point, yielding a total score of 0–18. At least one mucus plug was identified in 62.2 percent of patients, and the median score was 1.0 (0.0–4.0). The intraclass correlation coefficient for the total score was 0.995. Mucus plugs were more frequent in the lower lobes, with no significant right-left difference. Patients with high mucus plug scores had greater symptom burden and lower forced expiratory volume in one second, particularly lower peak expiratory flow. The total score was positively associated with the assessment test score, Borg dyspnea score, total and mild-to-moderate exacerbation counts, and blood eosinophil count, and negatively associated with peak expiratory flow. In multivariable analysis, a high mucus plug score remained independently associated only with high symptom burden; the odds ratio for an assessment test score of 10 or higher was 4.26. Patients with higher Breathlessness, Cough and Sputum Scale scores had more frequent exacerbations, hospitalizations, antibiotic use, and expectorant use, but the scale did not significantly distinguish radiological mucus plug burden. Mucus plugs are common in clinically stable chronic obstructive pulmonary disease, predominantly involve the lower lobes, and can be scored reliably. The mucus plug score should be regarded as a complementary imaging phenotype associated with symptom burden, selected pulmonary function measures, exacerbation history, and eosinophilic inflammation rather than as a stand-alone marker of all clinical and functional outcomes.

Geri Dön