Ekran kullanımının okuma tutumu, okuma miktarı ve okuduğunu anlamayla ilişkisi
The relationship between screen use and reading attitude, amount of reading and reading comprehension
- Tez No: 1018752
- Danışmanlar: PROF. DR. MUHAMMET BAŞTUĞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin ekran kullanımının okuma tutumu, okuma miktarı ve okuduğunu anlamayla ilişkisini tespit etmek amacıyla yapılmıştır. Bu amaç doğrultusunda araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeliyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini 2024-2025 eğitim öğretim yılında İstanbul ili Bahçelievler ilçesinde bulunan beş resmi ilkokulda öğrenim gören ölçüt örnekleme yoluyla belirlenmiş 425 dördüncü sınıf öğrencisi ve onların ebeveynleri oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak“Problemli Medya Kullanım Ölçeği”,“Garfield Görselli 1-6. Sınıflar İçin Okumaya Yönelik Tutum Ölçeği”,“Okuduğunu Anlama (Çoktan Seçmeli Test, Açık Uçlu Bilgilendirici Test ve Açık Uçlu Öyküleyici Test) Testleri”,“Kişisel Eğilimden Kaynaklanan Okuma Miktarı Ölçeği”ve araştırmacı tarafından geliştirilen“Ekran Kullanımı ve Okuma Sıklığı Belirleme Formu”kullanılmıştır. Verilerin analizinde normallik testi, bağımsız örneklemler t testi, tek yönlü Anova testi, Pearson korelasyon testi ve doğrusal regresyon testleri uygulanmıştır. Araştırmada elde edilen temel sonuçlar şu şekildedir: Ekran süresi arttıkça problemli medya kullanım düzeyleri artmakta, okumaya yönelik olumlu tutumlar azalmaktadır. Cinsiyete göre kız öğrencilerin okumaya yönelik olumlu tutumu ve okuduğunu anlama puanlarının erkek öğrencilere göre daha yüksek olduğu, erkek öğrencilerin ise problemli medya kullanım düzeylerinin kız öğrencilere göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Problemli medya kullanımı ile ekran süresi arasında pozitif yönlü ilişkiler; okumaya yönelik olumlu tutum, okuma miktarı ve okuduğunu anlama arasında ise negatif yönlü ilişkiler bulunmuştur. Günlük kitap okuma süresi okumaya yönelik olumlu tutum ve okuma miktarı ile pozitif ilişkili, problemli medya kullanımı ile negatif ilişkilidir. Okumaya yönelik olumlu tutum, okuduğunu anlama başarısının en güçlü yordayıcısıdır. Ekran kullanımı ise bazı metin türlerinde okuduğunu anlama başarısını negatif yönde yordamaktadır.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to investigate the relationship between screen use, reading attitude, reading amount, and reading comprehension among fourth-grade primary school students. For this purpose, the study was carried out using the correlational survey model, one of the quantitative research methods. The sample consisted of 425 fourth-grade students and their parents, selected through criterion sampling from five public primary schools located in the Bahçelievler district of Istanbul during the 2024–2025 academic year. The data collection instruments included the Problematic Media Use Measure, the Garfield Visual Reading Attitude Scale for Grades 1–6, Reading Comprehension Tests (Multiple-Choice Test, Open-Ended Informative Text Test, and Open-Ended Narrative Text Test), the Reading Amount Scale Based on Personal Inclination, and the Screen Use and Reading Frequency Questionnaire developed by the researcher. Data were analyzed using tests of normality, independent samples t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), Pearson correlation analysis, and linear regression analyses. The main findings of the study revealed that as screen time increased, levels of problematic media use increased, whereas positive attitudes toward reading decreased. Female students demonstrated significantly more positive reading attitudes and higher reading comprehension scores than male students, while male students exhibited higher levels of problematic media use. Positive correlations were found between problematic media use and screen time, whereas negative correlations were identified between problematic media use and positive reading attitudes, reading amount, and reading comprehension. Daily reading duration was positively associated with positive reading attitudes and reading amount and negatively associated with problematic media use. Reading attitude emerged as the strongest predictor of reading comprehension achievement. Screen use, on the other hand, negatively predicted reading comprehension performance in certain text types.
Benzer Tezler
- Individual fashion blogs and mainstream fashion magazines: Features,interactions, and discussing the prospects of (fashion) blogs
Moda blogları ve ana akım moda dergileri: Özellikler, etkileşimler ve bloglardan beklentilere dair moda blogları bağlamında bir tartışma
ÇİĞDEM HANECİ
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
Giyim Endüstrisiİstanbul Bilgi ÜniversitesiMedya ve İletişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ERKAN SAKA
- Ebeveynlerin beslenme tarzının çocuklarda ekran bağımlılığına ve okumaya yönelik tutumlarına etkisinin incelenmesi
Examining the effect of parents' nutritional style on children's screen addiction and attitudes towards reading
SEHER AZILIOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Beslenme ve DiyetetikKto Karatay ÜniversitesiÇocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURHAN ÜNÜSAN
- Ortaokul öğrencilerinin ekrandan okumaya karşı tutumlarının ve okuma motivasyonlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
Investigation of middle school students' attitudes towards screen reading and their reading motivations in terms of various variables
MELEK DURĞUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimKafkas ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERNA ÜRÜN KARAHAN
- Lise çağında çocuğu bulunan annelerin antibiyotik kullanımı konusundaki bilgi, tutum ve davranışları: Kırşehir ili örneği
Knowledge, attitude and behaviours of mothers with children in high school age about antibiotic use: Kırşehir province sample
KIYMET KARİPTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
BiyolojiKırşehir Ahi Evran ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MAHMUT ERBEY
- Ebeveyn rehberliğinde ekran kullanımının okul öncesi çocuklarına etkisi
The effects of parrental guided screen use on preschool children
BÜŞRA KARAHAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimPamukkale ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NESRİN IŞIKOĞLU