Avrupa yükseköğretim alanı içerisinde Türk yükseköğretim alanının dönüşümü: Alan kuramı bağlamında nitel bir araştırma
The transformation of the Turkish higher education area within the European higher education area: A qualitative study in the context of field theory
- Tez No: 1015513
- Danışmanlar: PROF. DR. AHMET NOHUTÇU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Siyasal Bilimler, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Medeniyet Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Avrupa Yükseköğretim Alanı (AYA) reformlarının Türk Yükseköğretim Alanı (TYA) üzerindeki dönüştürücü etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma, Pierre Bourdieu'nün“alan”kuramı çerçevesinde uluslararası aktörlerin yükseköğretim alanına müdahale biçimlerini ve bu müdahalenin alan içerisindeki aktörler tarafından nasıl deneyimlendiğini analiz etmektedir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden fenomenolojik betimsel analiz deseni kullanılmıştır. Veri seti, Türkiye'deki 15 farklı yükseköğretim kurumunda görev yapan Uluslararası İlişkiler Koordinatörleri ile gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış derinlemesine mülakatlardan oluşmaktadır. Elde edilen veriler MAXQDA nitel veri analiz programı kullanılarak analiz edilmiş ve bulgular aktörler, enstrümanlar, etkiler ve dönüşüm, gerekçeler ve motivasyonlar ile çıktılar olmak üzere beş ana tema altında değerlendirilmiştir. Araştırma bulguları, TYA'nın dönüşümünde en belirleyici unsurun“Enstrümanlar”olduğunu göstermektedir. Bologna Süreci, Avrupa Kredi Transfer Sistemi (AKTS), Diploma Eki ve Erasmus+ Programı gibi mekanizmalar yükseköğretim alanındaki dönüşümün temel araçları olarak öne çıkmaktadır. Koordinatörlerin deneyimleri, bu sürecin yükseköğretimde uluslararasılaşma, akademik gelişim ve kurumsal iş birlikleri açısından önemli fırsatlar sunduğunu ortaya koyarken; artan bürokratik yük, hibe yetersizlikleri ve bazı kurumlarda dönüşümün biçimsel uygulamalarla sınırlı kalması gibi çeşitli zorlukları da beraberinde getirdiğini göstermektedir. Bulgular ayrıca kamu ve vakıf üniversiteleri arasında kurumsal kapasite, uluslararasılaşma stratejileri ve dönüşüm süreçlerine yaklaşım açısından belirgin farklılıklar bulunduğunu ortaya koymaktadır. Bunun yanı sıra Uluslararası İlişkiler Koordinatörlerinin süreçte yalnızca idari uygulayıcılar değil, aynı zamanda uluslararası yükseköğretim alanının normlarını yerel kurumsal yapıya aktaran sınır koruyucu aktörler olarak önemli bir rol üstlendikleri görülmektedir. Sonuç olarak araştırma, AYA ile TYA arasındaki ilişkinin yalnızca teknik bir uyum süreci olmadığını, aynı zamanda uluslararası bir alan ile ulusal bir alan arasındaki güç ilişkileri ve sermaye mücadeleleri üzerinden şekillenen çok katmanlı bir dönüşüm süreci olduğunu ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the transformative effects of the European Higher Education Area (EHEA) reforms on the Turkish Higher Education Area (THEA). The study analyzes the ways in which international actors intervene in the higher education field within the framework of Pierre Bourdieu's“field”theory, as well as how these interventions are experienced by actors within the field. A qualitative research design based on descriptive phenomenological analysis was employed in the study. The dataset consists of semi-structured, in-depth interviews conducted with International Relations Coordinators working at 15 different higher education institutions in Türkiye. The data were analyzed using the MAXQDA qualitative data analysis software, and the findings were evaluated under five main themes: actors, instruments, impacts and transformation, motivations and rationales, and outcomes. The findings reveal that the most decisive factor in the transformation of THEA is“Instruments.”Mechanisms such as the Bologna Process, the European Credit Transfer and Accumulation System (ECTS), the Diploma Supplement, and the Erasmus+ Programme emerge as the main tools shaping transformation in the higher education field. The experiences of coordinators indicate that this process offers significant opportunities in terms of internationalization, academic development, and institutional cooperation in higher education; however, it also brings various challenges, such as increasing bureaucratic workload, insufficient funding, and the tendency for transformation to remain largely formal in some institutions. The findings also demonstrate significant differences between public and foundation universities in terms of institutional capacity, internationalization strategies, and approaches to transformation processes. In addition, International Relations Coordinators are observed to play a crucial role not only as administrative implementers but also as boundary-spanning actors who transfer the norms of the international higher education field into local institutional structures. In conclusion, the study demonstrates that the relationship between the EHEA and THEA is not merely a technical compliance process, but rather a multilayered transformation shaped by power relations and struggles over capital between an international field and a national field.
Benzer Tezler
- Medyaların Türk toplumu`nda popüler kültüre etkisi
The Impact of the popular culture in the Turkish society
NAJDA ÇILBIYIKOĞLU
Doktora
Türkçe
2000
Radyo-Televizyonİstanbul ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ARİF ESİN
- Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)
Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)
KADRİ AĞGÜN
Doktora
Kırgızca
2016
TarihKyrgyz State Unıversıty Named After I ArabaevTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV
- A decolonial analysis of urban and regional planning education in the global south
Küresel güney ülkelerinde şehir ve bölge planlama eğitiminin dekolonyal bir analizi
İPEK ŞEN
Doktora
İngilizce
2024
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TURGAY KEREM KORAMAZ
- İnşaat sektöründe ara işgücü: Kalfalar
Intermediate labour force in construction sector: Foremen
MELİKE ERDEMİR