Mastektomili kadınlara verilen akran yönderliği modelinin benlik saygısı ve hastalığı kabullenmesi üzerine etkisi
The effect of peer education on self-esteem and illness acceptance in women undergoing mastectomy
- Tez No: 1014366
- Danışmanlar: PROF. DR. SONAY GÖKTAŞ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Akran Eğitimi, Benlik Saygısı, Hastalığı Kabullenme, Mastektomi, Meme Kanseri, Breast Cancer, Illness Acceptance, Mastectomy, Peer Education, Self-Esteem
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Cerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Hemşirelik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu araştırmanın amacı, mastektomi geçirmiş kadınlara verilen akran yönderliği modelinin benlik saygısı ve hastalığı kabullenme üzerine etkisini değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Randomize kontrollü bu araştırma Mart–Ekim 2023 tarihleri arasında İstanbul'daki bir şehir hastanesinin genel cerrahi kliniğinde 60 hasta ile yürütüldü. Müdahale grubuna (n=30) yapılandırılmış akran yönderliği modeli uygulanırken, kontrol grubuna (n=30) kliniğin rutini dışında herhangi bir müdahale uygulanmadı. Veriler Tanıtıcı Bilgi Formu, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği (RBSÖ) ve Hastalığa Psikososyal Uyum-Öz Bildirim Ölçeği (PAIS-SR) ile toplandı. Bulgular: Uygulama öncesi gruplar arasında benlik saygısı ve hastalığı kabullenme düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı (p>0,05). Müdahale grubunda uygulama öncesi RBSÖ puanı 1,88±0,54 iken uygulama sonrası 1,71±0,48 olduğu görüldü (p<0,001). Kontrol grubunda ise uygulama öncesi 2,03±0,50 iken, sonrası 2,20±0,56 olduğu ve uygulama sonrası gruplar arasında anlamlı fark olduğu bulundu (p<0,001). Müdahale grubunda PAIS-SR toplam puanında uygulama sonrası iyileşme olduğu saptandı ve toplam uyum puanında gruplar arasında anlamlı fark bulundu (p<0,001). Alt boyut analizlerinde ise müdahale grubunda sağlık bakımına oryantasyon ve psikolojik baskıda iyileşme olduğu belirlendi. Sonuç: Elde edilen bulgular, mastektomi geçirmiş kadınlara yönelik verilen akran yönderliği modelinin, benlik saygısını artırmada ve hastalığı kabullenmeyi desteklemede etkili olduğunu göstermektedir. Psikososyal iyilik hâlini desteklemede etkili bir yaklaşım olması nedeniyle akran yönderliği modelinin hemşirelik uygulamalarına dahil edilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: The aim of this study was to evaluate the effect of a structured peer guidance model on self-esteem and illness acceptance in women who had undergone mastectomy. Materials and Methods: This randomized controlled trial was conducted between March and October 2023 in the general surgery clinic of a city hospital in Istanbul with 60 patients. The intervention group (n=30) received a structured peer guidance program, whereas the control group (n=30) received no intervention beyond routine clinical care. Data were collected using the Introductory Information Form, the Rosenberg Self-Esteem Scale, and the Psychosocial Adjustment to Illness Self-Report Scale. Results: No statistically significant difference was observed between the groups in baseline self-esteem and illness acceptance levels (p>0.05). In the intervention group, the mean Rosenberg Self-Esteem Scale score decreased from 1.88±0.54 pre-intervention to 1.71±0.48 post-intervention (p<0.001). In the control group, the score increased from 2.03±0.50 to 2.20±0.56, and a significant difference was found between the groups after the intervention (p<0.001). The total Psychosocial Adjustment to Illness Self-Report score improved significantly in the intervention group, with a significant between-group difference in overall adjustment (p<0.001). Sub-dimension analyses revealed improvements in health care orientation and psychological distress in the intervention group. Conclusion: The findings indicate that the structured peer guidance model is effective in enhancing self-esteem and supporting illness acceptance among women who underwent mastectomy. Given its beneficial role in promoting psychosocial well-being, the integration of peer guidance models into nursing practice is recommended.
Benzer Tezler
- Meme kanserinin immünopatogenezinde immünobiyobelirteç (inflamatuar kemokin) olan CCL2, CCL5 VE CXCL10un immünomoleküler tayini ve rolü
Immunomolecular Determination and Role of Immunobiomarkers (inflammatory chemokines CCL2, CCL5 VE CXCL10 in the Immunopathogenesis of Breast Cancer
HASANAIN AKRAM ZAINALBDEN ZAINALBDEN
- Mastektomi (Göğüs kanseri) geçirmiş kadınlara tıbbi sosyal hizmet desteği verilmesi; Alan araştırması
Medical social service support for women who have undergonemastectomy; Field study
FİRDEVS ÖZNACAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Sosyal HizmetYalova ÜniversitesiSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSA ŞAHİN
- Cerrahi girişim sonrası meme kanserli kadınların yaşadıkları deneyimler
The experiences of the women with breast cancer after surgical operation
SABRİYE SİBEL TAZE
Doktora
Türkçe
2014
Hemşirelikİstanbul ÜniversitesiCerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEVİN KANAN
- Meme kanserli kadınlarda mastektominin cinsel yaşam kalitesi ve eş uyumuna etkisi
The effect of mastectomy on sexual quality of life and dyadic adjustment in women with breast cancer
SİBEL TELLİ
- Meme kanserli kadınlarda mastektominin beden algısı, benlik saygısı ve eş uyumu üzerine etkisinin incelenmesi
Examination of effect on body image, self-esteem and marital adjustment of mastectomy in women with breast cancer
TUBA UÇAR