Geri Dön

Bir tıp fakültesi öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı ile sosyal görünüş kaygısı ve benlik saygısı arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

Evaluation of the relationship between social media addiction, social appearance anxiety, and self-esteem among medical school students

PDF İndir

  1. Tez No: 1008530
  2. Yazar: TANSU İREM GÜÇLÜ
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERAP ÖKSÜZ
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Benlik saygısı, sosyal görünüş kaygısı, sosyal medya bağımlılığı, üniversite öğrencileri, Self-esteem, social appearance anxiety, social media addiction, university students
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İzmir Katip Çelebi Üniversitesi
  10. Enstitü: İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Bu araştırmanın amacı, İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi'nde öğrenim gören üniversite öğrencilerinde benlik saygısı, sosyal görünüş kaygısı ve sosyal medya bağımlılığı arasındaki ilişkileri incelemek ve benlik saygısının sosyal medya bağımlılığı üzerindeki etkisinde sosyal görünüş kaygısının aracı rolünü değerlendirmektir. Yöntem: Araştırma tanımlayıcı ve ilişkisel tarama modelinde yürütülmüştür. Araştırma verileri 01 Şubat 2025–30 Ağustos 2025 tarihleri arasında toplanmıştır. Araştırmanın evrenini İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Tıp Fakültesinde öğrenim gören 1446 öğrenci oluşturmuştur. Örneklem büyüklüğü OpenEpi Sample Size programı kullanılarak hesaplanmış; literatürde sosyal medyada görülen kişiler ile kendi görünüşünü karşılaştırma oranının %57 olduğu dikkate alınarak, %95 güven düzeyi, %5 hata payı ve %10 fire oranı ile minimum örneklem büyüklüğü 299 olarak belirlenmiştir. Araştırma, gönüllülük esasına dayalı olarak katılım sağlayan toplam 308 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri sosyodemografik veri formu, Sosyal Görünüş Kaygısı Ölçeği(SGKÖ), Bergen Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği (BSMBÖ) ve Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği(RBSÖ) kullanılarak toplanmıştır. Araştırmada verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi, korelasyon analizi, çoklu doğrusal regresyon analizi ve Hayes PROCESS Makro aracılık analizi kullanılmıştır. Bulgular: Araştırmada sosyal görünüş kaygısı puan ortalaması 37,20±14,35, Bergen Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği puan ortalaması 18,57±4,88 ve Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği puan ortalaması 1,98±0,54 olarak saptanmıştır. Benlik saygısı ile sosyal görünüş kaygısı arasında orta düzeyde, istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur (r=0,568; p<0,01). Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği puanlamasına göre yüksek puanların düşük benlik saygısını ifade etmesi nedeniyle, benlik saygısı azaldıkça sosyal görünüş kaygısının arttığı belirlenmiştir. Benlik saygısı puanı ile sosyal medya bağımlılığı arasında zayıf pozitif ilişki (r=0,234; p<0,01) ve sosyal görünüş kaygısı ile sosyal medya bağımlılığı arasında zayıf pozitif ilişki saptanmıştır (r=0,237; p<0,01). Çoklu regresyon analizinde benlik saygısı (B=1,3183; p=0,029) ve sosyal görünüş kaygısı (B=0,0522; p=0,023) sosyal medya bağımlılığını anlamlı ve pozitif yönde yordamıştır (R²=0,071). Sosyal görünüş kaygısı puanlarının ikamet durumu (p=0,001), aile gelir düzeyi (p=0,024), alkol kullanımı (p<0,001) ve BKİ (p=0,002) değişkenlerine göre anlamlı biçimde farklılaştığı belirlenmiştir. Aracılık analizinde benlik saygısının sosyal medya bağımlılığı üzerindeki dolaylı etkisinin güven aralığı sıfırı içerdiği için sosyal görünüş kaygısının aracı rolü istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Sonuçlar: Üniversite öğrencilerinde benlik saygısı, sosyal görünüş kaygısı ve sosyal medya bağımlılığı arasında anlamlı ilişkiler bulunmaktadır; ancak benlik saygısının sosyal medya bağımlılığı üzerindeki etkisinde sosyal görünüş kaygısı anlamlı bir aracı değişken olarak desteklenmemiştir. Bulgular, sosyal medya bağımlılığı ile ilişkili psikososyal süreçlerin değerlendirilmesinde benlik saygısı ve sosyal görünüş kaygısının birlikte ele alınmasının önemli olabileceğini göstermektedir.

Özet (Çeviri)

Aim: The aim of this study is to examine the relationships among self-esteem, social appearance anxiety, and social media addiction in university students studying at İzmir Katip Çelebi University, and to evaluate the mediating role of social appearance anxiety in the effect of self-esteem on social media addiction. Method: The study was conducted using a descriptive and correlational survey design. Data were collected between February 1, 2025, and August 30, 2025. The population of the study consisted of 1,446 students enrolled in the Faculty of Medicine at İzmir Katip Çelebi University. The sample size was calculated using the OpenEpi Sample Size program; based on a reported 57% rate of comparing one's own appearance with individuals seen on social media in the literature, the minimum required sample size was determined as 299, considering a 95% confidence level, 5% margin of error, and 10% attrition rate. The study was conducted with a total of 308 students who participated on a voluntary basis. Data were collected using a sociodemographic data form, the Social Appearance Anxiety Scale, the Bergen Social Media Addiction Scale (BSMAS), and the Rosenberg Self-Esteem Scale. Descriptive statistics, independent samples t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), correlation analysis, multiple linear regression analysis, and mediation analysis using the Hayes PROCESS Macro were employed in the data analysis. Results: The mean score for social appearance anxiety was 37.20±14.35, the mean score for the Bergen Social Media Addiction Scale was 18.57±4.88, and the mean score for the Rosenberg Self-Esteem Scale was 1.98±0.54. A moderate, statistically significant relationship was found between self-esteem and social appearance anxiety (r=0.568; p<0.01). Since higher scores on the Rosenberg Self-Esteem Scale indicate lower self-esteem, it was determined that as self-esteem decreases, social appearance anxiety increases. A weak positive relationship was found between self-esteem scores and social media addiction (r=0.234; p<0.01), as well as between social appearance anxiety and social media addiction (r=0.237; p<0.01). In the multiple regression analysis, self-esteem (B=1.3183; p=0.029) and social appearance anxiety (B=0.0522; p=0.023) were found to significantly and positively predict social media addiction (R²=0.071). Social appearance anxiety scores differed significantly according to residence status (p=0.001), family income level (p=0.024), alcohol use (p<0.001), and body mass index (p=0.002). In the mediation analysis, the indirect effect of self-esteem on social media addiction was not statistically significant, as the confidence interval included zero, indicating that social appearance anxiety did not have a significant mediating role. Conclusion: There are significant relationships among self-esteem, social appearance anxiety, and social media addiction in university students; however, social appearance anxiety was not supported as a significant mediating variable in the effect of self-esteem on social media addiction. The findings suggest that considering self-esteem and social appearance anxiety together may be important in evaluating the psychosocial processes associated with social media addiction.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    870044

    Ergenlerde sosyal medya bağımlılığı, öz-yeterlik ve sosyal görünüş kaygısı arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

    Evaluation of the relationship between social media addiction, self-efficacy and social appearance anxiety in adolescents

    NURAYHAN ZEYBEK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. FUNDA GÖKGÖZ DURMAZ

  2. Tez No

    1013530

    Tıp fakültesi öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı ile narsisistik kişilik özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

    Investigation of the relationship between social media addiction and narcissistic personality traits among medical faculty students

    KUTLU KAĞAN DALKILIÇ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    PsikiyatriKarabük Üniversitesi

    Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. İSMAİL AK

  3. Tez No

    703208

    Tıp fakültesi öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı sıklığının anksiyete duyarlılığı, stresle başa çıkma tarzları ve mizaç özellikleri ile ilişkisinin araştırılması

    Relationship between social media addiction frequency and anxiety sensitivity, styles of coping with stress and temperamental characteristics in medical school students

    SEVİNÇ SEÇKİN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    PsikiyatriSivas Cumhuriyet Üniversitesi

    Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NESİM KUĞU

  4. Tez No

    831816

    Bir üniversite hastanesi tıp fakültesi öğrencilerinde sosyal medya bağımlılık düzeyi ve beden kitle indeksi arasındaki ilişki

    The relationship between social media addiction level and body mass index in medical students of a university hospital

    SEDA BARAN ÖZTÜRK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Aile HekimliğiHitit Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. COŞKUN ÖZTEKİN

  5. Tez No

    947347

    Tıp fakültesi öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı, aleksitimi ve empati düzeyi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

    Evaluation of the relationship between social media addiction, alexithymia, and empathy among medical students

    SEDA NUR TURHAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Aile HekimliğiOndokuz Mayıs Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA ÜNAL

Geri Dön