Bir eğitim aile sağlığı merkezine kayıtlı Tip-2 diyabet tanılı bireylerin hastalığın yönetimi konusundaki yeterlilikleri ile HbA1c düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between the competencies of Type 2 DM patients registered at an training family health center in managing their disease and their HbA1c levels
- Tez No: 1004497
- Danışmanlar: PROF. DR. SALİHA SERAP ÇİFÇİLİ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Hasta aktifliği, PAM-13, HbA1c, diyabet, glisemik kontrol, Diabetes mellitus-tip 2, Hasta aktivasyonu, Patient activation, PAM-13, HbA1c, diabetes, glycemic control, Diabetes mellitus-type 2
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Bir Eğitim Aile Sağlığı Merkezine Kayıtlı Tip 2 DM Tanılı Bireylerin Hastalığın Yönetimi Konusundaki Yeterlilikleri ile HbA1c Düzeyleri Arasındaki İlişki Giriş ve Amaç: Tip 2 Diyabet, dünyada ve ülkemizde prevalansı giderek artan, ciddi komplikasyonlara yol açabilen kronik bir hastalıktır. Hastalığın yönetiminde ilaç tedavisinin yanı sıra hayat boyu uyulması gereken yaşam tarzı değişiklikleri de büyük önem taşır. Bu bakımdan bireyin kendi hastalık yönetiminde aktif rol almasının önemi ortaya çıkar. Hasta aktifliği, bireylerin sağlıklarını ve bakımlarının yönetiminde bağımsız olarak harekete geçebilme durumlarını gösteren bir kavramdır ve hasta aktiflik düzeyi ölçüm aracı (PAM) gibi ölçekler ile ölçülebilir. Çalışmanın amacı Tip 2 DM tanılı bireylerin hastalığın yönetimi konusundaki yeterliliklerini gösteren hasta aktiflik düzeyi ile HbA1c düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Yöntem: Çalışma kesitsel tiptedir. İstanbul Tuzla'da bulunan bir Eğitim Aile Sağlığı Merkezi'ne kayıtlı 160 Tip 2 DM hastası dahil edilmiştir. Veriler, katılımcıların sosyodemografik özellikleri ile tıbbi özgeçmiş özelliklerinin sorgulandığı veri toplama formu ve Hasta Aktiflik Düzeyi Ölçüm Aracı (PAM-13) kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, normal dağılıma uygunluk testleri, parametrik ve non-parametrik karşılaştırma testleri (t-testi, ANOVA, Mann- Whitney U, Kruskal-Wallis), ki-kare testi ve korelasyon analizleri kullanılmıştır. Bulgular: Katılımcılar 84 kadın (%52,5), 76 erkek (%47,5) olmak üzere 160 Tip 2 Diyabet hastasından oluşmaktadır. Katılımcıların yaş ortalaması 57 olarak bulunmuştur (min:27, max:76). HbA1c değeri ortalamaları 7,1 ± 1,50, PAM puanlarının ortalaması 68,8 ± 14,04' tü. Yapılan analizlerde hastaların PAM puanı ile HbA1c düzeyleri arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır. (p = 0,304) Sonuç: Bu çalışmada hasta aktiflik düzeyiyle HbA1c düzeyi arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Yapılacak çalışmalarda daha heterojen ve büyük örneklem kullanılması hasta aktifliğiyle HbA1c düzeyi arasındaki ilişkinin aydınlatılması için yararlı olacaktır.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT The Relationship Between the Competencies of Type 2 DM Patients Registered at an Training Family Health Center in Managing Their Disease and Their HbA1c Levels Introduction and Objective: Type 2 diabetes is a chronic disease with increasing prevalence worldwide and in our country, which can lead to serious complications. In addition to drug treatment, lifelong lifestyle changes are also of great importance in managing the disease. In this regard, the importance of the individual taking an active role in their own disease management becomes apparent. Patient activation is a concept that indicates individuals' ability to act independently in managing their health and care, and can be measured using scales such as the Patient Activation Measure (PAM). The aim of this study is to examine the relationship between the level of patient activation, which indicates the competence of individuals diagnosed with Type 2 DM in managing their disease, and their HbA1c levels. Method: This study is cross-sectional in design. A total of 160 Type 2 DM patients registered at an Education Family Health Center in Tuzla, Istanbul, were included in the study. Data were collected using a data collection form that included participants' sociodemographic characteristics and medical history, and the Patient Activation Measure (PAM-13). Data analysis included descriptive statistics, normality tests, parametric and non-parametric comparison tests (t-test, ANOVA, Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis), chi-square test, and correlation analyses. Results: The study included 160 patients with Type 2 diabetes, comprising 84 women (52.5%) and 76 men (47.5%). The mean age of the participants was 57 (min: 27, max: 76). The mean HbA1c values were 7.1 ± 1.50, and the mean PAM scores were 68.8 ± 14.04. No significant relationship was found between the patients' PAM scores and HbA1c levels in the analyses. Conclusion: This study did not find a significant relationship between patient activation level and HbA1c level. Future studies using more heterogeneous and larger samples would be useful in clarifying the relationship between patient activation and HbA1c level.
Benzer Tezler
- Bir eğitim aile sağlığı merkezine kayıtlı 40 yaş ve üzerindeki tip 2 diyabetes mellitus hastalarının mikrovasküler ve makrovasküler komplikasyon sıklığı
Prevalence of microvascular and macrovascular complications in type 2 diabetes mellitus patients aged 40 years and older registered at a educational family health center
ÜMİT ŞAMLI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiMarmara ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜLKÜ SUR ÜNAL
- Tip 2 diyabetes mellitus tanılı 18-64 yaş arası yetişkinlerde beslenme okuryazarlığı ve öz etkililiğin diyabet ve öz bakım aktivitelerine etkisi
The relationship among nutrition literacy, self efficacy and self care activities as regards adults aged between 18-64 years old diagnosed with type 2 diabetes mellitus
EZGİ ÜNDEY
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Hemşirelikİzmir Katip Çelebi ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEDİNE YILMAZ
- Tip2 diyabetli hastalarda hastalık öz yönetimlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of disease self-management in patients with type2 diabetes
SÜMEYRA KURTARAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Aile HekimliğiBezm-İ Alem Vakıf ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ACLAN ÖZDER
- Tip 2 diyabetes mellitus hastalarında diyabetik ayak bilgisinin ve özetkililiğinin araştırılması
Research of diabetic foot knowledge and self-effi̇cacy of TYPE 2 diabetes mellitus patients
ASLI KIR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERKAN ŞENGÜL
- Bursa Uludağ Üniversitesi Ertuğrul 36 nolu eğitim Aile Sağlığı merkezine kayıtlı prediyabet tanılı hastaların risk faktörlerinin ve tedavi yaklaşımlarının değerlendirilmesi
The evaluation of risk factors and treatment approaches for Bursa Uludag University Ertugrul 36 education Family HEALTH center registered patients diagnosed with prediabetes
AYŞENUR SEVİNÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiBursa Uludağ ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YEŞİM UNCU