İslami radikalizm: Ali Şeriati örneği
Islamic radicalism: The case of Ali Shariati
- Tez No: 100135
- Danışmanlar: PROF. DR. TANER TİMUR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Siyasal Bilimler, Religion, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Din-siyaset ilişkileri, Radikalleşme, İdeoloji, İslami radikalizm, İslamiyet, Şeriati, Ali, Religious-politics relations, Radicalism, Ideology, Islamic radicalism, Islam, Şeriati, Ali
- Yıl: 2001
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Siyaset Bilimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Bu çalışmada, îran îslam Devrimi'nin öncü düşünürlerinden, düşünceleri devrime giden süreçte çok büyük etki yaratmış olan ve radikal İslamcı düşüncenin en önemli temsilcilerinden biri kabul edilen Dr. Ali Şeriati'nin, tarihsel süreçte oluşmuş olan İslam geleneğine getirdiği radikal yorumlarla oluşturduğu ve devrimci bir öze sahip olarak sunduğu 'İslam îdeolojisi“ni, dışarıdan bir okumayla değerlendirmeye çalıştım. Şeriati'nin düşüncelerini tarihsel temellerine oturtmak için, İslamcılık üzerine genel bir çerçeve çizmeye çalıştığım ilk bölümde, konuyla ilgili temel kavramları tartışarak, ulemanın geleneksel İslam'ından yeni İslamcı entelektüellerin ideoloji olarak İslam'ına geçişi ve radikal İslamcı düşüncenin temel özelliklerini ele aldım. Sonraki bölümlerde, sırasıyla, Şeriati'nin yöntemi, felsefesi ve siyaset anlayışım ele aldım. İslami radikalizme yönelik eleştirileri Şeriati'nin düşünceleri üzerinden tartıştım. Şeriati'nin kuramsal kavrayış biçimini ele alarak, bu kavrayış biçmıinin insana, tarihe, topluma ve siyasete nasıl uyarlandığını göstermeye çalıştım. Kısacası, kuramsal düzeyde eleştirel bir çözümleme yapmaya çalıştım. Şeriati, orijinal, gerçek, öz ve alternatifsiz olan bir İslami ideolojiyi sunduğunu iddia ederek, modern kavram ve doktrinleri kıyasıya eleştirse de, insan, tarih ve topluma ilişkin Kuran'dan çıkardığı yorumlarda argümanlarını modern Avrupa toplumsal düşüncesine geniş bir biçimde, çoğu zaman da çelişkili bir şekilde başvurarak destekler. Şeriati'nin görüşleri, farklı bir dille de olsa, son tahlilde Şii ulemanın dini ütopyasına bir çağrıdır. Görüşlerinin siyasal alandaki sonucu otoriter ve totaliter eğilimli bir seçkinler diktatörlüğüdür. Şeriati, düşüncelerindeki eklektizm nedeniyle tutarlı bir kuram oluşturamamıştır. ”Gerçek İslam" adına Marksizm, Varoluşçuluk ve İslam arasında oluşturmaya çalıştığı sentez, sonuçta eklektik bir ideolojik düşünceye yol açmıştır. Şeriati'nin cevaplarından çok sorduğu soruların önemli olduğunu düşünüyorum.
Özet (Çeviri)
SUMMARY In this study, with an impartial eye I tried to evaluate the Islamic Ideology“ which was constituted with the radical interpretations brought to the Islamic tradition formed in the historical process and which was introduced with a revolutionary essence by Dr. Ali Shariati, one of the pioneers of the Iranian Islamic Revolution, who is regarded as one of the most significant representatives of the Islamic thought and whose thoughts have exerted a great influence on the Islamic Revolution in 1970s. In order to relate the ideas of Shariati to the historical infrastructure, I argued the fundamental features of radical Islamic thoughts and the transition to the ideological Islam of new Islamic intellectuals from the traditional Islam of Ulema with a profound discussion of the basic concepts in the first section in which I tried to draw a general portrait on Islamism. In the following sections, I, respectively, examined the methodology of Shariati, his philosophy and his mentality on politics. I handled the critiques to the Islamic radicalism in terms of Shariati's thoughts. I made an endeavour to reveal how Shariati's theoretical kind of conception is adapted to human being, history, society and politics. In brief* I made an critical analysis on a theoretical plane. Shariati, who asserts that he introduces an original, essential and a real Islamic ideology without an alternative, buttresses his arguments in his Koran-based comments about human being, history and society by referring to the modern European social thought widely but in a controversial way although he criticises modern concepts and doctrines intensively. Despite Shariati's sharp opposition to Shia ulema in Iran, on the other hand his thoughts concur with religious Utopia of Shia ulema in the final assessment. His political ideas result in an elitist dictatorship which is inclined to both authoritarianism and totalitarianism. He couldn't found a reasonable theory because of his eclecticism in his thoughts. His trial of synthesis among Marxism, Existentialism and Islam with an aim to reveal ”Real Islam" has inferred in an eclectic ideological thought. In my opinion, Shariati's questions are more important than his answers.
Benzer Tezler
- Ortadoğu'da modernleşme ve İslami hareketler: Türkiye, Mısır, İran
Modernization and Islamic movements in the Middle East: Turkey, Egypt, Iran
ALEV ERKİLET BAŞER
- The Present significance of islamic fundamentalism in Turkey: an investigation of the“Journal İslam”1983-1991
Radikal islamcı hareketin Türkiye'deki mevcut önemi: İslam Dergisi'nin değerlendirilmesi 1983-1991.
ALİ YÜKSEL DOĞAN
Yüksek Lisans
İngilizce
1993
SosyolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ELİZABETH ÖZDALGA
- Islamic fundamentalism in the West Bank and Gaza: Hamas and its effects on the peace process
Batı Şeria ve Gazze'de İslami köktendincilik: Hamas ve barış sürecine etkileri
ÜMMÜHAN BARDAK
Yüksek Lisans
İngilizce
1999
Siyasal BilimlerOrta Doğu Teknik ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İHSAN DURAN DAĞI
- İslam-Türk ekseninde inanç-siyaset ilişkisi
The relationship between faith and politics around the Islam-Turkish
MEHMET ÖNDER GÜNGÖR
Doktora
Türkçe
1999
Dinİstanbul ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA TOKTAMIŞ ATEŞ
- Post-Sovyet Orta Asya: Bölgesel sorunlar ve çözüm arayışları
Post-Soviet Central Asia: Regional conflicts and searching of solution
BEKMIRZA TOKOTEGİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2000
Siyasal Bilimlerİstanbul ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YAVUZ YILDIZ