Besin alerjisi tanısıyla diyet yaptırılan çocuklarda yeme problemleri ve ilişkili faktörler
Feeding difficulties and associated factors in children previously on elimination diet due to food allergy diagnosis
- Tez No: 1000487
- Danışmanlar: PROF. DR. GÖKHAN BAYSOY
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Psikoloji, Nutrition and Dietetics, Child Health and Diseases, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Besin alerjisi, besin alımı, besleme tutumu, eliminasyon diyeti, yeme davranışı, Besleme yöntemleri, Beslenme, Beslenme davranışı, Beslenme durumu, Sağlık anksiyetesi, Elimination diets, feeding attitudes, feeding behavior, food allergy, food intake, Food hypersensitivity, Feeding methods, Nutrition, Nutritional status, Health anxiety
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Medipol Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Besin alerjisi tedavisinde uygulanan eliminasyon diyeti esnasında; bebek/çocukların besin alımı bozulur, büyümesi yavaşlar ve yeme problemleri artar ve annelerde kaygı düzeyi yükselir. Ancak diyet bırakıldıktan sonra bu sorunların devam edip etmediğini inceleyen çalışma sayısı kısıtlıdır. Çalışmamızın amacı geçmişte eliminasyon diyeti yapmış çocukların beslenmesi, büyüme durumu, yeme problemleri ile annenin kaygı durumu ve çocuğu besleme tutumunun tespit etmektir. Çalışma 1-8 yaş arası çocuklarla gerçekleştirilmiştir. Eliminasyon diyetinde, emzirilen bebeklerde annenin diyetinden, tamamlayıcı beslenmeye geçmiş bebeklerde bebeğin kendi diyetinden alerjen besin çıkarılır. Bu kapsamda en az 15 gün eliminasyon diyeti uygulamış ancak çalışmaya alındığında diyeti bırakmış çocuklar diyet grubuna dahil edilmiştir (n=134). Kontrol grubu, geçmişte eliminasyon diyeti dahil hiçbir diyet uygulamamış çocuklardan oluşturulmuştur (n=123). Demografik veriler, çocukların üç günlük besin tüketim kaydı ve antropometrik ölçümler alınmıştır. Annelere Davranışsal Pediyatrik Besleme Değerlendirmesi Ölçeği, Sağlık Anksiyetesi Ölçeği-Kısa Formu ve Beslenme Süreci Anne Tutumları Ölçeği uygulanmıştır. İki grubun enerji, protein ve yağ alımı ile enerjinin protein, yağ ve karbonhidrattan sağlanan oranı arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0,05). Diyet grubunun karbonhidrat, lif, demir ve D vitamini alımının daha fazla (p<0,05); B12 vitamini ve kalsiyum alımının daha az olduğu tespit edilmiştir (sırasıyla p=0,001; p<0,001). Çocukların günlük olarak alması tavsiye edilen enerji ve proteini karşılama oranı arasında anlamlı fark bulunmamıştır (p>0,05). Diyet grubunun karbonhidrat, lif, D vitamini ve demir karşılama oranı daha yüksek (p<0,05); B12 vitamini (p=0,001) ve kalsiyum (p<0,001) karşılama oranı daha düşüktür. İki grubun yaşa göre ağırlık, boy ve BKİ ile boya göre ağırlık z-skoru arasında anlamlı bir fark bulunmamaktadır (p>0,05). Diyet grubunda üç ölçek puanının daha yüksek olduğu görülmüştür (p<0,001). Çoklu doğrusal regresyon analizine göre çocuğun eliminasyon diyeti yapmış olması, üç ölçeğin puanını etkileyen ana faktördür (p<0,001). Sonuç olarak; diyet bırakıldıktan sonra çocukların genel olarak enerji ve besin ögesi alımı düzelmektedir. Ancak bulgularımız, eliminasyon diyetinin çocukların kalsiyum alımı ve yeme problemleri ile anne kaygısı ve çocuğu besleme tutumu üzerinde kalıcı etkileri olabileceğine işaret etmektedir.
Özet (Çeviri)
Elimination diets are associated with impaired dietary intake, growth failure, and increased feeding difficulties in infants/children, as well as higher maternal anxiety. We aimed to investigate dietary intake, growth, feeding difficulties, maternal anxiety and feeding attitudes in children who previously followed a diet due to food allergy but have since discontinued it. Children aged 1-8 years were included and based on prior elimination diet history, children were divided into diet group (n=134), and control group (n=123). Diet group included children who followed elimination diet themselves or whose mothers did so while breastfeeding at least 15 days. Demographic data, three-day dietary intake record, anthropometric measurements and data from Behavioral Pediatric Feeding Assessment Scale, Health Anxiety Scale-Short Form, and Mother's Attitudes Towards the Feeding Process Scale were collected. Energy, protein, and fat intake as well as energy percentages coming from protein, fat, and carbohydrate showed no significant difference (p>0,05). Diet group had significantly higher carbohydrate, fiber, iron, and vitamin D intake than control group (p<0,05), whereas significantly lower calcium and vitamin B12 intake (p<0.001; p<0.001 respectively). No difference was observed between two groups in percentage of recommended dietary allowance (RDA) met for energy and protein (p>0.05). In the diet group, percentages of RDA met for carbohydrates, fibre, vitamin D and iron (p<0.05) were significantly higher than those in the control group, whereas vitamin B12 (p=0.001) and calcium (p<0.001) were significantly lower. Weight-for-age, height-for-age, BMI-for-age, or weight-for-height z-scores did not differ significantly between groups (p>0.05). Scores on all three scales were significantly higher in the diet group (p<0.001). Multiple linear regression analyses indicated that elimination diet was the main factor affecting the scores of all three scales (p<0.001). This study demonstrated that children's overall energy and nutrient intakes improved after cessation of elimination diet. However, adherence to a restricted diet during infancy/childhood might have persistent effects on calcium intake and feeding difficulties in children as well as maternal anxiety level and feeding behaviors.
Benzer Tezler
- Atopik dermatit ile takipli çocuklarda yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Quality of life study of atopic dermatitis diagnosed children
ÖZLEM MUSTAFAOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MÜGE TOYRAN
- İnek sütü protein alerjisi tanılı 4-10 yaş arası çocuklarda gastrointestinal semptomların incelenmesi
In children between 4-10 years diagnosed with cow's milk protein allergy examination of gastrointestinal symptoms
OZAN NECATİ EREL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıDokuz Eylül ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. NEVİN UZUNER
- Allerjik proktokolitli çocuklarda tükürük, gaita ve serum periostin, kalprotektin ve laktoferrin düzeylerinin atopi ve tolerans gelişimi ile ilişkisi
The relationship between salivary, stool and serum periostin, calprotectin and lactoferrin levels and atopy and tolerance development in children with allergic proctocolitis
ŞÜKRÜ ATACAN ÖĞÜTÇÜ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Allerji ve İmmünolojiAdnan Menderes ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. PINAR UYSAL
- Muz allerjilerinde çift kör plasebo kontrollü besin yükleme testi
Double blinde plasebo controlled food challenge test on banana allergy
FATMA DİLARA KOCACIK UYGUN
Tıpta Yan Dal Uzmanlık
Türkçe
2012
Allerji ve İmmünolojiAkdeniz ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞEN BİNGÖL
- Kronik kabızlığı olan çocuklarda besin alerjisinin rolü
Role of food allergy in children with chronic constipation
YUNUS SEZER BAYAM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
Allerji ve İmmünolojiDokuz Eylül ÜniversitesiÇocuk Sağlığı Bölümü
PROF. DR. NEVİN UZUNER