Takım sporcularında fransız kontrast metodu ve pliometrik egzersizler ile uygulanan aktivasyon sonrası potansiyasyonun yön değiştirme performansına etkisinin branşa ve cinsiyete göre incelenmesi
Investigation of the effect of post activation potentiation applied with french contrast method and plyometric exercises on change of direction performance in team athletes according to branch and gender
- Tez No: 998912
- Danışmanlar: PROF. DR. DİCLE ARAS
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Spor, Sports
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çalışmanın amacı takım sporcularında iki farklı aktivasyon sonrası potansiyasyon (ASP) protokolünün yön değiştirme hızına (YDH) etkisini basketbol, futbol, hentbol, ragbi ve voleybol olmak üzere beş farklı takım sporu branşında cinsiyete göre incelemektir. Çalışmanın araştırma grubunu en az 3 senedir branşında yarışmalara katılan 18 yaşından büyük gönüllü erkek ve kadın futbol, basketbol, voleybol, hentbol ve ragbi sporcuları oluşturmuştur. Veri toplama süreci birinci ve ikinci gün arasında en az 24 saat; ikinci ve üçüncü gün arasında en az 48 saat olacak şekilde her bir katılımcı için 3 gün sürmüştür. Birinci gün katılımcıların boy uzunlukları, vücut kompozisyonları, back skuat egzersizi için 1 tekrar maksimum (1TM) kuvvetleri belirlenmiş ve ardından ASP protokolleri olan Fransız Kontrast Metodu (FKM) ve Pliometrik Egzersiz (PE) protokolleri; yön değiştirme testi olarak kullanılacak olan T-testi protokolleri tanıtılmıştır. İkinci gün ölçümleri sırasıyla şu şekildedir: Katılımcılar önce hafif tempolu koşu ve çeşitli ısınma hareketleri içeren standart ısınma protokolüyle ısınmış, ardından iki defa T-testine katılmış ve en iyi dereceleri YDH ön test derecesi olarak kaydedilmiştir. Ardından ASP uygulaması olarak FKM veya PE protokollerinden biri uygulanmıştır. ASP uygulamasının YDH üzerindeki etkisini belirlemek için, ASP protokolünün bitiminden 1 dakika, 4 dakika, 7 dakika, 10 dakika ve 13 dakika sonra olmak üzere katılımcılar 5 defa daha T-testine katılmıştır. Her bir T-testinin ardından kalp atım hızı (KAH) ve algılanan zorluk derecesi (AZD) değerleri kaydedilmiştir. Üçüncü gün ise sadece ASP uygulaması değiştirilerek ölçümler aynı sıra ile uygulanmıştır. Farklı zaman noktalarında YDH, KAH ve AZD değerleri için ASP protokolü, zaman, branş ve cinsiyet etkileşimleri tekrarlı ölçümlerde ANOVA ile incelenmiştir. Mutlak ve relatif 1TM ile ASP sonrası arasındaki ilişki Pearson korelasyon analizi ile belirlenmiştir. Çalışma bulgularına göre, ASP'nin YDH üzerindeki etkisinin zaman faktörüne bağlı olarak değiştiği ve en yüksek etkinin ön kondisyonlanma aktivitesinden sonraki 4. dakikada ortaya çıktığı belirlenmiştir. Her iki protokolle oluşturulan potansiyasyon etkisinin akut olarak YDH'yi artırdığı, ayrıca FKM'nin PE'ye kıyasla YDH'yi geliştirmede daha etkili olduğu saptanmıştır. Branşlar arasında ASP etkisi açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık görülmezken, erkek sporcuların ASP'ye verdiği yanıtın daha yüksek olduğu gözlemlenmiştir. Bu sonuçlar, FKM ve PE'nin akut olarak YDH'yi geliştirmede etkili stratejiler olabileceğini ve ASP uygulama zamanlamasında 4. dakikanın kritik bir pencere sunduğunu ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study was to examine the effect of two different post-activation potentiation (PAP) protocols on change-of-direction speed (CODS) in team sport athletes, across five different sports (basketball, football, handball, rugby, and volleyball) considering gender differences. The research group consisted of male and female volunteer athletes over 18 years of age who had been competing in their sports for at least three years. The data collection process lasted three days for each participant, with at least 24 hours between the first and second day, and at least 48 hours between the second and third day. On the first day, participants' body height, body composition, and one-repetition maximum (1RM) back squat strength were assessed. They were also familiarized with the PAP protocols—French Contrast Method (FCM) and Plyometric Exercise (PE)—and the T-test protocol, which was used as the COD test. On the second day, the procedure was as follows: participants completed a standardized warm-up protocol including light jogging and various dynamic exercises, then performed the T-test twice, with the best score recorded as the CODS pre-test value. Subsequently, one of the PAP protocols (FCM or PE) was applied. To determine the effect of PAP on CODS, participants performed the T-test again at 1, 4, 7, 10, and 13 minutes after completion of the PAP protocol. After each T-test, heart rate (HR) and rating of perceived exertion (RPE) were recorded. On the third day, the same measurements were repeated, with only the PAP protocol switched. For CODS, HR, and RPE at different time points, PAP × time × sport × gender interactions were analyzed using repeated-measures ANOVA. The relationships between absolute and relative 1RM and performance gains were examined with Pearson correlation analysis. Findings indicated that the effect of PAP on CODS varied depending on time, with the greatest improvement observed at the 4th minute after the conditioning activity. Both protocols acutely enhanced CODS, but FCM was more effective than PE in improving performance. No significant differences were found between sports, while males exhibited a greater response to PAP than females. These results suggest that FCM and PE are effective acute strategies for improving CODS and that the 4th minute post-PAP represents a critical window for application.
Benzer Tezler
- 1981 Türkiye tarımsal yapısının önemli bileşenleri ve tarımsal bölgelerin elde edilmesi
Principle components of Turkey's agricultural structure and to determine agricultural rigions in 1981
İHSAN KARABULUT
- Ovulasyon indüksiyonu tedavisinde folliküler gelişimin ultrasonografik takibi
Başlık çevirisi yok
MERİH BAYRAM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Kadın Hastalıkları ve DoğumGazi ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MÜLAZIM YILDIRIM
- Kam yapma aparatı
Cam milling attachment
ORHAN UZUN
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Makine MühendisliğiGazi ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FEVZİ ERCAN
- Bölünüme bağlı olmayan varyans çözümlemesi çoklu karşılaştırmalar ve tarımda uygulamaları
Distiribution-free analyis of variance multiple comparisons and applications in agriculture
HAMZA GAMGAM
- Nükleer rezonasta moleküler yapıların incelenmesi (yapısal faz geçiş kuramları üzerine bir inceleme)
Başlık çevirisi yok
ABDURRAHMAN ANDİÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Fizik ve Fizik MühendisliğiUludağ ÜniversitesiFizik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYTAÇ YALÇINER