Muhasebe 5.0'a geçiş sürecinde sürdürülebilirlik raporlarının incelenmesi
Examination of sustainability reports in the transition process to Accounting 5.0
- Tez No: 998329
- Danışmanlar: DOÇ. DR. AYDIN BAĞDAT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Sürdürülebilirlik Raporlaması, Muhasebe 5.0, Endüstri 4.0, Kurumsal sürdürülebilirlik, Sürdürülebilirlik muhasebesi, Sustainability Reporting, Accounting 5.0, Industry 4.0, Corporate sustainability, Sustainable accounting
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uluslararası Ticaret ve İşletmecilik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sürdürülebilirlik kavramı, işletmelerin yalnızca finansal performanslarına değil; çevresel, sosyal ve yönetişim boyutlarındaki etkilerine de odaklanmalarını zorunlu kılmaktadır. Bu doğrultuda sürdürülebilirlik raporları, işletmelerin paydaşlarına karşı şeffaflık ve hesap verebilirliklerini ortaya koyan temel raporlama araçları hâline gelmiştir. Son yıllarda dijitalleşme, yapay zekâ ve veri analitiği gibi teknolojik gelişmeler, raporlama süreçlerini önemli ölçüde dönüştürmüş; muhasebe mesleği geleneksel yapıdan uzaklaşarak daha stratejik ve teknoloji odaklı bir yapıya evrilmiştir. Bu dönüşüm süreci, Endüstri 4.0 ile hız kazanmış ve Muhasebe 4.0 anlayışı çerçevesinde muhasebe süreçlerinin otomasyon, büyük veri ve dijital sistemlerle bütünleşmesini sağlamıştır. Muhasebe 5.0 ise bu dijital altyapıyı insan odaklı, etik, sürdürülebilir ve stratejik karar destek mekanizmalarıyla birleştirerek muhasebe fonksiyonuna yeni bir perspektif kazandırmaktadır. Bu bağlamda Muhasebe 5.0, yalnızca teknolojik verimliliği değil, aynı zamanda sürdürülebilir değer yaratımını da merkeze alan bir yaklaşım sunmaktadır. Sürdürülebilirlik raporları ile Muhasebe 5.0 arasındaki ilişki, özellikle raporlama standartlarının uygulanması, veri kalitesi, şeffaflık ve karşılaştırılabilirlik açısından önem taşımaktadır. Muhasebe 5.0 kapsamında yapay zekâ, dijital raporlama sistemleri ve entegre veri yapıları, sürdürülebilirlik raporlarının hazırlanmasında muhasebe bilgi sistemlerinin rolünü güçlendirmektedir. Bu durum, sürdürülebilirlik raporlamasının finansal ve finansal olmayan bilgilerin birlikte sunulduğu bütüncül bir muhasebe uygulaması hâline gelmesine katkı sağlamaktadır. Çalışmada, sürdürülebilirlik raporlarının Muhasebe 5.0 perspektifinde değerlendirilmesi amacıyla nitel araştırma yöntemlerinden yararlanılmıştır. Araştırmada örnek olay yöntemi kullanılarak seçilen BİST (Borsa İstanbul) 50'deki perakende ve içecek sektöründe faaliyet gösteren beş işletmenin sürdürülebilirlik raporu incelenmiş; raporların içeriği, açıklama düzeyi ve standartlara uyumu içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Bu yöntemler ile dijitalleşmenin ve Muhasebe 5.0 yaklaşımının sürdürülebilirlik raporlamasına olan yansımaları ortaya konulmuştur. Tez çalışması, birinci bölüm olan giriş sonrasında üç bölümden oluşmaktadır. İkinci bölümde Muhasebe 5.0'a geçiş süreci kavramsal çerçevede ele alınarak muhasebe mesleğindeki dönüşüm incelenmiştir. Üçüncü bölümde, sürdürülebilirlik raporlama standartları ve bu standartların muhasebe ile ilişkisi açıklanmıştır. Dördüncü bölümde ise, seçilen örnek olaylar kapsamında sürdürülebilirlik raporları analiz edilerek elde edilen bulgular değerlendirilmiş ve çalışmanın sonuçları ortaya konulmuştur.
Özet (Çeviri)
The concept of sustainability necessitates that businesses focus not only on their financial performance but also on their environmental, social, and governance impacts. In this context, sustainability reports have become essential reporting tools that demonstrate transparency and accountability to stakeholders. In recent years, technological advancements such as digitalization, artificial intelligence, and data analytics have significantly transformed reporting processes; the accounting profession has moved away from its traditional structure and evolved into a more strategic and technology-oriented one. This transformation process has accelerated with Industry 4.0 and, within the framework of Accounting 4.0, has enabled the integration of accounting processes with automation, big data, and digital systems. Accounting 5.0, on the other hand, combines this digital infrastructure with human-centered, ethical, sustainable, and strategic decision-support mechanisms, bringing a new perspective to the accounting function. In this context, Accounting 5.0 offers an approach that centers not only on technological efficiency but also on sustainable value creation. The relationship between sustainability reports and Accounting 5.0 is particularly important in terms of the application of reporting standards, data quality, transparency, and comparability. Within the scope of Accounting 5.0, artificial intelligence, digital reporting systems, and integrated data structures strengthen the role of accounting information systems in the preparation of sustainability reports. This contributes to sustainability reporting becoming a holistic accounting practice where financial and non-financial information are presented together. In this study, qualitative research methods were used to evaluate sustainability reports from the perspective of Accounting 5.0. Using the case study method, the sustainability reports of five companies operating in the retail and beverage sector listed in the BIST (Istanbul Stock Exchange) 50 were examined; the content, level of disclosure, and compliance with standards of the reports were analyzed using content analysis. Through these methods, the reflections of digitalization and the Accounting 5.0 approach on sustainability reporting were revealed. The thesis consists of three chapters, following the introduction. In the second chapter, the transition process to Accounting 5.0 is discussed within a conceptual framework, and the transformation in the accounting profession is examined. In the third chapter, sustainability reporting standards and their relationship with accounting are explained. In the fourth section, sustainability reports were analyzed within the scope of selected case studies, the findings were evaluated, and the conclusions of the study were presented.
Benzer Tezler
- Impact of capital structure on corporate performance during financial crisis: Evidence from shariah compliant companies
Sermaye yapısının finansal kriz döneminde işletme karlılığına etkisi: Şeriate uyumlu işletmelerden kanıtlar
NOR KHADIJAH MOHD AZHARI
Doktora
İngilizce
2020
MaliyeEskişehir Osmangazi Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BİROL YILDIZ
- Antenna and frequency selective surface design for 3.1 GHZ detect and avoid radar system on unmanned aerial vehicle
İnsansız hava aracında 3.1 GHZ tespit ve kaçınma radar sistemi için anten ve frekans seçici yüzey tasarımı
MOHAMMAD HAROON AZAD
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Elektrik ve Elektronik Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiElektronik ve Haberleşme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FUNDA AKLEMAN YAPAR
DOÇ. DR. HÜSEYİN ŞERİF SAVCI
- Nehir geçiş harekâtının mekanize tabur görev kuvveti seviyesinde modellenmesi ve simülasyonu
Modelling and simulation of river-crossing operations for mechanized task force
AKIN ZENGİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Savunma ve Savunma TeknolojileriKara Harp Okulu KomutanlığıGüvenlik Bilimleri Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. TEVFİK AYTEMİZ