Yüksek performanslı hava aracı bakımında görev alan personelin farklı görevlerdeki iş yükünün değerlendirilmesi
Evaluation of workload of personnel performing different tasks in high-performance aircraft maintenance
- Tez No: 995123
- Danışmanlar: PROF. DR. EBRU YAZGAN, DOÇ. DR. ELİF KORUYUCU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Havacılık ve Uzay Mühendisliği, Uçak Mühendisliği, Aeronautical Engineering, Aeronautical Engineering
- Anahtar Kelimeler: Savaş uçakları, İnsan fizyolojisi, Fighter aircrafts, Human physiology
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Eskişehir Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uçak Gövde Motor Bakım Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu doktora tezinde, yüksek performanslı uçaklarda görev yapan bakım teknisyenlerinin farklı zorluk derecelerindeki görevlerde sergiledikleri fizyolojik ve öznel iş yükleri, fNIRS, kalp atış hızı ve NASA-TLX araçlarından elde edilen çoklu verilerle incelenmiştir. Çalışma, kıdemli tam ehil, kıdemsiz tam ehil ve tam ehil olmayan teknisyenlerin kolaydan zora üç aşamalı görevlerdeki performansını karşılaştırmıştır. Analiz sonuçları, görev zorluğu ve deneyim arttıkça eğitmen tarafından değerlendirilen performans puanlarında anlamlı farklılıklar olduğunu göstermiştir. Kıdemli teknisyenler, daha karmaşık bakım görevlerinde daha yüksek performans ve daha düşük prefrontal beyin oksijenlenmesi ile öne çıkmıştır; bu da deneyimsiz gruptakilerin daha yüksek bilişsel çaba harcadığını düşündürmektedir. Fizyolojik ölçümler (kalp atış hızı, stres) ile öznel NASA-TLX skorları arasında tutarlı eğilimler belirlenmiş, çoklu gösterge analizinin iş yükü değerlendirmesinde değerli olduğu vurgulanmıştır. Elde edilen bulgular, uçak bakım personeli için iş gücü seçimi kriterlerinin, eğitim programlarının ve insan faktörüne dayalı emniyet-stratejilerinin geliştirilmesinde önemli girdiler sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
In this doctoral thesis, the physiological and subjective workload of maintenance technicians working on high-performance aircraft was examined across tasks of varying difficulty using a multi-modal approach (fNIRS, heart rate and NASA-TLX). The study compared performance in easy, medium and hard tasks among three groups: senior fully qualified, junior fully qualified, and under-qualified technicians. The analysis revealed significant differences in instructor-evaluated performance scores as task difficulty and experience increased. In particular, senior technicians completed complex tasks with higher performance and lower prefrontal oxygenation, indicating lower cognitive load. Consistent trends were found between physiological measures (heart rate, stress) and subjective NASA-TLX ratings. These findings highlight the importance of multidimensional workload assessment and offer insights for improving personnel selection, training programs, and human-factor based safety and risk mitigation strategies.
Benzer Tezler
- Conceptual design of unmanned aerial vehicle
İnsansız hava aracı kavramsal tasarımı
HEYZEM DOĞUKAN DELİBAŞ
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Savunma ve Savunma Teknolojileriİstanbul Teknik ÜniversitesiSavunma Teknolojileri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HAYRİ ACAR
- Development of operation and maintenance strategies for offshore wind industry based on big data management
Büyük veri yönetimi ile açık deniz rüzgar endüstrisinde işletme ve bakım stratejilerinin geliştirilmesi
UWE LUETZEN
Doktora
İngilizce
2024
Enerjiİstanbul Teknik ÜniversitesiGemi ve Deniz Teknolojisi Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERDAR BEJİ
- Sakarya ili Sapanca ilçesi 112 acil yardım ambulanslarının bir yıl süreli çalışma performans analizi
The one year-term work performance analysis of 112 emergency ambulances in Sapanca district, Sakarya province
SALİH UYAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İlk ve Acil YardımSakarya ÜniversitesiAfet Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT UTKUCU
- Türk Kara Havacılığı için S-70 helikopteri mürettebat koordinasyonu faaliyetlerinin değerlendirilmesi ve bir eğitim modeli önerisi
The evaluation of S-70 helicopter crew coordination activities and a training model proposal for Turkish Army Aviation
SERKAN ÇOLAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Savunma ve Savunma TeknolojileriKara Harp Okulu KomutanlığıSavunma Yönetimi Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. ŞENER BÜYÜKÖZTÜRK
- Havalimanı çalışanlarında dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu belirtileri ile artmış araç kazası riski ilişkisi
Relation of attention-deficit/hyperactivity disorder symptoms and increased accidents in airport workers
ÖZLEM ÇAPAN ÖZEREN
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiUygulamalı Psikoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. F. GÖKBEN HIZLI SAYAR