Uluslararası hukuk ve Azerbaycan'ın Karabağ için kuvvet kullanımı
International law and Azerbaijan's use of force over Karabakh
- Tez No: 994244
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HAKKI HAKAN ERKİNER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Adli hukuk, Azerbaycan, Judicial law, Azerbaijan
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Milli Savunma Üniversitesi
- Enstitü: Atatürk Stratejik Araştırmalar ve Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Harp ve Silahlı Çatışma Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Harp ve Silahlı Çatışma Hukuku Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, uluslararası hukukun kuvvet kullanımı ilkesini Azerbaycan'ın Karabağ'da gerçekleştirmiş olduğu askeri harekat çerçevesinde incelemeyi amaçlamıştır. Devletlerin kuvvet kullanımına ilişkin temel kuralları belirleyen hukuki metinler ve yargı kararları doğrultusunda Azerbaycan'ın 2020 yılında başlatmış olduğu İkinci Karabağ Savaşı'nın meşruiyeti değerlendirilmiştir. Çalışmanın temel amacı, Azerbaycan'ın kuvvet kullanma eyleminin Birleşmiş Milletler Antlaşması'nın 2/4. maddesi, meşru müdafaa hakkı ve genel uluslararası hukuk ilkeleri bağlamında nasıl nitelendirilebileceğini ortaya koymak olmuştur. Bu doğrultuda öncelikle uluslararası hukukta kuvvet kullanımı yasağının tarihsel gelişimi ele alınmıştır. Milletler Cemiyeti Misakı, Briand-Kellog Paktı ve özellikle BM Antlaşması'nın ilgili hükümleri detaylı biçimde irdelenmiştir. BM Antlaşması'nın 51. maddesi kapsamında tanınan meşru müdafaa hakkının hangi şartlar altında kullanılabileceği yargı içtihatları ışığında açıklığa kavuşturulmuştur. Kuvvet kullanma yasağının kişi, yer ve konu bakımından uygulanabilirliği ile yasağın kapsamı ve istisnaları ayrıntılı olarak değerlendirilmiştir. Karabağ meselesinin tarihsel arka planı da SSCB dönemi ve sonrasındaki gelişmeler ışığında ele alınmış, Ermenistan ve Azerbaycan'ın hukuki tezleri karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. 2020 yılında başlayan İkinci Karabağ Savaşı'nın gelişimi, 12 Temmuz Tovuz çatışmalarıyla başlamış ve 27 Eylül'de geniş çaplı askeri harekatla devam etmiş, nihayetinde 10 Kasım 2020 tarihli Üçlü Bildiri ile sonlanmıştır. Ayrıca 2023 yılında gerçekleştirilen antiterör operasyonları ve Azerbaycan'ın Karabağ'da anayasal düzeni yeniden tesis etme çabaları da çalışmada ele alınmıştır. Azerbaycan'ın kuvvet kullanımının savaş hukuku açısından meşruiyeti, sivil hedeflere yönelik saldırılar, karşılıklı ihlaller ve savaş hukukunun ihlali iddiaları bağlamında değerlendirilmiştir. Özellikle Gence, Mingeçevir ve Barda şehirlerine yönelik saldırılar, uluslararası insancıl hukuk çerçevesinde analiz edilmiştir. Son olarak Azerbaycan'ın kuvvet kullanımının meşru müdafaa hakkı kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği incelenmiş, uluslararası toplumun tepkisi, BM Güvenlik Konseyi ve Genel Kurulu nezdinde yapılan açıklamalar ile diplomatik yansımalar tartışılmıştır.
Özet (Çeviri)
The purpose of the research is to analyze the doctrine of the use of force in international law in the context of Azerbaijan's Karabakh armed conflict. The validity of the Second Karabakh War, initiated by Azerbaijan in 2020, was established against the background of the legal sources and judicial rulings interpreting the fundamental principles concerning the use of force by states. The overall goal of the research was to uncover how the use of force by Azerbaijan can be described within the framework of Article 2/4 of the United Nations Charter, right to self-defense and general principles of international law. In fact, in this regard, the historical evolution of the prohibition of the use of force in international law was first explained. The Covenant of the League of Nations, Briand-Kellog Pact and more particularly the UN Charter provisions were thoroughly analyzed. The terms upon which the right of self-defense recognized in the context of Article 51 of the UN Charter is invoked were elucidated in the light of precedential judicial decisions. Applicability of prohibition against use of force regarding person, place and matter, scope and exception of the prohibition was debated at length. The historical background of the Karabakh issue, taking events during and after the USSR era into consideration, were also kept in view, and arguments of law put forth by both Azerbaijan and Armenia were debated comparatively. The unfolding of the Second Karabakh War, starting in 2020, started with battles of Tovuz on July 12 and continued with a massive-scale military operation on September 27, and ultimately concluded with the Tripartite Declaration on November 10, 2020. Apart from that, the anti-terror operations conducted in 2023 and Azerbaijan's attempts towards re-establishing constitutional order in Karabakh were also included in the study. The international law rulefulness of the use of force by Azerbaijan was discussed in the context of bombing civilian targets, both sides' violations and accusation of the violation of the law of war. On a particular basis, bombings of Ganja, Mingachevir and Barda cities were discussed in the context of international humanitarian law. Lastly, there was debate as to whether the employment of force by Azerbaijan can be under the scope of the right of self-defense, and the international response, speeches to the United Nations General Assembly and Security Council, and diplomatic analysis were addressed.
Benzer Tezler
- Dağlık Karabağ sorununda Azerbaycan'ın uluslararası hukuktan doğan meşru müdafaa hakkı
The self defense right of azerbaijan arising from international law on Nagorno-Karabakh conflict
ELTUN ABDULLAYEV
- Using force for a just cause?: Recovering occupied territory
Haklı bir sebep için kuvvet kullanımı?: İşgal edilmiş toprağın geri alınması
MURATHAN ARSLANCAN
- Uluslararası hukukta ateşkes antlaşmaları
Ceasefire agreements in international law
NERMİN YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
HukukAntalya Bilim ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HİLAL CECANPINAR
- Kırım ve Karabağ'ın işgalinin karşılaştırılması: işgal ve sonrası
The comparison of the occupation of Crimea and Karabakh: Occupation and post-occupation
VUSAL MANSUROV
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Uluslararası İlişkilerSelçuk ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DEMET ŞEFİKA MANGIR
- Uluslararası insancıl hukuk bağlamında İkinci Karabağ Savaşı sorunları
Problems of the Second Karabakh War in the context of international humanitarian law
RAMIN MARDANIAGHABEYGLOU
