12 Eylül askeri darbesinin siyasal toplumsal etkileri ve Fatsa
Political social effects of the Semtember 12 military coupand Fatsa
- Tez No: 994197
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BÜLENT ÖZÇELİK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Siyasal Bilimler, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Darbe, Demokrasi, Devlet, Siyasal Katılım, İdeolojik Dönüşüm, Toplumsal Yapı ve Dönüşümü, Yerel Yönetim, Coup, Democracy, State, Political Partipacition, İdeolocigal Transformation, Social Structure and Transformation, Local Government
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kapadokya Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim, Öğretim ve Araştırma Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzden geriye dönüp baktığımızda Türkiye siyasal tarihinde askeri darbeler, 27 Mayıs 1960 darbesiyle başlangıç yaparak ardından 1972 yılı 12 Mart Muhtırası sonrasında 12 Eylül 1980 askeri darbesi ile tekrar demokrasi rejiminin kesintiye uğratıldığı görülmektedir. Kurucu iktidar olma üstünlüğü ile askerler tarafından toplumun yapısını yeniden biçimlendirmek için bugüne dek ufak çapta da olsa bu coğrafyada darbeler hep ola gelmiştir. Ancak, darbeler arasında sonuçları itibariyle 12 Eylül darbesi, Türkiye toplumunu, ekonomisiyle, siyasal, toplumsal ve kültürel yapısıyla her yönden etkileyerek sil baştan yeniden inşa sürecine başlatmıştır. Diğer taraftan, 24 Ocak Kararlarıyla Neoliberal Ekonomi Modeline geçişle başlayan 12 Eylül sürecinde işçi-emekçi sınıfı sendikasızlaştırılarak örgütlü yapılar antidemokratik uygulamalarla parçalanmıştır. İnsanı temel alan İnsan hak ve özgürlükleri açısından son derece demokratik olan 1961 Anayasası yok sayılarak, darbeci generallerin direktifleriyle 1982'de hazırlatılan 12 Eylül Anayasası, her alanda toplumsal muhalefeti sınırlayan bir yasa olarak aradan 45 yıla yakın bir süre geçmesine rağmen hala varlığını sürdürmektedir. Günümüzde de Cumhurbaşkanından, siyasal partiler ve sivil toplum kuruluşlarının her dem eleştirdiği 1982 Anayasası hiçbir kesimden kabul görmemesine karşın çağdışı yaptırımlarıyla yürürlüktedir. Bu bağlamda, tezin amacı, 12 Eylül askeri darbesinin bedelini en ağır ödeyen Fatsa ve dönemin Belediye Başkanı Fikri Sönmez'in hayatına mal olan 12 Eylül'ü her yönüyle bir kez daha kaleme almak, unutturulma çabalarına karşın toplumsal mücadelelere ilişkin toplumsal belleği tazeleme girişimlerine bir nebze de olsa katkı sağlamaktır. Ayrıca, bu tez 1960'lardan 1980'lere kadar her yaşta insanların, Türkiye'de toplumsal eşitsizliklere karşı hak mücadelesi temelinde canları pahasına verdikleri mücadelede elde ettikleri kazanımların, bir darbe ile nasıl yok edildiğinin çalışmasıdır.
Özet (Çeviri)
Looking back from today, we see that military coups in Turkey's political history began with the coup of May 27, 1960, followed by the March 12, 1972 Memorandum, and ended with the military coup of September 12, 1980, which repeatedly interrupted the democratic regime. With the superiority of being the founding power, coups have always occurred in this region, albeit on a small scale, in order to reshape the structure of society by the military. However, in terms of its consequences, the September 12 coup d'état affected Turkish society in every way—its economy, political, social, and cultural structure—and led to a process of rebuilding from scratch. On the other hand, during the September 12 process, which began with the transition to the neoliberal economic model with the January 24 Decrees, the working class was unionized and organized structures were dismantled through anti-democratic practices. The 1961 Constitution, which was extremely democratic in terms of human rights and freedoms based on the human being, was disregarded, and the September 12 Constitution, drafted in 1982 under the directives of the coup generals, continues to exist as a law that limits social opposition in all areas, even though nearly 45 years have passed. Even today, the 1982 Constitution, which is constantly criticized by the President, political parties, and civil society organizations, remains in force with its outdated sanctions, despite not being accepted by any segment of society. In this context, the aim of this thesis is to once again examine the September 12 military coup from every angle, which took the heaviest toll on Fatsa and cost the life of Fikri Sönmez, the mayor at the time. It also seeks to contribute, at least to some extent, to efforts to refresh the social memory of the social struggles, despite attempts to erase them. Furthermore, it attempts to explain how the gains achieved by people in Turkey between the 1960s and 1980s through their life-threatening struggle for rights against social inequalities were wiped out by a coup.
Benzer Tezler
- Sinemada 12 Eylül Askeri Darbesi
September 12th Military Coup In cinema
MELİHA İNCE
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Siyasal BilimlerYıldız Teknik ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Bölümü
YRD. DOÇ. DR. İSMET AKÇA
- Romanlar`da 12 Eylül Askeri müdahalesi
Başlık çevirisi yok
ECE CİHAN ERTEM
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Siyasal BilimlerYıldız Teknik ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF.DR. FULYA ATACAN
- 12 Eylül 1980 darbesinin Türk romanına yansıması
The reflections of 12 september 1980 coup on Turkish novel
HANİFE ÖZER
Doktora
Türkçe
2011
Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. M. FATİH ANDI
- 12 Eylül 1980 askeri darbesi sonrası Türkiye'de sanat
Turkish art after the influence of 12 September
CANSU DUMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
SosyolojiDokuz Eylül ÜniversitesiAtatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. TÜRKAN BAŞYİĞİT
- 80'li yıllarda çekilmiş“12 Eylül filmleri”nde ele alınan başlıca karakterler
Main characters involved in the“12 Eylül movies”shot in the 80's
HAYDAR ALİ ALBAYRAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Sahne ve Görüntü SanatlarıMarmara ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞÜKRAN ESEN